Στα πρώτα 45 λεπτά της συνεδρίασης της 1ης Αυγούστου 2012, ο αυτόματος δρομολογητής εντολών της αμερικανικής εταιρείας Knight Capital έστειλε στην αγορά περισσότερες από 4 εκατομμύρια εντολές, ενώ προσπαθούσε να εκτελέσει μόλις 212 εντολές πελατών. Η εταιρεία διαπραγματεύτηκε πάνω από 397 εκατομμύρια μετοχές. Η αμερικανική επιτροπή κεφαλαιαγοράς (SEC) υπολόγισε τη ζημιά σε περισσότερα από 460 εκατομμύρια δολάρια.
Τι συνέβη, σύμφωνα με τη SEC
Η έρευνα της SEC εντόπισε δύο τεχνικά λάθη που χωρίζονταν από επτά χρόνια. Το πρώτο ήταν παλιότερο: το 2005 κομμάτι κώδικα μεταφέρθηκε σε προγενέστερο σημείο της ακολουθίας εντολών του δρομολογητή, με αποτέλεσμα μια λειτουργία του να γίνει ελαττωματική. Η λειτουργία δεν προοριζόταν πια για χρήση, αλλά έμεινε μέσα στο σύστημα.
Το δεύτερο λάθος έγινε στα τέλη Ιουλίου 2012. Καθώς η εταιρεία προετοιμαζόταν για το πρόγραμμα Retail Liquidity Program του χρηματιστηρίου της Νέας Υόρκης, νέος κώδικας εγκαταστάθηκε εσφαλμένα στον ίδιο δρομολογητή. Όταν ήρθαν εντολές που ενεργοποιούσαν την ελαττωματική λειτουργία, ο δρομολογητής δεν μπορούσε να αναγνωρίσει ότι μια εντολή είχε ήδη εκτελεστεί. Έτσι συνέχιζε να στέλνει νέες.
Το κόστος
Η ζημιά δεν περιορίστηκε στις εντολές. Εκτός από την απώλεια που ανακοίνωσε η SEC, η Knight έμεινε με ανεπιθύμητες θέσεις αξίας πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων. Δημοσιεύματα της εποχής μιλούσαν για ζημιά περίπου 440 εκατομμυρίων δολαρίων προ φόρων. Οι δύο αριθμοί δεν συμπίπτουν, και για τη διαφορά δεν υπάρχει εξήγηση στις πηγές που διαβάσαμε. Γι’ αυτό είναι ασφαλέστερο να μιλάμε για ζημιά «πάνω από 400 εκατομμύρια».
Η μετοχή της εταιρείας έπεσε 33% την ίδια μέρα, στα 3,39 δολάρια, και την επομένη είχε χάσει περίπου το 75% της αξίας της. Στις 5 Αυγούστου η Knight εξασφάλισε περίπου 400 εκατομμύρια δολάρια από ομάδα επενδυτών με επικεφαλής την Jefferies, η οποία κατέβαλε τα 125 εκατομμύρια. Τον Δεκέμβριο του 2012 συμφώνησε να εξαγοραστεί από την Getco. Η συγχώνευση ολοκληρώθηκε τον Ιούλιο του 2013 και δημιούργησε τον όμιλο KCG Holdings.
Το πρόστιμο και ο κανόνας που παραβιάστηκε
Το 2013 η SEC επέβαλε στην Knight πρόστιμο 12 εκατομμυρίων δολαρίων και υποχρέωση να αναθέσει σε ανεξάρτητο σύμβουλο τον έλεγχο των μηχανισμών της. Η εταιρεία δεν παραδέχτηκε ούτε αρνήθηκε τα ευρήματα. Η αρχή έκρινε ότι παραβιάστηκε ο κανόνας 15c3-5, ο λεγόμενος «κανόνας πρόσβασης στην αγορά», που απαιτεί από τα μέλη της αγοράς ελέγχους κινδύνου πριν από οποιαδήποτε εντολή, καθώς και δύο διατάξεις του κανονισμού Regulation SHO.
Τι δείχνει η υπόθεση
Η περίπτωση της Knight αναφέρεται συχνά ως παράδειγμα ότι ο κώδικας που «δεν χρησιμοποιείται πια» δεν είναι αβλαβής αν παραμένει στο σύστημα και μπορεί να ενεργοποιηθεί. Το δεύτερο δίδαγμα είναι ότι ένα λάθος εγκατάστασης δεν χρειάζεται καν να είναι πολύπλοκο: αρκούσε να φτάσει νέος κώδικας εκεί που δεν έπρεπε, την ώρα που οι αγορές άνοιγαν. Τι ακριβώς έγινε στο εσωτερικό της εταιρείας εκείνο το πρωί, πέρα από όσα περιγράφονται στην ανακοίνωση της SEC, δεν το επιβεβαιώσαμε, και γι’ αυτό δεν επιχειρούμε να το αναπαραστήσουμε.
