Οι έρευνες επικεντρώνονται στις συνθήκες υπό τις οποίες το τρένο της Renfe συνέχισε την πορεία του, ενώ το τρένο της Iryo παρέμενε ακινητοποιημένο στις γραμμές. Συνεχίζονται οι έρευνες για τον εντοπισμό και την ταυτοποίηση των θυμάτων.
Ένα εικοσιτετράωρο μετά τη σύγκρουση δύο τρένων υψηλής ταχύτητας κοντά στην Ούρδα, στην επαρχία του Τολέδο, η Ισπανία μετρά τις απώλειές της, ενώ οι δικαστικές και τεχνικές αρχές εξετάζουν τις συνθήκες που οδήγησαν στην τραγωδία. Στο επίκεντρο βρίσκεται η λειτουργία των συστημάτων ασφαλείας και η απόφαση του κέντρου ελέγχου της Adif στη Μαδρίτη να επιτρέψει σε τρένο της Renfe να συνεχίσει την πορεία του.
Ο απολογισμός ανεβαίνει στους 69 νεκρούς
Ο πρόεδρος της Καστίλης-Λα Μάντσα, Εμιλιάνο Γκαρθία-Πάχε, ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι οι νεκροί ανήλθαν στους 69. Σύμφωνα με τα στοιχεία που δόθηκαν για την περιφέρεια, από τους 110 τραυματίες που μεταφέρθηκαν σε νοσοκομεία, οι 60 είχαν πάρει εξιτήριο και 50 εξακολουθούσαν να νοσηλεύονται. Παράλληλα, το Reuters μετέδωσε ότι 57 τραυματίες παρέμεναν σε νοσοκομεία, αριθμός που αφορά ευρύτερη καταγραφή και δεν είναι άμεσα συγκρίσιμος με τα στοιχεία της συγκεκριμένης περιφέρειας.
Οι επιχειρήσεις στον τόπο του δυστυχήματος συνεχίζονται. Οι διασώστες εργάζονται για την απομάκρυνση των συντριμμιών και τον έλεγχο των βαγονιών, καθώς οι αρχές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο να εντοπιστούν και άλλα θύματα.
Η Guardia Civil έχει αναπτύξει ειδικά εκπαιδευμένους σκύλους για τον εντοπισμό βιολογικών υπολειμμάτων, ενώ χρησιμοποιούνται και θερμικά drones. Μέχρι το πρωί της Πέμπτης είχαν καταγραφεί 64 δηλώσεις εξαφάνισης. Σε γραφεία της Μαδρίτης, της Σεβίλλης, της Κόρδοβας και του Τολέδο λαμβάνονται δείγματα DNA από συγγενείς πρώτου βαθμού, προκειμένου να προχωρήσει η ταυτοποίηση των θυμάτων.
Οι αρχές προειδοποίησαν επίσης για απόπειρες εξαπάτησης συγγενών θυμάτων μέσω ψεύτικων SMS που εμφανίζονται ως μηνύματα της Guardia Civil σχετικά με την ταυτοποίηση σορών. Οι οικογένειες καλούνται να ακολουθούν αποκλειστικά τις επίσημες οδηγίες των αρμόδιων αρχών.
Ανάμεσα στα θύματα βρίσκεται και η πρώην υπουργός Εργασίας της Ισπανίας, Φάτιμα Μπάνιες, ο θάνατος της οποίας επιβεβαιώθηκε την Πέμπτη. Σύμφωνα με ισπανικά δημοσιεύματα, ταξίδευε με το τρένο της Iryo προς τη Σεβίλλη, όπου επρόκειτο να συμμετάσχει σε εκδήλωση της εργοδοτικής οργάνωσης της Ανδαλουσίας.
Στα δύο τρένα επέβαιναν συνολικά 544 άνθρωποι, σύμφωνα με δημοσιεύματα που επικαλούνται στοιχεία των περιφερειακών αρχών. Μεταξύ των επιβατών βρίσκονταν και 42 ξένοι υπήκοοι από επτά χώρες. Σύμφωνα με την ενημέρωση του ισπανικού υπουργείου Εξωτερικών, ένας αλλοδαπός επιβάτης έχασε τη ζωή του, ενώ οι αρχές συνέχιζαν να συγκεντρώνουν πληροφορίες για τους υπόλοιπους.
Τι συνέβη στα 17 λεπτά πριν από τη σύγκρουση
Η σύγκρουση σημειώθηκε το πρωί της Τετάρτης 28 Οκτωβρίου, στις 8:53, σύμφωνα με την ανασύνθεση του Euronews, στο χιλιόμετρο 118 της γραμμής υψηλής ταχύτητας Μαδρίτης–Σεβίλλης. Ένα τρένο AVE της Renfe προσέκρουσε στο πίσω μέρος τρένου της Iryo, το οποίο παρέμενε ακινητοποιημένο στις γραμμές.
Το τρένο της Iryo μετέφερε 147 επιβάτες, ενώ στο AVE επέβαιναν 397 άνθρωποι, σύμφωνα με το Euronews και το Reuters.
Κρίσιμο στοιχείο της έρευνας είναι η βλάβη που επηρέασε το σύστημα ασφαλείας LZB, το οποίο συμβάλλει στην επιτήρηση της κυκλοφορίας και στη διατήρηση ασφαλών αποστάσεων μεταξύ των τρένων.
Σύμφωνα με τη δημοσιογραφική ανασύνθεση του Euronews, περίπου στις 8:30 παρουσιάστηκε πρόβλημα στις επικοινωνίες του συστήματος, επηρεάζοντας τμήμα περίπου 63 χιλιομέτρων της γραμμής και έξι τρένα.
Στις 8:36, το κέντρο ελέγχου της Adif στην Ατότσα επέτρεψε στο τρένο της Renfe να συνεχίσει την πορεία του. Στις 8:48, η οδηγός της Iryo ενημέρωσε εκ νέου το κέντρο ότι το τρένο της παρέμενε ακινητοποιημένο, καθώς δεν μπορούσε να επανεκκινήσει το σύστημα LZB. Σύμφωνα με την ίδια ανασύνθεση, το AVE δεν έλαβε εντολή να σταματήσει και διένυσε περίπου 25 χιλιόμετρα πριν από την πρόσκρουση.
Οι επικοινωνίες μεταξύ των οδηγών και του κέντρου ελέγχου αποτελούν πλέον σημαντικό μέρος της έρευνας. Τα δεδομένα από τις καταγραφικές συσκευές των τρένων και τα αρχεία κυκλοφορίας αναμένεται να συμβάλουν στην αποσαφήνιση των αποφάσεων που ελήφθησαν κατά τα κρίσιμα λεπτά.
Ο υπουργός Μεταφορών της Ισπανίας, Όσκαρ Πουέντε, έχει χαρακτηρίσει ανεξήγητη την απόφαση να επιτραπεί η συνέχιση της πορείας του AVE, ενώ κυβερνητικές τοποθετήσεις έχουν στρέψει την προσοχή σε πιθανό ανθρώπινο λάθος στο κέντρο ελέγχου.
Ωστόσο, τα ακριβή αίτια του δυστυχήματος και οι ενδεχόμενες ευθύνες δεν έχουν ακόμη προσδιοριστεί οριστικά. Η δικαστική και η τεχνική έρευνα θα εξετάσουν εάν τηρήθηκαν τα προβλεπόμενα πρωτόκολλα και εάν υπήρξαν πρόσθετες αστοχίες στα συστήματα ασφαλείας.
Η δικαστική έρευνα
Την υπόθεση έχει αναλάβει το Πρωτοδικείο και Ανακριτικό Δικαστήριο αριθμός 2 της Οργκάθ, στην επαρχία του Τολέδο. Η δικαστική έρευνα διεξάγεται υπό καθεστώς μυστικότητας.
Το δικαστήριο έχει απαγορεύσει την πρόσβαση μη εξουσιοδοτημένων προσώπων σε τμήμα περίπου δύο χιλιομέτρων γύρω από το σημείο της σύγκρουσης, καθώς και την απομάκρυνση υλικών και συντριμμιών χωρίς προηγούμενη άδεια.
Παράλληλα, έχει διατάξει τη διαφύλαξη και εξέταση των καταγραφικών συσκευών των τρένων, γνωστών ως «μαύρα κουτιά». Η δικαστική αστυνομία αναμένεται να συγκεντρώσει από το κέντρο ελέγχου της Adif στην Ατότσα επικοινωνίες και δεδομένα σχετικά με τις κινήσεις των συρμών.
Η δικαστική διαδικασία θα εξελιχθεί παράλληλα με την ανεξάρτητη τεχνική έρευνα, η οποία θα εξετάσει τις συνθήκες του δυστυχήματος και πιθανά μέτρα για την ενίσχυση της ασφάλειας του σιδηροδρομικού δικτύου.
Πένθος και πολιτική αντιπαράθεση
Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας, Πέδρο Σάντσεθ, δήλωσε ότι ο κρατικός μηχανισμός έχει κινητοποιηθεί για την αντιμετώπιση της τραγωδίας και δεσμεύτηκε ότι θα διερευνηθούν όλες οι πτυχές του δυστυχήματος. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι θα ληφθούν μέτρα για την ενίσχυση της ασφάλειας, εφόσον η έρευνα αναδείξει αδυναμίες.
Ο βασιλιάς Φελίπε ΣΤ΄ και η βασίλισσα Λετίσια επισκέφθηκαν την Πέμπτη τραυματίες στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Τολέδο. Η ισπανική κυβέρνηση κήρυξε τριήμερο εθνικό πένθος από τις 29 έως τις 31 Οκτωβρίου.
Την ίδια ώρα, η τραγωδία προκαλεί πολιτικές αντιδράσεις. Ο επικεφαλής του Λαϊκού Κόμματος, Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό, κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι έσπευσε να αποδώσει ευθύνες πριν ολοκληρωθεί η διερεύνηση των γεγονότων.
Το συνδικάτο CSIF καταδίκασε τη διαρροή ηχογραφήσεων από τις επικοινωνίες του κέντρου ελέγχου με τους μηχανοδηγούς και ζήτησε την παραίτηση του υπουργού Μεταφορών, υποστηρίζοντας ότι επιχειρείται η αναζήτηση αποδιοπομπαίου τράγου.
Παράλληλα, το συνδικάτο μηχανοδηγών Semaf πραγματοποίησε 24ωρη απεργία την Πέμπτη, η οποία είχε προκηρυχθεί πριν από το δυστύχημα. Οι μηχανοδηγοί ζητούν διαρθρωτικές παρεμβάσεις για την ασφάλεια των σιδηροδρόμων και την υλοποίηση δεσμεύσεων που είχαν αναληφθεί μετά το προηγούμενο θανατηφόρο δυστύχημα.
Η σιδηροδρομική σύνδεση υψηλής ταχύτητας μεταξύ Μαδρίτης και Ανδαλουσίας παραμένει σοβαρά διαταραγμένη, με την κυκλοφορία στη γραμμή να έχει ανασταλεί μετά τη σύγκρουση.
Η νέα τραγωδία σημειώνεται περίπου εννέα μήνες μετά το δυστύχημα στο Αδαμούθ της Κόρδοβας, τον Ιανουάριο του 2026, όταν έχασαν τη ζωή τους 46 άνθρωποι. Τα δύο περιστατικά έχουν επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για τη συντήρηση και την ασφάλεια του ισπανικού σιδηροδρομικού δικτύου, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει τεκμηριωθεί ότι συνδέονται αιτιωδώς μεταξύ τους.
