«Πρέπει να πίνεις οκτώ ποτήρια νερό την ημέρα.» Η συμβουλή αυτή υπάρχει σε περιοδικά, σε εφαρμογές και σε αυτοκόλλητα μπουκαλιών. Οι ερευνητές που προσπάθησαν να βρουν την προέλευσή της δεν βρήκαν στέρεα επιστημονική βάση για την ιδέα ότι οι υγιείς ενήλικες χρειάζονται τόσο νερό ως ξεχωριστό ρόφημα.
Μια φράση που χάθηκε
Η πιο πιθανή πηγή είναι οδηγία του αμερικανικού Συμβουλίου Τροφίμων και Διατροφής του 1945, που συνιστούσε περίπου ένα χιλιοστόλιτρο νερό για κάθε θερμίδα που καταναλώνει κανείς. Για δίαιτα 1.900 θερμίδων αυτό ισοδυναμεί με περίπου 1,9 λίτρα, δηλαδή οκτώ ποτήρια των 240 ml. Η ίδια οδηγία όμως σημείωνε ότι μεγάλο μέρος των αναγκών καλύπτεται από το νερό που περιέχουν οι τροφές. Αυτό το κομμάτι χάθηκε στην πορεία.
Το 2002 ο νεφρολόγος Χάινς Βάλτιν εξέτασε τις δημοσιευμένες μελέτες και κατέληξε ότι δεν υπάρχει επιστημονική απόδειξη πως οι υγιείς άνθρωποι χρειάζονται μεγάλες ποσότητες νερού. Το αμερικανικό Ινστιτούτο Ιατρικής έχει σημειώσει ότι η συντριπτική πλειονότητα των υγιών ανθρώπων καλύπτει τις ανάγκες της αφήνοντας τη δίψα να τους καθοδηγεί.
Τι λένε οι σύγχρονες συστάσεις
Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) θεωρεί επαρκή πρόσληψη νερού τα 2,0 λίτρα την ημέρα για τις γυναίκες και τα 2,5 για τους άνδρες. Στον αριθμό αυτό περιλαμβάνεται το νερό από τροφές και από όλα τα ποτά, όχι μόνο από τα ποτήρια νερού, και αναφέρεται σε συνθήκες μέτριας θερμοκρασίας περιβάλλοντος και μέτριας σωματικής δραστηριότητας.
Μια μελέτη στο περιοδικό Science το 2022 έδειξε επίσης ότι οι ανάγκες διαφέρουν ανάλογα με το μέγεθος του σώματος, τη δραστηριότητα και το κλίμα. Ο Χέρμαν Πόντζερ, συν-συγγραφέας της, δήλωσε ότι οι περισσότεροι άνθρωποι δεν χρειάζονται οκτώ ποτήρια και ότι αρκεί να πίνουν όταν διψούν.
Άλλοι μύθοι γύρω από το νερό
- Η Μπάρμπαρα Ρολς, ερευνήτρια της διατροφής, δεν βρήκε στοιχεία ότι οι άνθρωποι είναι «χρονίως αφυδατωμένοι».
- Το να πίνει κανείς πολύ νερό δεν καταστέλλει από μόνο του την όρεξη. Τροφές με πολύ νερό μπορεί να βοηθούν.
- Η δίψα, για τους περισσότερους υγιείς, λειτουργεί ως αξιόπιστος οδηγός.
Πότε χρειάζεται προσοχή
Όλα τα παραπάνω αφορούν υγιείς ενήλικες. Η ζέστη, ο πυρετός, ο εμετός και η διάρροια, η έντονη άσκηση και η εγκυμοσύνη αυξάνουν τις ανάγκες. Άνθρωποι με νεφρικά ή καρδιακά προβλήματα, ή όσοι παίρνουν συγκεκριμένα φάρμακα, μπορεί να έχουν οδηγίες από τον γιατρό τους και να πρέπει να τις ακολουθούν. Το νερό είναι απαραίτητο. Ο μαγικός αριθμός οκτώ όμως δεν είναι.