Μετά τις καταστροφικές πλημμύρες, οι Βρυξέλλες ζητούν να ανοίξουν όλα τα σημεία διέλευσης και να μπορέσουν να εργαστούν ελεύθερα ο ΟΗΕ και οι ανθρωπιστικές οργανώσεις.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση κάλεσε το Σάββατο το Ισραήλ να ανοίξει ξανά όλα τα σημεία διέλευσης προς τη Γάζα και να εξασφαλίσει στους ανθρωπιστικούς οργανισμούς «άμεση και ανεμπόδιστη πρόσβαση», μετά τις καταστροφικές πλημμύρες των τελευταίων ημερών. Η δήλωση εκδόθηκε από το γραφείο της Κάγια Κάλας, Ύπατης Εκπροσώπου της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική και αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Τι ζητά η ΕΕ
Στην ανακοίνωσή της, η ΕΕ τονίζει ότι το Ισραήλ πρέπει να επιτρέψει τη λειτουργία του ΟΗΕ, των υπηρεσιών του και των ανθρωπιστικών οργανώσεων, συμπεριλαμβανομένων των μη κυβερνητικών οργανώσεων (ΜΚΟ). Καλεί επίσης το Ισραήλ να τηρεί τις υποχρεώσεις του βάσει του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και του δικαίου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι πρέπει να προστατεύονται οι άμαχοι, οι πολιτικές υποδομές και οι ιατρικές εγκαταστάσεις, ενώ ζητά τη συνεχή διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας και τη στήριξη της ανάκαμψης της Γάζας σε μεγάλη κλίμακα.
Η ΕΕ επαναβεβαίωσε τη δέσμευσή της στη λύση των δύο κρατών και κάλεσε όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να εφαρμόσουν πλήρως την απόφαση 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Στο πλαίσιο της προβλεπόμενης πολιτικής μετάβασης περιλαμβάνεται και η πλήρης αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Γάζα.
Η ανακοίνωση χαρακτηρίζει επίσης «βαθιά ανησυχητική» την πρόσφατη επίθεση στο νοσοκομείο Νασέρ.
Σύμφωνα με το Associated Press, η ισραηλινή επίθεση της Πέμπτης 12 Νοεμβρίου στο Ιατρικό Συγκρότημα Νασέρ, στη νότια Γάζα, είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο έξι ανθρώπων, μεταξύ των οποίων ένας χειρουργός και ένα παιδί 13 ετών, ενώ τουλάχιστον 28 άνθρωποι τραυματίστηκαν. Ο ισραηλινός στρατός επιβεβαίωσε την επίθεση και υποστήριξε ότι στόχος ήταν διοικητής της Χαμάς και άλλοι μαχητές.
Το Σάββατο, ισραηλινό drone σκότωσε δύο Παλαιστινίους στην Τζαμπάλια, στο βόρειο τμήμα της Λωρίδας της Γάζας. Ο ισραηλινός στρατός δήλωσε ότι έπληξε δύο μέλη της Χαμάς στην περιοχή.
Οι πλημμύρες που πυροδότησαν την έκκληση
Αφορμή για την ευρωπαϊκή παρέμβαση αποτέλεσαν οι έντονες βροχοπτώσεις των τελευταίων ημερών. Σύμφωνα με τη UNICEF, οι βροχές επηρέασαν άμεσα περισσότερους από 106.000 ανθρώπους στη Γάζα, προκαλώντας ζημιές ή καταστροφές σε καταλύματα, τουαλέτες και προσωπικά αντικείμενα.
Χιλιάδες σκηνές εκτοπισμένων πλημμύρισαν, ενώ σε αρκετούς καταυλισμούς υπήρξαν προβλήματα με τις εγκαταστάσεις υγιεινής. Η UNICEF επισήμανε επίσης ότι περίπου 950.000 εκτοπισμένοι βρίσκονται σε περιοχές που κινδυνεύουν από πλημμύρες, με 400.000 από αυτούς να διαμένουν σε περιοχές εξαιρετικά υψηλού κινδύνου.
Οι τοπικές αρχές και ανθρωπιστικοί οργανισμοί επισημαίνουν ότι η καταστροφή επιδεινώνεται από την εκτεταμένη καταστροφή των υποδομών κατά τη διάρκεια του πολέμου, καθώς η απορροή των υδάτων και η αποστράγγιση των καταυλισμών παραμένουν ιδιαίτερα δύσκολες.
Το μέγεθος της στεγαστικής κρίσης αποτυπώνεται και στην αξιολόγηση του Shelter Cluster, η οποία βασίστηκε σε στοιχεία του Ιουνίου 2026 και δημοσιεύτηκε τον Αύγουστο. Σύμφωνα με αυτήν, περίπου 1,2 εκατομμύρια άνθρωποι, δηλαδή το 58% του πληθυσμού, αντιμετωπίζουν κρίσιμες ή καταστροφικές συνθήκες στέγασης.
Πρόκειται για τις δύο σοβαρότερες βαθμίδες της ανθρωπιστικής αξιολόγησης και όχι για νέα μέτρηση που πραγματοποιήθηκε μετά τις πλημμύρες του Νοεμβρίου.
Δεν είναι μόνο η ΕΕ
Η ευρωπαϊκή έκκληση ακολουθεί σειρά προειδοποιήσεων από τον ΟΗΕ και άλλους διεθνείς φορείς μέσα στην ίδια εβδομάδα.
ΟΗΕ και ανθρωπιστικοί οργανισμοί: Στις 13 Νοεμβρίου, η ανθρωπιστική ομάδα του ΟΗΕ για τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη ζήτησε να επιτραπεί επειγόντως η είσοδος χειμερινών προμηθειών στη Γάζα, προειδοποιώντας ότι «διακυβεύονται ζωές». Οι οργανισμοί υπενθύμισαν τις υποχρεώσεις του Ισραήλ βάσει του διεθνούς δικαίου και επισήμαναν ότι οι περιορισμοί στην είσοδο ανθρωπιστικών προμηθειών δυσχεραίνουν την ανταπόκριση στις ανάγκες του πληθυσμού.
Σύμφωνα με το Γραφείο Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ (OCHA), περισσότερες από 150.000 σκηνές βρίσκονται εκτός Γάζας και είναι έτοιμες να μεταφερθούν. Οι περισσότερες βρίσκονται στην περιοχή του Αλ Αρίς στην Αίγυπτο, αλλά δεν έχουν ακόμη εισέλθει στη Λωρίδα της Γάζας.
Οι ανθρωπιστικοί οργανισμοί ζητούν επίσης την είσοδο αντλιών, γεννητριών, καυσίμων, ανταλλακτικών, φαρμάκων και εξοπλισμού αποστράγγισης, καθώς οι ανάγκες δεν περιορίζονται μόνο στην παροχή σκηνών.
Ο επικεφαλής ανθρωπιστικής βοήθειας του ΟΗΕ: Ο Τομ Φλέτσερ επέκρινε τις καθυστερήσεις στην παράδοση των χειμερινών προμηθειών, υποστηρίζοντας ότι η αναμονή για τον σχηματισμό νέας ισραηλινής κυβέρνησης δεν αποτελεί αποδεκτή δικαιολογία για την καθυστέρηση της ανθρωπιστικής βοήθειας. Ζήτησε να ανοίξουν όλα τα σημεία διέλευσης και να επιτραπεί η ανεμπόδιστη εργασία των ανθρωπιστικών οργανώσεων.
53 κράτη και οργανισμοί: Στις 12 Νοεμβρίου, 53 κράτη και διεθνείς οργανισμοί απηύθυναν έκκληση προς την επερχόμενη ισραηλινή κυβέρνηση να επιτρέψει την απρόσκοπτη είσοδο ανθρωπιστικής βοήθειας, χειμερινών προμηθειών και ιατρικού εξοπλισμού στη Γάζα.
Η ισραηλινή θέση
Το Ισραήλ υποστηρίζει ότι η ανθρωπιστική βοήθεια συνεχίζει να εισέρχεται στη Γάζα. Σύμφωνα με νεότερη ενημέρωση του COGAT, του ισραηλινού φορέα του υπουργείου Άμυνας που είναι αρμόδιος για τον συντονισμό των δραστηριοτήτων στα παλαιστινιακά εδάφη, από την έναρξη του χειμερινού σχεδίου έχουν εισέλθει στη Λωρίδα της Γάζας περισσότερες από 93.000 σκηνές και πάνω από 8.600 φορτηγά με μουσαμάδες, κουβέρτες, χειμερινά ρούχα και άλλα απαραίτητα είδη.
Τα στοιχεία αυτά προέρχονται από τις ισραηλινές αρχές και δεν αποτελούν ανεξάρτητη καταμέτρηση του ΟΗΕ.
Ο ισραηλινός στρατός δηλώνει ότι θα συνεχίσει να βελτιώνει την ανθρωπιστική ανταπόκριση, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι η βοήθεια δεν θα χρησιμοποιηθεί για την ανασυγκρότηση ένοπλων οργανώσεων. Κατηγορεί επίσης τη Χαμάς ότι αρνείται να αφοπλιστεί και ότι εκμεταλλεύεται πολιτικές περιοχές και ανθρωπιστικές υποδομές για στρατιωτική δράση.
Από την πλευρά τους, οι ανθρωπιστικοί οργανισμοί επισημαίνουν ότι οι συνολικές ποσότητες που ανακοινώνουν οι ισραηλινές αρχές δεν αποτυπώνουν από μόνες τους το κατά πόσο οι προμήθειες φτάνουν εγκαίρως στους ανθρώπους που τις χρειάζονται. Το OCHA έχει καταγράψει περιορισμούς στις μεταφορές, καθυστερήσεις και μείωση της ροής φορτηγών σε συγκεκριμένες περιόδους.
Το πολιτικό πλαίσιο
Η διεθνής πίεση ασκείται ενώ το Ισραήλ βρίσκεται σε περίοδο πολιτικής μετάβασης. Μετά τις εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, ο Γκάντι Αϊζενκότ προσπαθεί να σχηματίσει νέα κυβέρνηση, ενώ ο Μπενιαμίν Νετανιάχου παραμένει πρωθυπουργός μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία και να αναλάβει νέα κυβέρνηση.
Η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα, ωστόσο, δεν μπορεί να περιμένει την έκβαση των πολιτικών διαπραγματεύσεων. Με τις βροχοπτώσεις να επιδεινώνουν τις συνθήκες διαβίωσης εκατοντάδων χιλιάδων εκτοπισμένων, ο ΟΗΕ και η Ευρωπαϊκή Ένωση ζητούν άμεση πρόσβαση, περισσότερες προμήθειες και δυνατότητα απρόσκοπτης δράσης για τις ανθρωπιστικές οργανώσεις.
Το βασικό αίτημα των διεθνών φορέων είναι σαφές: η ανθρωπιστική βοήθεια πρέπει να φτάσει στους ανθρώπους που τη χρειάζονται, χωρίς καθυστερήσεις και περιορισμούς, ανεξάρτητα από τις πολιτικές εξελίξεις στο Ισραήλ.