Σε μια κλιμάκωση των εντάσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ευρωπαϊκής Ένωσης, η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ προειδοποιεί με αντίποινα εάν η ΕΕ περιορίσει την πρόσβαση αμερικανικών εταιρειών στην ευρωπαϊκή αγορά όπλων, προκειμένου να ενισχύσει τους δικούς της κατασκευαστές. Η αποκάλυψη από το Politico έρχεται εν μέσω προσπαθειών της ΕΕ για μεγαλύτερη αμυντική αυτονομία, ενώ υπογραμμίζει το παράδοξο της αμερικανικής πολιτικής: προτροπή για αύξηση ευρωπαϊκών αμυντικών δαπανών, αλλά όχι εις βάρος αμερικανικών συμφερόντων.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Politico (19 Φεβρουαρίου 2026), το αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας (Πεντάγωνο) και το Υπουργείο Εξωτερικών υπέβαλαν σφοδρή αντίρρηση κατά τη διάρκεια διαβούλευσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής νωρίτερα αυτόν τον μήνα, όπου ζητήθηκαν σχόλια για την ενημέρωση της Οδηγίας του 2009 για τις αμυντικές προμήθειες. “Οι Ηνωμένες Πολιτείες αντιτίθενται σθεναρά σε οποιεσδήποτε αλλαγές στην Οδηγία που θα περιορίζουν την ικανότητα της αμερικανικής βιομηχανίας να υποστηρίζει ή να συμμετέχει σε εθνικές αμυντικές προμήθειες των κρατών μελών της ΕΕ”, αναφέρει χαρακτηριστικά η αμερικανική πλευρά.
Το Πεντάγωνο κατηγορεί την ΕΕ για “προστατευτικές και αποκλειστικές πολιτικές που εξαναγκάζουν αμερικανικές εταιρείες να απομακρυνθούν από την αγορά, ενώ οι μεγαλύτερες ευρωπαϊκές αμυντικές εταιρείες συνεχίζουν να επωφελούνται σε μεγάλο βαθμό από την πρόσβαση στην αμερικανική αγορά”. Σε περίπτωση που η ΕΕ εισαγάγει δεσμευτική ρήτρα “Αγοράστε Ευρωπαϊκά” στις εθνικές προμήθειες, οι ΗΠΑ απειλούν να επανεξετάσουν όλες τις εξαιρέσεις από τους νόμους “Αγοράστε Αμερικανικά”, που παρέχονται μέσω Αμοιβαίων Συμφωνιών Προμηθειών Άμυνας (Reciprocal Defense Procurement Agreements), οι οποίες έχουν υπογραφεί από 19 από τις 27 χώρες της ΕΕ. Αυτό θα σήμαινε περιορισμό πρόσβασης ευρωπαϊκών εταιρειών όπως η ιταλική Leonardo και η σουηδική Saab σε συμβόλαια του Πενταγώνου.
Η προειδοποίηση εντάσσεται σε ευρύτερο πλαίσιο: ο υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Κρίστοφερ Λαντάου είχε επικρίνει Ευρωπαίους συμμάχους του ΝΑΤΟ σε κλειστή συνάντηση τον Δεκέμβριο 2025, κατηγορώντας τους ότι προτιμούν τη δική τους βιομηχανία εις βάρος αμερικανικών προμηθευτών. Το Εμπορικό Επιμελητήριο των ΗΠΑ επανέλαβε παρόμοιο μήνυμα, σε ηπιότερο τόνο.
Από την πλευρά της ΕΕ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθεί εδώ και χρόνια αύξηση του μεριδίου ευρωπαϊκών όπλων στα οπλοστάσια, εν μέσω προετοιμασιών για πιθανή σύγκρουση με Ρωσία. Η ενημέρωση της Οδηγίας αναμένεται στο τρίτο τρίμηνο του 2026, ως μέρος ευρύτερης πίεσης για “Αγοράστε Ευρωπαϊκά” κανόνες. Ήδη, προγράμματα όπως το SAFE (δάνεια 150 δισ. ευρώ για όπλα) και η βοήθεια 90 δισ. ευρώ προς Ουκρανία απαιτούν τουλάχιστον 65% της αξίας του εξοπλισμού να προέρχεται από Ευρώπη.
Η Ευρώπη βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε αμερικανικό εξοπλισμό (σχεδόν τα 2/3 των εισαγόμενων όπλων), όπως μαχητικά F-35, συστήματα HIMARS και Patriot. Ωστόσο, οι ΗΠΑ ισχυρίζονται ότι ρήτρα “Αγοράστε Ευρώπη” θα περιορίσει την ελευθερία των κρατών-μελών, θα αποδυναμώσει το ΝΑΤΟ και θα παραβιάσει δεσμεύσεις από την εμπορική συμφωνία ΗΠΑ-ΕΕ του καλοκαιριού 2025, όπου η Επιτροπή υποσχέθηκε αγορά περισσότερων αμερικανικών όπλων.
Η εξέλιξη αυτή περιπλέκει τις σχέσεις ΗΠΑ-ΕΕ, δοκιμάζοντας την ευρωπαϊκή αυτονομία σε μια εποχή που οι ΗΠΑ θεωρούνται “ολοένα και πιο αναξιόπιστος εταίρος” υπό Τραμπ. Το Politico σχολιάζει το παράδοξο: οι ΗΠΑ θέλουν οι Ευρωπαίοι να αναλάβουν μεγαλύτερο βάρος άμυνας, αλλά όχι εις βάρος αμερικανικών εταιρειών. Η συνέχεια αναμένεται να διαμορφώσει το μέλλον της αμυντικής συνεργασίας.