Στο πλαίσιο της 18ης Συνόδου Κορυφής των BRICS, που πραγματοποιείται στο Νέο Δελχί της Ινδίας στις 12-13 Σεπτεμβρίου 2026, ο Πρόεδρος του Ιράν Masoud Pezeshkian προχώρησε σε μια σειρά δηλώσεων με έντονο πολιτικό και οικονομικό περιεχόμενο, ζητώντας από τη συμμαχία να αναλάβει πιο ενεργό ρόλο απέναντι σε αυτό που χαρακτήρισε «μονομερείς και απάνθρωπες κυρώσεις».
«Οι ειρηνικές πυρηνικές εγκαταστάσεις πρέπει να προστατεύονται»
Στο πλαίσιο των εργασιών των BRICS, ο Ιρανός πρόεδρος τόνισε πως οποιαδήποτε επίθεση σε πολιτικές υποδομές και ειρηνικές πυρηνικές εγκαταστάσεις συνιστά άμεση απειλή για τη διεθνή ειρήνη και ασφάλεια, καλώντας τα μέλη των BRICS να αναλάβουν την ευθύνη να αντιταχθούν στην «κανονικοποίηση» τέτοιων επιθέσεων. Η δήλωση αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία το Ιράν βρίσκεται, όπως ανέφερε ο ίδιος ο Πεζεσκιάν, σε «πολύ πιο επικίνδυνη» φάση οικονομικής πίεσης, μετά τον πόλεμο με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ που ξέσπασε τον Φεβρουάριο του 2026.
Σε άλλη του παρέμβαση στο περιθώριο της συνόδου, ο Ιρανός πρόεδρος δήλωσε ότι η χώρα του «δεν θα υποκύψει» σε στρατιωτικές απειλές από ΗΠΑ και Ισραήλ, καλώντας τις δύο χώρες να «μετρήσουν δυνάμεις ευθέως» αντί να στοχεύουν υποδομές και τον βιοπορισμό του λαού.
Κυρώσεις, εμπόριο και «φωνή δικαιοσύνης»
Ο Πεζεσκιάν χαρακτήρισε προτεραιότητα για τα μέλη των BRICS τη λήψη πρακτικών μέτρων απέναντι στις μονομερείς κυρώσεις, τονίζοντας πως η συμμαχία πρέπει να λειτουργήσει ως «φωνή δικαιοσύνης» για τις αναπτυσσόμενες οικονομίες. Στο πλαίσιο αυτό, πρότεινε τρεις βασικούς άξονες που υποστηρίζει η Τεχεράνη εντός των BRICS:
- Ενίσχυση του πολιτικού συντονισμού, με βάση τον Χάρτη του ΟΗΕ και τον σεβασμό της εθνικής κυριαρχίας
- Ανάπτυξη οικονομικών και χρηματοοικονομικών σχέσεων ανεξάρτητων από «μονοπωλιακά εργαλεία» — αναφορά που ερμηνεύεται ως έμμεση αναφορά στο δολάριο ΗΠΑ και στο δυτικό χρηματοπιστωτικό σύστημα
- Ενίσχυση της συνεργασίας σε επιστήμη, τεχνολογία, ενέργεια και επισιτιστική ασφάλεια, προς όφελος του «Παγκόσμιου Νότου»
Το ζήτημα της Παλαιστίνης
Ο Πεζεσκιάν αναφέρθηκε επίσης στο παλαιστινιακό ζήτημα, χαρακτηρίζοντας την υλοποίηση του δικαιώματος αυτοδιάθεσης του παλαιστινιακού λαού «σοβαρή δοκιμασία για την αξιοπιστία και τη νομιμότητα της παγκόσμιας διακυβέρνησης» — καλώντας τα BRICS να διαδραματίσουν ενεργό ρόλο στο θέμα.
Το ευρύτερο πλαίσιο της συνόδου
Η φετινή σύνοδος, υπό ινδική προεδρία, πραγματοποιείται εν μέσω πολλαπλών γεωπολιτικών κρίσεων — από τον πόλεμο στην Ουκρανία έως τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή — με τη συμμετοχή τόσο του Πεζεσκιάν όσο και του Ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν, δύο ηγετών χωρών που βρίσκονται στο επίκεντρο μεγάλων διεθνών συγκρούσεων και υπόκεινται σε εκτεταμένα δυτικά καθεστώτα κυρώσεων. Στο περιθώριο της συνόδου, ο Πρωθυπουργός της Ινδίας Ναρέντρα Μόντι είχε διμερή συνάντηση με τον Πεζεσκιάν, κατά την οποία τόνισε την ανάγκη για άμεση αποκλιμάκωση, διάλογο και προστασία της ελευθερίας ναυσιπλοΐας στην περιοχή της Δυτικής Ασίας.
Οι BRICS, που ιδρύθηκαν το 2006 και αρχικά περιλάμβαναν Βραζιλία, Ρωσία, Ινδία, Κίνα και Νότια Αφρική, έχουν διευρυνθεί τα τελευταία χρόνια με την ένταξη χωρών όπως η Αίγυπτος, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Αιθιοπία, το Ιράν, η Σαουδική Αραβία και πιο πρόσφατα η Ινδονησία — αντιπροσωπεύοντας πλέον περίπου το 40% της παγκόσμιας οικονομίας σε όρους ισοτιμίας αγοραστικής δύναμης (PPP).