Έντονη κριτική στον υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνο Πλεύρη, για τους χειρισμούς της κυβέρνησης στο μεταναστευτικό και τις αυξημένες αφίξεις στην Κρήτη ασκεί ο Τομέας Μεταναστευτικής Πολιτικής της ΕΛ.Α.Σ. καταλογίζοντάς του καθυστερήσεις στην αντιμετώπιση της κατάστασης και προσπάθεια μετακύλισης των ευθυνών στη Λιβύη.
Στην ανακοίνωσή του, ο Τομέας αναφέρεται σε δηλώσεις του υπουργού στον ΑΝΤ1 σχετικά με τη μη συνεργασία της Λιβύης, υποστηρίζοντας ότι οι αυξημένες μεταναστευτικές ροές προς την Κρήτη καταγράφονται εδώ και τρία χρόνια.
Παράλληλα, επικαλείται το ταξίδι του Θάνου Πλεύρη στη Βεγγάζη τον Ιούλιο του 2025, μετά το οποίο, όπως αναφέρει, ο υπουργός κηρύχθηκε ανεπιθύμητος, καθώς και τις αφίξεις μεταναστών που καταγράφονταν τους προηγούμενους μήνες.
Η ΕΛ.Α.Σ. θέτει ζήτημα πολιτικής ευθύνης, υποστηρίζοντας ότι είτε ο υπουργός δεν γνώριζε την έκταση του προβλήματος είτε γνώριζε και δεν έλαβε εγκαίρως τα απαραίτητα μέτρα.
Το τουρκολιβυκό μνημόνιο και οι μεταναστευτικές ροές
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο τουρκολιβυκό μνημόνιο, το οποίο, σύμφωνα με την ανακοίνωση, χρησιμοποιείται ως άλλοθι για την εξήγηση της μεταναστευτικής κρίσης.
Η ΕΛ.Α.Σ. υποστηρίζει ότι οι ροές προς την Κρήτη άρχισαν να αυξάνονται από τον Αύγουστο, εντάθηκαν τον Σεπτέμβριο και κορυφώθηκαν τον Οκτώβριο, επισημαίνοντας ότι η κατάσταση στη Λιβύη ήταν ήδη προβληματική πριν από τις τελευταίες εξελίξεις.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, η κρίση δεν προκλήθηκε από το τουρκολιβυκό μνημόνιο, αλλά το τελευταίο χρησιμοποιείται από την κυβέρνηση για να καλύψει τις καθυστερήσεις στη διαχείρισή της.
Οι αφίξεις στην Κρήτη και η δομή στους «Αθανάτους»
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται και η ετοιμότητα των υποδομών στην Κρήτη. Ο Τομέας αναφέρει ότι μέσα σε τρεις ημέρες έφτασαν στο νησί 1.700 άνθρωποι, ενώ η δομή στους «Αθανάτους» αναμένεται να ανοίξει την επόμενη εβδομάδα, χωρίς να είναι ακόμη πλήρως έτοιμη.
Όπως σημειώνει, έχει δοθεί η υπόσχεση ότι η δομή θα βελτιωθεί κατά τη διάρκεια του χειμώνα, την ώρα που ο υπουργός δηλώνει ότι η κυβέρνηση προετοιμάζεται για ενδεχόμενη κρίση στην Κρήτη.
Η ανακοίνωση ασκεί κριτική στην καθυστέρηση της προετοιμασίας, θέτοντας το ερώτημα πού θα φιλοξενηθούν όσοι φτάνουν στο νησί, αλλά και ποιες λύσεις υπάρχουν για τις τοπικές αρχές, την Αστυνομία και το Λιμενικό.
Οι σχεδιασμοί της κυβέρνησης και η αναστολή ασύλου
Αναφορά γίνεται και στους κυβερνητικούς σχεδιασμούς, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται συνέντευξη Τύπου στη Βιέννη στις 16 Νοεμβρίου και πιλοτικά κέντρα στην υποσαχάρια Αφρική από τον Ιανουάριο.
Η ΕΛ.Α.Σ. χαρακτηρίζει ανεπαρκή την προσέγγιση αυτή, ενώ επικρίνει και την αναστολή χορήγησης ασύλου, υποστηρίζοντας ότι το μέτρο είχε ως αποτέλεσμα τη διεθνή καταδίκη της χώρας και ότι οι ίδιοι άνθρωποι ενδέχεται να λάβουν άσυλο λίγους μήνες αργότερα.
Η σύγκριση με το 2015 και η ευρωπαϊκή διάσταση
Στην ανακοίνωση απορρίπτεται επίσης η επίκληση της προσφυγικής κρίσης του 2015 ως επιχείρημα για τη σημερινή κατάσταση.
Όπως αναφέρεται, το 2015 η Ελλάδα αντιμετώπισε τη μεγαλύτερη προσφυγική κρίση μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, εξαιτίας του πολέμου στη Συρία, η οποία αντιμετωπίστηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο με τη Δήλωση ΕΕ–Τουρκίας του 2016.
Ο Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη υποστηρίζει ότι η συμφωνία προέβλεπε την υποχρέωση της Τουρκίας να συγκρατεί τις μεταναστευτικές ροές και να δέχεται επιστροφές όσων δεν δικαιούνται διεθνή προστασία, ενώ χαρακτηρίζει διαχειρίσιμη την κατάσταση που, όπως αναφέρει, παρέλαβε η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας το 2019.
Αντίθετα, υποστηρίζει ότι η διαδρομή Λιβύης–Κρήτης αναπτύχθηκε κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, χωρίς να εξασφαλιστεί ευρωπαϊκή λύση ή διεθνής απάντηση, ενώ επισημαίνει ότι η Ελλάδα δεν προσκλήθηκε στις σχετικές Διασκέψεις.
Έκκληση για ευρωπαϊκό σχέδιο αντιμετώπισης
Καταλήγοντας, ο Τομέας Μεταναστευτικής Πολιτικής της ΕΛ.Α.Σ. καλεί την κυβέρνηση να σταματήσει να μεταθέτει τις ευθύνες και να διεκδικήσει ένα ολοκληρωμένο ευρωπαϊκό σχέδιο για τη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών από τη Λιβύη.
Ζητά, παράλληλα, την αξιοποίηση της δυνατότητας επιβολής κυρώσεων και των διεθνών συμμαχιών της χώρας, αντί για υποσχέσεις και επικοινωνιακούς χειρισμούς.
«Η Κρήτη χρειάζεται απαντήσεις σήμερα», τονίζεται στην ανακοίνωση, η οποία καταλήγει ασκώντας κριτική στην κυβέρνηση για τη διαχείριση των αυξημένων αφίξεων και την έλλειψη άμεσων λύσεων για το νησί.