Ραγδαίες πολιτικές εξελίξεις σημειώνονται στην Παραγουάη, μετά την τραπεζική κρίση που προκάλεσε αναστάτωση σε εκατομμύρια καταθέτες και οδήγησε στην απομάκρυνση του προέδρου της χώρας, Σαντιάγο Πένια. Η Γερουσία αποφάσισε την καθαίρεσή του, ενώ στη θέση του ορκίστηκε την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου ο μέχρι πρότινος αντιπρόεδρος, Πέδρο Αγιάνα.
Ο 47χρονος Πένια, ο οποίος βρισκόταν στην προεδρία από το 2023 και η θητεία του κανονικά θα ολοκληρωνόταν το 2028, τέθηκε υπό κατ’ οίκον κράτηση, σύμφωνα με την εισαγγελία. Παράλληλα, αναμένεται να βρεθεί ενώπιον των εισαγγελικών Αρχών για να αντιμετωπίσει κατηγορίες σχετικά με την υπόθεση της τραπεζικής κατάρρευσης.
Η κατάρρευση της Ueno πάγωσε τις καταθέσεις εκατομμυρίων πελατών
Η κρίση ξέσπασε τα ξημερώματα της Τρίτης, όταν η τράπεζα Ueno τέθηκε υπό τον έλεγχο της Κεντρικής Τράπεζας της Παραγουάης (BCP) και ξεκίνησε η διαδικασία εκκαθάρισής της.
Το χρηματοπιστωτικό ίδρυμα είχε ιδρυθεί μόλις το 2021 και είχε ακολουθήσει τα προηγούμενα χρόνια μια ιδιαίτερα επιθετική στρατηγική επέκτασης.
Η παρέμβαση της κεντρικής τράπεζας είχε άμεσες συνέπειες για τους πελάτες της, καθώς πάγωσαν οι τραπεζικές καταθέσεις, οι κάρτες και οι υπόλοιποι διαθέσιμοι πόροι σχεδόν τριών εκατομμυρίων ανθρώπων.
Πρόκειται για περίπου τον μισό πληθυσμό της Παραγουάης και το μεγαλύτερο μέρος του ενήλικου πληθυσμού της χώρας. Η κρίση επηρέασε επίσης επιχειρήσεις, θεσμούς και συνταξιοδοτικά ταμεία, δημιουργώντας σοβαρή αναστάτωση στην οικονομική δραστηριότητα.
Ο νέος πρόεδρος υποσχέθηκε πλήρη αποζημίωση των καταθετών
Ο Πέδρο Αγιάνα, 52 ετών, ανέλαβε την προεδρία μετά την καθαίρεση του προκατόχου του. Στην πρώτη του ομιλία μετά την ορκωμοσία έδωσε έμφαση στην αποκατάσταση των ζημιών που υπέστησαν οι πολίτες από την τραπεζική κρίση.
«οι συμπατριώτες που περνούν τόσο δύσκολη κατάσταση εξαιτίας του χρηματοπιστωτικού χάους θα αποζημιωθούν στο ακέραιο. Δεν θα τους αφήσουμε μόνους», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο νέος πρόεδρος ανήκει, όπως και ο Πένια, στο δεξιό κόμμα Κολοράδο, το οποίο διατηρεί επί δεκαετίες κυρίαρχη θέση στην πολιτική ζωή της χώρας.
Παρά το γεγονός ότι και ο Αγιάνα έχει κατηγορηθεί για ευθύνες σχετικά με την τραπεζική κρίση, το κοινοβούλιο δεν τάχθηκε υπέρ της καθαίρεσής του.
Ομόφωνη απόφαση της Γερουσίας για τον Πένια
Η απομάκρυνση του Σαντιάγο Πένια αποφασίστηκε ομόφωνα από τη Γερουσία, η οποία τον έκρινε ένοχο για «κακή άσκηση των καθηκόντων του» σε σχέση με την κατάρρευση της Ueno.
Κατά τη διαδικασία της δίκης του, γερουσιαστές υποστήριξαν ότι ο πρώην πρόεδρος επέτρεψε και ανέχθηκε την κακοδιαχείριση χρημάτων συνταξιούχων από τράπεζα που συνδεόταν με τον προεδρικό κύκλο.
Ο γερουσιαστής Αδριάν Βαέσκεν περιέγραψε την υπόθεση ως υποταγή του δημόσιου συμφέροντος σε ιδιωτικά συμφέροντα.
Επιπλέον, μέλη της Γερουσίας υπενθύμισαν ότι ο Πένια διατηρούσε, ακόμη και κατά τη διάρκεια της προεδρίας του έως το 2025, μετοχές στον όμιλο συμμετοχών στον οποίο ανήκει η Ueno Bank.
Σε κατ’ οίκον κράτηση ο πρώην πρόεδρος – Οι κατηγορίες που εξετάζονται
Λιγότερο από μία ώρα μετά την απομάκρυνσή του από την προεδρία, ο Σαντιάγο Πένια τέθηκε σε καθεστώς κατ’ οίκον κράτησης.
Όπως ανακοίνωσε η εισαγγελέας Σίλβια Μαργαρίτα Γκονσάλες Βέστερ, ο πρώην πρόεδρος επρόκειτο να οδηγηθεί το Σάββατο 7 Νοεμβρίου, στις 11:00 τοπική ώρα (16:00 ώρα Ελλάδας), στην έδρα της εισαγγελίας.
Εκεί αναμένεται να του απαγγελθούν κατηγορίες για τα φερόμενα αδικήματα της κατάχρησης εμπιστοσύνης, της άσκησης αθέμιτης επιρροής έναντι ανταλλάγματος και της κατάχρησης δημοσίου αξιώματος για προσωπικούς σκοπούς.
Οι κατηγορίες αφορούν την υπόθεση της Ueno και τις ευθύνες που αποδίδονται στον πρώην πρόεδρο για τη διαχείριση της κρίσης.
Αντιδράσεις πολιτών
Η καθαίρεση του Πένια προκάλεσε έντονες αντιδράσεις έξω από το κοινοβούλιο της Παραγουάης, στην πρωτεύουσα Ασουνσιόν, όπου είχαν συγκεντρωθεί μερικές εκατοντάδες πολίτες.
Η ανακοίνωση της απομάκρυνσής του έγινε δεκτή με συνθήματα, τραγούδια και εκδηλώσεις χαράς από συγκεντρωμένους που ζητούσαν δικαιοσύνη και επιστροφή των χρημάτων τους.
Η πολιτική αλλαγή στην Παραγουάη έρχεται ενώ εκατομμύρια πελάτες της Ueno εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τις συνέπειες του παγώματος των χρημάτων τους, με την υπόσχεση του νέου προέδρου για πλήρη αποζημίωση να αποτελεί πλέον ένα από τα βασικά ζητήματα της επόμενης περιόδου.
