Μετά την ισχυρή δυσαρέσκεια που εξέφρασαν οι Αμερικανοί ψηφοφόροι προς τον Ντόναλντ Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου 2026, η διδάκτωρ Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών Ασπασία Αλιγιζάκη ανέλυσε στο δελτίο ειδήσεων της Ναυτεμπορικής με τον Παύλο Πανταζόπουλο τι αλλάζει πραγματικά στην άσκηση εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ.
Η κυρία Αλιγιζάκη, μέλος ΕΔΙΠ του Τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιώς, υπογράμμισε ότι στην εσωτερική πολιτική ο πρόεδρος Τραμπ θα επιχειρήσει να υλοποιήσει όσα έχει υποσχεθεί. Ο βασικός λόγος της εκλογικής ήττας των Ρεπουμπλικανών, σύμφωνα με την ίδια, ήταν η συνεχιζόμενη οικονομική δυσπραγία, την οποία επιδείνωσε ο πόλεμος: «Όταν πονάει η τσέπη, το αποτέλεσμα πολύ συχνά φαίνεται στην κάλπη».
Το Κογκρέσο μπορεί πλέον να φρενάρει την εξωτερική πολιτική
Στην εξωτερική πολιτική, που αφορά άμεσα την Ελλάδα και την Ευρώπη, η εικόνα διαφοροποιείται. Θεσμικά το «τιμόνι» παραμένει στα χέρια του προέδρου, ωστόσο το Κογκρέσο –με την αυξημένη δύναμη των Δημοκρατικών– μπορεί πλέον να πατάει ενεργά το πετάλι του φρένου.
Η διεθνολόγος παρέθεσε το ιστορικό προηγούμενο του πολέμου στο Βιετνάμ. Τότε το Κογκρέσο έκοψε τη χρηματοδότηση των στρατιωτικών επιχειρήσεων μέσω νόμου που αφορούσε την κρατική χρηματοδότηση. Ο πρόεδρος Νίξον προέβαλε αρχικά βέτο, το οποίο για να παρακαμφθεί απαιτείται πλειοψηφία δύο τρίτων και στα δύο σώματα του Κογκρέσου – κάτι εξαιρετικά σπάνιο. Τελικά, όταν η διακοπή της στρατιωτικής χρηματοδότησης δέθηκε με νόμο που αφορούσε ολόκληρη την κρατική χρηματοδότηση, ο Νίξον αναγκάστηκε να τον αποδεχθεί για να αποφύγει το πάγωμα του κράτους.
«Αν θέλουν οι Δημοκρατικοί να τελειώσει ο πόλεμος πιο γρήγορα, μπορούν τώρα πλέον με έναν νόμο που θα αφορά τον κρατικό προϋπολογισμό ή την κρατική χρηματοδότηση να διακόψουν ακριβώς την χρηματοδότηση των επιχειρήσεων», τόνισε χαρακτηριστικά η κυρία Αλιγιζάκη.
Διαφοροποίηση στα μέτωπα Μέσης Ανατολής και Ουκρανίας
Η ίδια υπενθύμισε την παραδοσιακή αμερικανική αντίληψη ότι «η πολιτική σταματά στην ακτή», δηλαδή ότι σε θέματα εξωτερικής πολιτικής υπάρχει συχνά διακομματική συναίνεση επειδή τα συμφέροντα των ΗΠΑ έχουν συγκεκριμένη στόχευση. Ωστόσο, στα μέτωπα της Μέσης Ανατολής και του πολέμου Ρωσίας-Ουκρανίας οι Δημοκρατικοί έχουν διαφοροποιηθεί από τους Ρεπουμπλικανούς.
Αναφέρθηκε ειδικότερα στο αίτημα του Τραμπ για χρηματοδότηση του Πενταγώνου ύψους 67 δισ. δολαρίων που σχετίζεται με το Ιράν. Αν αυτό δεν περάσει μέχρι τον Δεκέμβριο, «θα βρει τείχος μετά τις 3 Ιανουαρίου», όταν αναλαμβάνει το νέο Κογκρέσο. Παράλληλα διευκρίνισε ότι δεν είναι εύκολο να ανακοπεί ο πρόεδρος, παρά μόνο αν η διακοπή της χρηματοδότησης δεθεί με νόμο που αφορά το σύνολο της κρατικής χρηματοδότησης.
Η παρέμβαση της Ασπασίας Αλιγιζάκη φωτίζει τον τρόπο με τον οποίο η νέα ισορροπία δυνάμεων στο Κογκρέσο μπορεί να επηρεάσει τη συνέχεια των πολεμικών μετώπων που αφορούν την Ευρώπη και την Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και τις σχετικές χρηματοδοτήσεις από τις ΗΠΑ.
Δείτε τη συνέντευξη στη Ναυτεμπορική
