Ποιος είναι ο Abdul El-Sayed, ο πρώτος μουσουλμάνος που εκλέγεται στη Γερουσία των Ηνωμένων Πολιτειών: η διαδρομή, οι πολιτικές θέσεις και η δύσκολη εκστρατεία που τον έφερε στην Ουάσιγκτον.
Από τον Ιανουάριο του 2027, στην αίθουσα της Γερουσίας των ΗΠΑ θα βρίσκεται ένας γερουσιαστής που γράφει ιστορία. Ο Δημοκρατικός Abdul El-Sayed επικράτησε του Ρεπουμπλικανού πρώην βουλευτή Mike Rogers στις εκλογές της 3ης Νοεμβρίου στο Μίσιγκαν, σύμφωνα με τις προβολές των αμερικανικών μέσων ενημέρωσης. Γίνεται έτσι ο πρώτος μουσουλμάνος που εκλέγεται στη Γερουσία των Ηνωμένων Πολιτειών.
Θα διαδεχθεί τον Δημοκρατικό γερουσιαστή Gary Peters, ο οποίος είχε ανακοινώσει ότι δεν θα διεκδικήσει νέα θητεία. Η επικράτησή του αποτελεί σημαντική επιτυχία της προοδευτικής πτέρυγας των Δημοκρατικών, σε μια εκλογική αναμέτρηση που χαρακτηρίστηκε από έντονες εσωκομματικές αντιπαραθέσεις, μεγάλες οικονομικές δαπάνες και συγκρούσεις γύρω από τη θρησκευτική και πολιτική του ταυτότητα.
Από τα προάστια του Ντιτρόιτ στην πολιτική
Ο Abdulrahman Mohamed El-Sayed γεννήθηκε στις 31 Οκτωβρίου 1984 στο Μίσιγκαν, από γονείς που είχαν μεταναστεύσει από την Αίγυπτο. Μεγάλωσε στο Bloomfield Hills, προάστιο της μητροπολιτικής περιοχής του Ντιτρόιτ.
Η καταγωγή του και η εμπειρία του ως παιδιού μεταναστών διαμόρφωσαν μέρος της προσωπικής του διαδρομής. Στα σχολικά του χρόνια ασχολήθηκε με τον αθλητισμό, ενώ στη συνέχεια ακολούθησε μια ακαδημαϊκή πορεία που τον οδήγησε στην ιατρική και στη δημόσια υγεία.
Οξφόρδη, Κολούμπια και η επιστήμη της δημόσιας υγείας
Αποφοίτησε με υψηλές διακρίσεις από το Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν, όπου σπούδασε Βιολογία και Πολιτικές Επιστήμες. Στη συνέχεια έλαβε την υποτροφία Rhodes, μία από τις πλέον αναγνωρισμένες ακαδημαϊκές υποτροφίες διεθνώς, και συνέχισε τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, όπου απέκτησε διδακτορικό στη δημόσια υγεία.
Αργότερα ολοκλήρωσε τις ιατρικές σπουδές του στο Πανεπιστήμιο Columbia της Νέας Υόρκης, από όπου αποφοίτησε το 2014. Αντί να ακολουθήσει την κλινική ιατρική και την ειδικότητα, επέλεξε να επικεντρωθεί στην επιδημιολογία, την έρευνα και τις πολιτικές δημόσιας υγείας.
Εργάστηκε ως επίκουρος καθηγητής Επιδημιολογίας στο Columbia, όπου ασχολήθηκε με τις κοινωνικές ανισότητες στην υγεία και την επιστήμη των συστημάτων στον τομέα της δημόσιας υγείας. Το 2017 συνεπιμελήθηκε, μαζί με τον Sandro Galea, το επιστημονικό βιβλίο Systems Science & Population Health, που εκδόθηκε από το Oxford University Press.
Ο νεότερος υπεύθυνος υγείας μεγάλης αμερικανικής πόλης
Τον Αύγουστο του 2015, ο δήμαρχος του Ντιτρόιτ Mike Duggan τον διόρισε εκτελεστικό διευθυντή του δημοτικού Τμήματος Υγείας. Σε ηλικία μόλις 30 ετών, έγινε ένας από τους νεότερους επικεφαλής υπηρεσίας δημόσιας υγείας σε μεγάλη αμερικανική πόλη.
Η αποστολή του ήταν ιδιαίτερα απαιτητική: να συμβάλει στην ανασυγκρότηση ενός δημοτικού τμήματος που είχε ιδιωτικοποιηθεί κατά την περίοδο της οικονομικής κατάρρευσης και της πτώχευσης του Ντιτρόιτ.
Κατά τη διάρκεια της θητείας του, η υπηρεσία ανέπτυξε πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση των υγειονομικών ανισοτήτων και των περιβαλλοντικών προβλημάτων που επηρέαζαν τους κατοίκους της πόλης.
Παρέμεινε στη θέση έως τον Φεβρουάριο του 2017, όταν παραιτήθηκε για να διεκδικήσει το αξίωμα του κυβερνήτη του Μίσιγκαν.
Η πρώτη εκλογική δοκιμασία και η επιστροφή στη δημόσια ζωή
Στις προκριματικές εκλογές των Δημοκρατικών για την κυβερνητεία του Μίσιγκαν, τον Αύγουστο του 2018, ο El-Sayed κατέβηκε με ένα ιδιαίτερα προοδευτικό πρόγραμμα.
Μεταξύ των βασικών προτάσεών του ήταν η καθολική υγειονομική κάλυψη, η διασφάλιση πρόσβασης σε καθαρό νερό και η δωρεάν ανώτερη εκπαίδευση. Παρά τη στήριξη προοδευτικών πολιτικών προσωπικοτήτων, όπως ο Bernie Sanders, τερμάτισε στη δεύτερη θέση, πίσω από την Gretchen Whitmer, η οποία εξελέγη στη συνέχεια κυβερνήτης.
Τα επόμενα χρόνια παρέμεινε ενεργός στη δημόσια συζήτηση. Από το 2019 παρουσιάζει το podcast America Dissected, με αντικείμενο τη δημόσια υγεία και την πολιτική.
Το 2020 συμμετείχε στην κοινή ομάδα εργασίας Biden–Sanders για την υγειονομική περίθαλψη, έπειτα από υπόδειξη του Bernie Sanders, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση προτάσεων για την πολιτική υγείας των Δημοκρατικών.
Τον Μάρτιο του 2023 επέστρεψε στη δημόσια διοίκηση, αναλαμβάνοντας τη διεύθυνση του Τμήματος Υγείας, Ανθρώπινων Υπηρεσιών και Βετεράνων της κομητείας Wayne, στην οποία βρίσκεται και το Ντιτρόιτ. Παρέμεινε στη θέση έως το 2025.
Μέχρι την εκλογή του στη Γερουσία, δεν είχε καταλάβει ποτέ αιρετό δημόσιο αξίωμα.
Η δύσκολη διαδρομή προς τη Γερουσία
Οι προκριματικές εκλογές. Στις 4 Αυγούστου 2026, ο El-Sayed αντιμετώπισε τη βουλεύτρια Haley Stevens, η οποία θεωρούνταν η επιλογή του κομματικού κατεστημένου των Δημοκρατικών. Η επικράτησή του ήταν οριακή και ανέδειξε τις βαθιές διαφορές στο εσωτερικό του κόμματος ανάμεσα στην προοδευτική πτέρυγα και τους μετριοπαθέστερους πολιτικούς.
Η αναμέτρηση χαρακτηρίστηκε από πρωτοφανείς οικονομικές δαπάνες. Σύμφωνα με το Associated Press, σχεδόν 60 εκατομμύρια δολάρια σε εξωτερικές δαπάνες διοχετεύθηκαν στην προκριματική εκλογή. Από αυτά, σχεδόν 30 εκατομμύρια δολάρια προήλθαν από την AIPAC και συνδεδεμένες οργανώσεις που αντιτάχθηκαν στην υποψηφιότητά του.
Η αντιπαράθεση αφορούσε σε μεγάλο βαθμό τις θέσεις του για το Ισραήλ και την αμερικανική πολιτική στη Μέση Ανατολή.
Η ρήξη με τη Haley Stevens. Η ένταση δεν σταμάτησε με τις προκριματικές. Η Stevens είχε αρχικά δεσμευτεί ότι θα στηρίξει τον Δημοκρατικό υποψήφιο, όμως η σχέση τους επιδεινώθηκε κατά την τελική φάση της εκστρατείας.
Λίγο πριν από τις εκλογές, την 1η Νοεμβρίου, η Stevens ανακοίνωσε ότι στηρίζει τον Ρεπουμπλικανό Mike Rogers. Εμφανίστηκε μάλιστα μαζί του σε εκκλησία στην περιοχή του Ντιτρόιτ, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις στο Δημοκρατικό Κόμμα.
Η ίδια υποστήριξε ότι διαφωνούσε με τη στάση του El-Sayed απέναντι σε ζητήματα που αφορούσαν το Ισραήλ, τον αντισημιτισμό και τις δημόσιες εμφανίσεις του με τον πολιτικό σχολιαστή Hasan Piker. Ο El-Sayed επέλεξε να επαναφέρει τη συζήτηση στα ζητήματα που απασχολούσαν τους ψηφοφόρους, όπως το κόστος ζωής και η υγειονομική περίθαλψη.
Η αναμέτρηση με τον Mike Rogers. Ο Ρεπουμπλικανός υποψήφιος ήταν πρώην βουλευτής και πρώην πράκτορας του FBI, με σημαντική πολιτική εμπειρία και την υποστήριξη του Ντόναλντ Τραμπ.
Ο Rogers είχε διεκδικήσει και το 2024 την ίδια έδρα, χάνοντας τότε οριακά από την Elissa Slotkin. Η αναμέτρηση του 2026 θεωρούνταν καθοριστική για τον έλεγχο της Γερουσίας.
Ο El-Sayed επικέντρωσε την εκστρατεία του στην αντιμετώπιση της ακρίβειας, στην καθολική δημόσια υγειονομική κάλυψη μέσω του προγράμματος Medicare for All και στον περιορισμό της επιρροής των μεγάλων οικονομικών συμφερόντων στην πολιτική.
Οι επιθέσεις για τη θρησκευτική του ταυτότητα
Η προεκλογική εκστρατεία σημαδεύτηκε και από επιθέσεις που αφορούσαν τη μουσουλμανική πίστη και την αιγυπτιακή καταγωγή του.
Ο Ντόναλντ Τραμπ και άλλοι Ρεπουμπλικανοί πολιτικοί επιχείρησαν να τον συνδέσουν με τη Μουσουλμανική Αδελφότητα, ενώ ο πρόεδρος των ΗΠΑ τον αποκάλεσε «τζιχαντιστή» και χρησιμοποίησε αναφορές στις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου για να προειδοποιήσει τους ψηφοφόρους σχετικά με την εκλογή του.
Ο El-Sayed απέρριψε κατηγορηματικά τις κατηγορίες, δηλώνοντας ότι δεν υπήρξε ποτέ μέλος της Μουσουλμανικής Αδελφότητας και δεν πρόκειται να γίνει μέλος της. Δεν παρουσιάστηκαν αποδεικτικά στοιχεία που να τεκμηριώνουν τις καταγγελίες περί συμμετοχής του σε τρομοκρατικές οργανώσεις.
Οι επιθέσεις αυτές αποτέλεσαν ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα στοιχεία της προεκλογικής περιόδου, ενώ η συζήτηση για την πολιτική του στάση απέναντι στο Ισραήλ και τη Γάζα παρέμεινε στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης.
Ο ίδιος δεν επιχείρησε να αποστασιοποιηθεί από την προσωπική και θρησκευτική του ταυτότητα. Αντίθετα, επέμεινε ότι η πολιτική αξιολόγηση ενός υποψηφίου πρέπει να βασίζεται στις θέσεις και στις προτάσεις του και όχι στο όνομα ή την καταγωγή του.
Γιατί η νίκη θεωρείται ιστορική
Η εκλογή του Abdul El-Sayed έχει ιδιαίτερη σημασία για περισσότερους από έναν λόγους:
- Είναι ο πρώτος μουσουλμάνος που εκλέγεται στη Γερουσία των Ηνωμένων Πολιτειών, ανοίγοντας ένα νέο κεφάλαιο στην πολιτική εκπροσώπηση της χώρας.
- Προέρχεται από την προοδευτική πτέρυγα των Δημοκρατικών και επικράτησε σε μια ιδιαίτερα ανταγωνιστική πολιτεία.
- Η εκστρατεία του στηρίχθηκε σε ένα πρόγραμμα που έθεσε στο επίκεντρο την καθολική υγειονομική κάλυψη, το κόστος ζωής και την αντιμετώπιση της επιρροής του μεγάλου χρήματος στην πολιτική.
- Η νίκη του ήρθε παρά τις μεγάλες οικονομικές δαπάνες που είχαν κινητοποιηθεί εναντίον του και την έντονη εσωκομματική αντιπαράθεση.
- Η επικράτησή του ενισχύει την επιρροή της προοδευτικής πτέρυγας στο Δημοκρατικό Κόμμα ενόψει και των πολιτικών αναμετρήσεων του 2028.
Τι ακολουθεί στην Ουάσιγκτον
Ο El-Sayed αναμένεται να ορκιστεί τον Ιανουάριο του 2027, με την έναρξη της νέας περιόδου του Κογκρέσου. Η θητεία του θα είναι εξαετής.
Η εκλογή του συμπίπτει με μια ευρύτερη πολιτική ανατροπή: οι Δημοκρατικοί ανέκτησαν τον έλεγχο τόσο της Βουλής των Αντιπροσώπων όσο και της Γερουσίας, σύμφωνα με τα αποτελέσματα των εκλογών της 3ης Νοεμβρίου.
Αυτό σημαίνει ότι ο νέος γερουσιαστής θα συμμετέχει σε μια Δημοκρατική πλειοψηφία στο Κογκρέσο, ενώ στον Λευκό Οίκο θα παραμένει ο Ρεπουμπλικανός Ντόναλντ Τραμπ.
Η συνύπαρξη Δημοκρατικού Κογκρέσου και Ρεπουμπλικανού προέδρου δημιουργεί ένα περιβάλλον πολιτικής αντιπαράθεσης. Ο Τραμπ διατηρεί το συνταγματικό δικαίωμα να ασκεί βέτο σε νομοσχέδια, ενώ η ανατροπή ενός προεδρικού βέτο απαιτεί πλειοψηφία δύο τρίτων και στα δύο σώματα.
Έτσι, προτάσεις όπως το Medicare for All, που αποτελούν κεντρικό στοιχείο της πολιτικής ταυτότητας του El-Sayed, θα αντιμετωπίσουν σημαντικά νομοθετικά εμπόδια.
Η εκλογή του, ωστόσο, έχει ήδη αποκτήσει ιστορική διάσταση. Ένας πολιτικός που ξεκίνησε από τον χώρο της δημόσιας υγείας, πέρασε από μια αποτυχημένη υποψηφιότητα για την κυβερνητεία και βρέθηκε αντιμέτωπος με έντονες πολιτικές και προσωπικές επιθέσεις, καταφέρνει να φτάσει στην κορυφή της αμερικανικής νομοθετικής εξουσίας.
