Το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο δεν εφευρέθηκε με ένα μεγάλο βήμα. Ξεκίνησε το 1971 με ένα πείραμα μερικών μέτρων. Ο Ρέι Τόμλινσον, μηχανικός της εταιρείας Bolt, Beranek and Newman (BBN) στο Κέιμπριτζ της Μασαχουσέτης, έστειλε ένα μήνυμα από έναν υπολογιστή PDP-10 σε έναν άλλον, που στεκόταν δίπλα του, μέσω του δικτύου ARPANET. Το περιεχόμενο ήταν τόσο ασήμαντο που ο ίδιος είπε αργότερα ότι το ξέχασε.
Το μήνυμα υπήρχε ήδη, το δίκτυο όχι
Μηνύματα ανάμεσα σε χρήστες του ίδιου υπολογιστή υπήρχαν ήδη. Το πρόγραμμα SNDMSG επέτρεπε σε κάποιον να αφήσει ένα σημείωμα στο «γραμματοκιβώτιο» ενός συναδέλφου στον ίδιο υπολογιστή. Ο Τόμλινσον, που είχε προσληφθεί στη BBN το 1967 και είχε συμμετάσχει στην ανάπτυξη του λειτουργικού TENEX και του πρωτοκόλλου του ARPANET, συνδύασε τον κώδικα του SNDMSG με τον κώδικα του CPYNET, ενός προγράμματος μεταφοράς αρχείων. Έτσι ένα μήνυμα μπορούσε να περάσει από μηχάνημα σε μηχάνημα.
Γιατί διάλεξε το @
Για να δουλέψει το σύστημα έπρεπε κάθε διεύθυνση να λέει δύο πράγματα: ποιος είναι ο παραλήπτης και σε ποιον υπολογιστή βρίσκεται. Ο Τόμλινσον χρειαζόταν έναν χαρακτήρα που να τα χωρίζει. Κοίταξε το πληκτρολόγιο και διάλεξε το @, ένα σύμβολο που δεν χρησιμοποιούνταν στα ονόματα χρηστών ούτε στα προγράμματα του TENEX, και που στα αγγλικά έλεγε ήδη «at», δηλαδή «στο». Έτσι προέκυψε η μορφή χρήστης@υπολογιστής που χρησιμοποιούμε ακόμη.
Εκπρόσωπος της Raytheon, που απορρόφησε τη BBN, είπε μετά τον θάνατό του ότι το σύμβολο πιθανώς θα είχε εξαφανιστεί αν δεν υπήρχε το email. Στα ελληνικά το λέμε «παπάκι».
Μια «ωραία ιδέα»
Ο ίδιος ο Τόμλινσον έδινε πολύ λιγότερη βαρύτητα στο επίτευγμα απ’ όσο οι άλλοι. Είχε πει ότι έφτιαξε το σύστημα κυρίως επειδή του φαινόταν μια ωραία ιδέα, και περιέγραφε τη δουλειά ως κάτι που έκανε «παίζοντας», όχι ως επίσημη ανάθεση. Για τα πρώτα δοκιμαστικά μηνύματα έλεγε ότι ήταν «εντελώς ξεχαστά» και γι’ αυτό τα ξέχασε.
Το 2009 τιμήθηκε με το βραβείο Πρίγκιπας των Αστουριών Τεχνικής και Επιστημονικής Έρευνας. Το 2012 εντάχθηκε στο Hall of Fame του Διαδικτύου. Πέθανε τον Μάρτιο του 2016, σε ηλικία 74 ετών.
Σήμερα στέλνονται καθημερινά δισεκατομμύρια μηνύματα που ακολουθούν την ίδια λογική: ένα όνομα, ένα @ και μια διεύθυνση. Η επιλογή έγινε πριν από πάνω από πενήντα χρόνια, σε ένα πληκτρολόγιο τηλεγράφου, με κριτήριο ότι το σύμβολο δεν είχε άλλη δουλειά.
