Ο Ούκρανός πρόεδρος αποκαλύπτει σε συνέντευξη στο CBS τους όρους του για παύση των πληγμάτων σε ενέργεια και σιτηρά, καθώς η ρωσική πλευρά αποφεύγει να δεσμευτεί
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας Volodymyr Zelensky παρουσίασε σε ανάρτησή του στο X, βασισμένη σε συνέντευξη στο CBS, τη στρατηγική του Κιέβου σχετικά με τα ενεργειακά πλήγματα κατά της Ρωσίας και τους όρους για μια ενδεχόμενη εκεχειρία στον τομέα της ενέργειας.
Το οικονομικό πλήγμα στη Ρωσία
Σύμφωνα με τον Ζελένσκι, η αδυναμία της Ρωσίας να διακινήσει και να πουλήσει ελεύθερα πετρέλαιο αποτελεί «μεγάλο μείον» για τον ρωσικό προϋπολογισμό, με το κόστος να ξεπερνά τα 100 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως, ποσό που φέτος εκτιμά ότι θα φτάσει τα 150 δισεκατομμύρια. Πρόκειται για δική του εκτίμηση, την οποία παρουσίασε δημόσια στη συνέντευξη, χωρίς ωστόσο να παρατίθεται ανεξάρτητη επαλήθευση των συγκεκριμένων αριθμών.
Ο Ζελένσκι ξεκαθάρισε ότι η ουκρανική τακτική είναι αμυντική, όχι επιθετική: «Δεν χτυπάμε ποτέ πρώτοι. Η τακτική μας είναι να απαντάμε όπου μπορούμε», εξήγησε, προσθέτοντας ότι ο Πούτιν «δεν σέβεται και δεν σκέφτεται καν να διαπραγματευτεί με αδύναμους».
Η πρόταση Witkoff–Kushner και η ουκρανική απάντηση
Η ανάρτηση έρχεται μετά την πρόσφατη επίσκεψη των Αμερικανών απεσταλμένων Steve Witkoff και Jared Kushner στο Κίεβο, στο πλαίσιο της αμερικανικής προσπάθειας για επανεκκίνηση των ειρηνευτικών συνομιλιών. Σύμφωνα με τον Ζελένσκι, οι δύο άνδρες πρότειναν να εξεταστεί μια παύση πληγμάτων σε διυλιστήρια και ενεργειακές υποδομές.
Ο Ούκρανός πρόεδρος δήλωσε ότι το Κίεβο είναι έτοιμο για ενεργειακή εκεχειρία, θέτοντας όμως ένα βασικό διευκρινιστικό σημείο: «Για τον Πούτιν, ενέργεια σημαίνει πώληση πετρελαίου και φυσικού αερίου. Για εμάς, ενέργεια σημαίνει ηλεκτρικό ρεύμα και φυσικό αέριο για τον λαό μας.» Το μήνυμά του προς τη ρωσική πλευρά, όπως το διατύπωσε, ήταν σαφές: αν η Ρωσία είναι έτοιμη για ενεργειακή εκεχειρία, αυτό πρέπει να σημαίνει καμία επίθεση, με κανένα είδος όπλου, σε ενεργειακές υποδομές.
Σιτηρά και επισιτιστική ασφάλεια
Ο Ζελένσκι επεξέτεινε την πρότασή του και στον τομέα των σιτηρών και της γεωργίας, ζητώντας καμία μπλόκα στις γεωργικές εξαγωγές, καθώς —όπως τόνισε— το θέμα αφορά την επισιτιστική ασφάλεια εκατομμυρίων ανθρώπων σε άλλες ηπείρους. Ανέφερε ότι η Ρωσία διαθέτει προς πώληση έως 70 εκατομμύρια τόνους γεωργικών προϊόντων, ενώ η Ουκρανία χρειάζεται να διαθέσει περίπου 30 εκατομμύρια τόνους — κάτι που, κατά τον ίδιο, εξυπηρετεί αμοιβαία συμφέροντα.
Ο όρος για τη λίστα εγκαταστάσεων
Σε ό,τι αφορά τη διαδικασία εφαρμογής μιας τέτοιας εκεχειρίας, ο Ζελένσκι έθεσε ένα ακόμη αίτημα: αν η ρωσική πλευρά δηλώσει ότι δεν θα χτυπά συγκεκριμένες εγκαταστάσεις, τότε οφείλει να καταθέσει επίσημη λίστα με τις εγκαταστάσεις που δεν θέλει να στοχοποιηθούν. Έκλεισε τη δήλωσή του με μια πιο γενική παρατήρηση: «Ακόμα και εν μέσω πολέμου, μπορείς να βρεις στιγμές αποκλιμάκωσης. Αν διαπραγματεύεσαι, δείχνεις καλή θέληση, ή πολιτική βούληση, να τερματίσεις τον πόλεμο.»
Το ευρύτερο πλαίσιο
Οι δηλώσεις έρχονται εν μέσω έντασης γύρω από τα ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια πετρελαίου. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει ζητήσει δημόσια από την Ουκρανία να σταματήσει να χτυπά υποδομές ντίζελ στη Ρωσία, υποστηρίζοντας ότι οι επιθέσεις προκαλούν παγκόσμια έλλειψη ντίζελ, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο άλλων στόχων. Παράλληλα, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Dmitry Peskov δήλωσε πρόσφατα ότι οι προσπάθειες αποτροπής πληγμάτων σε «πολιτική οικονομική υποδομή» «σίγουρα μπορούν μόνο να χαιρετιστούν», χωρίς ωστόσο να δεσμευτεί αν η Ρωσία είναι πρόθυμη να σταματήσει τα δικά της πλήγματα στις ουκρανικές υποδομές.
Ο Ζελένσκι αναμένεται να θέσει τα ζητήματα της ενεργειακής και ναυτικής εκεχειρίας σε πιθανή συνάντηση με τον Τραμπ στη Νέα Υόρκη, ενώ οι δύο πλευρές αναμένουν πιθανή επανεκκίνηση των άμεσων συνομιλιών Κιέβου–Μόσχας μετά τις ρωσικές βουλευτικές εκλογές.