Μια νέα επιστημονική μελέτη από το Wistar Institute στη Φιλαδέλφεια αποκαλύπτει έναν απρόσμενο ρόλο της φρουκτόζης, ενός κοινού διατροφικού σακχάρου, στην εξάπλωση μιας επιθετικής μορφής καρκίνου των ωοθηκών. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Aging.
Τι βρήκαν οι ερευνητές
Σύμφωνα με τη μελέτη, τα καρκινικά κύτταρα που επιβιώνουν μετά από χημειοθεραπεία δεν «σβήνουν» βιολογικά, παρότι σταματούν να πολλαπλασιάζονται. Αντίθετα, παραμένουν ενεργά και συνεχίζουν να απελευθερώνουν μόρια που λειτουργούν ως σήματα προς τα γειτονικά καρκινικά κύτταρα. Η ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής τον Dr. Aidan Cole στο εργαστήριο της Dr. Katherine Aird, εντόπισε τη φρουκτόζη ως έναν από τους βασικούς αυτούς «αγγελιοφόρους».
Στο πλαίσιο του πειράματος, οι επιστήμονες συνέλεξαν τα μόρια που απελευθερώνουν τα κύτταρα που επιβίωσαν από τη χημειοθεραπεία και διαπίστωσαν ότι, από μόνα τους, μπορούσαν να αυξήσουν σημαντικά την ικανότητα εξάπλωσης άλλων καρκινικών κυττάρων. Ο καρκίνος των ωοθηκών θεραπεύεται σχεδόν πάντα με χημειοθεραπεία βάσει πλατίνας, ωστόσο η νόσος υποτροπιάζει στις περισσότερες ασθενείς και σχεδόν πάντα εξαπλώνεται μέσα στην κοιλιακή κοιλότητα — μια εξέλιξη που ευθύνεται για περίπου το 90% των θανάτων από αυτή τη μορφή καρκίνου.
Πιθανή σύνδεση με στατίνες
Ένα ακόμη εύρημα της μελέτης αφορά τα φάρμακα μείωσης χοληστερόλης (στατίνες). Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι, στο εργαστηριακό μοντέλο, οι στατίνες φαίνεται να επηρεάζουν τον ίδιο μηχανισμό «συγκόλλησης» μεταξύ των κυττάρων, διευκολύνοντας ενδεχομένως τη διαφυγή τους. Καθώς ο καρκίνος των ωοθηκών εμφανίζεται συχνότερα σε μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες —πολλές από τις οποίες λαμβάνουν ήδη στατίνες— η ομάδα διερευνά αν αυτά τα φάρμακα θα μπορούσαν να αλληλεπιδρούν με την αποτελεσματικότητα της χημειοθεραπείας.
Οι ίδιοι οι ερευνητές, όμως, τονίζουν κάτι πολύ σημαντικό: δεν υπάρχει κανένας λόγος οι ασθενείς να διακόψουν τη λήψη στατινών με βάση αυτό το εύρημα.
Τι ΔΕΝ αποδεικνύει (ακόμη) η μελέτη
Είναι κρίσιμο να διευκρινιστεί ότι πρόκειται για προκλινική έρευνα, δηλαδή εργαστηριακά πειράματα και μελέτες σε ζωικά μοντέλα — όχι σε ανθρώπους. Όπως ανέφερε η ίδια η επικεφαλής ερευνήτρια, η επίδραση αυτή δεν έχει ακόμη ελεγχθεί σε ασθενείς. Η μελέτη δεν αποδεικνύει ότι η κατανάλωση φρουκτόζης από τη διατροφή επηρεάζει την επιβίωση, την υποτροπή ή την εξάπλωση του καρκίνου σε ανθρώπους, ούτε ότι η μείωση της κατανάλωσης ζάχαρης αλλάζει την πορεία της νόσου.
Επόμενα βήματα
Η ερευνητική ομάδα εξετάζει πλέον αν παρόμοιος μηχανισμός θα μπορούσε να λειτουργεί και σε άλλες μορφές καρκίνου που εξαπλώνονται εντός της κοιλιάς, όπως ο καρκίνος του παγκρέατος, του παχέος εντέρου και του ήπατος, χωρίς όμως αυτό να έχει επιβεβαιωθεί ακόμη. Η χρηματοδότηση της μελέτης προήλθε από φορείς όπως το National Institutes of Health (NIH), η American Cancer Society και η Ovarian Cancer Research Alliance.