Screenshot

Το «σημείο καμπής» της παιδικής παχυσαρκίας μπορεί να ήταν παρεξήγηση 42 χρόνων

31 Ιουλίου 2026

Μια νέα μελέτη αμφισβητεί τη θεωρία του 1984 για την «αναπήδηση λιπώδους ιστού» (adiposity rebound) — την ιδέα ότι όταν ο Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) των παιδιών αρχίζει να ανεβαίνει ξανά γύρω στα 5-7 χρόνια, αυτό σηματοδοτεί αυξημένο κίνδυνο παχυσαρκίας αργότερα στη ζωή.

Ο καθηγητής Andrew Agbaje από το Πανεπιστήμιο Ανατολικής Φινλανδίας ανέλυσε δεδομένα 2410 πολυφυλετικών παιδιών ηλικίας 2 έως 19 ετών από την αμερικανική έρευνα NHANES 2021-2023, χρησιμοποιώντας όχι μόνο τον κλασικό ΔΜΣ αλλά και τον λόγο περιφέρειας μέσης προς ύψος (WHtR), ένα μέτρο που προσεγγίζει το 90% της ακρίβειας της χρυσής μεθόδου μέτρησης λιπώδους μάζας (DEXA).

Το εύρημα-έκπληξη: ενώ ο ΔΜΣ στην ηλικία των 2 ετών (17,1 kg/m²) επανερχόταν στα ίδια επίπεδα στα 6 έτη — κάτι συμβατό με τη θεωρία της «αναπήδησης» — το WHtR δεν επέστρεφε ποτέ στο αρχικό του επίπεδο σε όλη τη διάρκεια της παιδικής και εφηβικής ηλικίας, συνεχίζοντας μάλιστα να μειώνεται μέχρι τα 7 χρόνια.

Με άλλα λόγια: δεν υπάρχει πραγματική «αναπήδηση» λίπους — η αύξηση του ΔΜΣ γύρω στα 5-7 έτη οφείλεται σε αύξηση μυϊκής/άλιπης μάζας, κάτι που για δεκαετίες παρερμηνευόταν ως προειδοποιητικό σημάδι παχυσαρκίας.

Ο Agbaje είναι κατηγορηματικός: το φαινόμενο είναι απλώς ένα φυσιολογικό στάδιο ανάπτυξης και όχι νόσος ή παράγοντας κινδύνου, οπότε κλινικές παρεμβάσεις σε αυτή τη φάση δεν είχαν ποτέ νόημα. Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν στο Ευρωπαϊκό Συνέδριο Παχυσαρκίας και δημοσιεύτηκαν στο Journal of Nutrition.

Αξίζει να σημειωθεί ότι άλλοι ειδικοί βλέπουν το WHtR ως χρήσιμο συμπλήρωμα και όχι υποκατάστατο του ΔΜΣ — τονίζοντας ότι η αξία του νέου δεδομένου βρίσκεται στον συνδυασμό εργαλείων μέτρησης, όχι στην αντικατάσταση του ενός από το άλλο.