Η ταινία «The Odyssey» του Κρίστοφερ Νόλαν, που προβάλλεται στις αίθουσες από τις 17 Ιουλίου, έχει προκαλέσει έντονο διάλογο διεθνώς εξαιτίας της επιλογής της ηθοποιού Lupita Nyong’o —Κενυάτισσας καταγωγής, μεγαλωμένης στο Μεξικό— στον ρόλο της Ελένης της Τροίας, ενώ υποδύεται παράλληλα και την Κλυταιμνήστρα. Η ηθοποιός εντάχθηκε στο καστ της ταινίας τον Νοέμβριο του 2024, γεγονός που πυροδότησε τη συζήτηση γύρω από τον ρόλο της, καθώς η παραγωγή δεν είχε επισήμως επιβεβαιώσει τον ρόλο της για μεγάλο διάστημα.
Το καστ και η υπόθεση
Στην ταινία, που σκηνοθετεί και διασκευάζει ο Νόλαν, ο Οδυσσέας ακολουθεί το δεκαετές ταξίδι επιστροφής του μετά τον Τρωικό Πόλεμο, με τη Universal Pictures να τη διανέμει σε αίθουσες IMAX. Στον πρωταγωνιστικό ρόλο του Οδυσσέα βρίσκεται ο Matt Damon, με τον Tom Holland στον ρόλο του Τηλέμαχου και την Anne Hathaway στον ρόλο της Πηνελόπης. Στο ευρύτερο καστ συμπεριλαμβάνονται επίσης οι Robert Pattinson, η Zendaya στον ρόλο της Αθηνάς, η Charlize Theron στον ρόλο της Κίρκης, καθώς και οι Jon Bernthal, Benny Safdie, John Leguizamo, Himesh Patel, Mia Goth και Will Yun Lee, ενώ στη διανομή εμφανίζονται ακόμη οι Elliot Page, Samantha Morton, Corey Hawkins, Logan Marshall-Green και ο ράπερ Travis Scott, ο οποίος κάνει την πρώτη του κινηματογραφική εμφάνιση.
Η αντίδραση του Έλον Μασκ
Η επιλογή της Nyong’o προκάλεσε την έντονη αντίδραση του Έλον Μασκ, ο οποίος έγραψε στο X ότι «ο Κρις Νόλαν έχει χάσει την ακεραιότητά του». Το σχόλιό του ήρθε ως απάντηση σε ανάρτηση χρήστη που υποστήριζε ότι η Ελένη της Τροίας ήταν «λευκή, ξανθιά» και «το πρόσωπο που εκτόξευσε χίλια καράβια» ακριβώς επειδή ήταν τόσο όμορφη ώστε άνδρες να ξεκινήσουν πόλεμο για χάρη της. Στην ίδια συζήτηση, άλλοι χρήστες αντέτειναν ότι η καταγωγή της ίδιας της Ελένης στη μυθολογία είναι τόσο εξωπραγματική που δύσκολα μπορεί κανείς να μιλήσει σοβαρά για «ιστορική ακρίβεια».
Η αντιπαράθεση δεν σταμάτησε εκεί. Η παρουσιάστρια Sunny Hostin, στην εκπομπή «The View», χαρακτήρισε τον Μασκ ρατσιστή, δηλώνοντας πως «κατά τη γνώμη μου, είναι ρατσιστής», προσθέτοντας ότι θεωρεί πως ο δισεκατομμυριούχος προωθεί εδώ και καιρό ιδέες λευκής υπεροχής στο διαδίκτυο. Παρόμοια κριτική άσκησε και ο σχολιαστής Matt Walsh, ο οποίος υποστήριξε ότι η Nyong’o δεν είναι η πιο όμορφη γυναίκα στον κόσμο και ότι ο Νόλαν την επέλεξε μόνο για να αποφύγει κατηγορίες ρατσισμού σε περίπτωση που επέλεγε λευκή ηθοποιό.
Η απάντηση του Νόλαν
Ο ίδιος ο σκηνοθέτης χαρακτήρισε «άσχετη» την κριτική που ασκήθηκε στην ταινία πριν από την κυκλοφορία της, σημειώνοντας ότι πολλοί την επικρίνουν χωρίς να την έχουν δει, ενώ για τις δημιουργικές επιλογές σχολίασε χαρακτηριστικά: «Αυτό είναι η προσαρμογή».
Η οπτική από την Ελλάδα
Η κόντρα δεν πέρασε απαρατήρητη ούτε στην Ελλάδα. Ορισμένοι Έλληνες σχολιαστές επεσήμαναν ότι κανείς δεν «κατέχει» την αρχαιότητα, ενώ η ίδια η επιλογή πυροδότησε εκ νέου τους αμερικανικούς πολιτισμικούς πολέμους γύρω από την αρχαία Ελλάδα.
Θετικές αντιδράσεις: «Ένιωσα ότι με είδαν»
Απέναντι στην κριτική, υπήρξαν και φωνές που υποδέχθηκαν θερμά την επιλογή. Η Έβελιν Μποατένκ, influencer ελληνο-γκανέζικης καταγωγής που μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη, περιέγραψε την εμπειρία της προβολής ως «απόλυτα θεραπευτική». Η ίδια, κόρη Ελληνοπολωνέζας μητέρας και Γκανέζου πατέρα, μεγάλωσε μιλώντας ελληνικά, μαγειρεύοντας ελληνικό φαγητό και ακούγοντας τον παππού της να διαβάζει μυθολογία σαν παραμύθι πριν τον ύπνο. Παρότι περίμενε αντιδράσεις όταν ανακοινώθηκε η συμμετοχή της Nyong’o, εξέφρασε τον θαυμασμό της για την ηθοποιό και για το σύνολο του καστ, το οποίο χαρακτήρισε συμπεριληπτικό. Για την ίδια, η πολυπολιτισμικότητα της ταινίας δεν είναι κάτι φανταστικό αλλά αντανακλά τη δική της βιωμένη εμπειρία, καθώς υπάρχουν άνθρωποι που είναι ταυτόχρονα Έλληνες και Μαύροι, ή Έλληνες και Ασιάτες.
Η υποδοχή της ταινίας
Πέρα από την αντιπαράθεση, η ταινία φαίνεται να έχει κερδίσει το κοινό: κυκλοφόρησε στις 17 Ιουλίου με ενθουσιώδεις κριτικές και επιτυχία στο box office, ενώ σημείωσε άνοιγμα 124,5 εκατομμυρίων δολαρίων στις ΗΠΑ και 264 εκατομμυρίων δολαρίων παγκοσμίως το πρώτο σαββατοκύριακο προβολής της — το μεγαλύτερο παγκόσμιο άνοιγμα στην καριέρα του Νόλαν.
Δείτε και την κριτική του cinemusic στο YouTube
