Λίγες ώρες πριν την έναρξη της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα (7-8 Ιουλίου 2026), ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ αναζωπύρωσε τη διένεξή του με την Ιταλή πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι, με μια ανάρτηση που προκάλεσε νέο γύρο αντιπαραθέσεων ανάμεσα σε δύο πρώην στενούς συμμάχους.
Τι συνέβη
Την Κυριακή το απόγευμα, ο Τραμπ δημοσίευσε στο Truth Social μια φωτογραφία του ίδιου με τη Μελόνι, χωρίς κανένα συνοδευτικό σχόλιο πέρα από τη φράση «RESTRAINING ORDER NEEDED» («Χρειάζεται περιοριστικό μέτρο»). Η ανάρτηση δεν συνοδευόταν από περαιτέρω εξηγήσεις, αφήνοντας ασαφές σε τι ακριβώς αναφερόταν.
Η Μελόνι δεν έχει απαντήσει δημόσια στη συγκεκριμένη ανάρτηση. Ωστόσο, στελέχη της ιταλικής κυβέρνησης αντέδρασαν με σχετική απόσταση: ο υπουργός Εξωτερικών Αντόνιο Ταγιάνι δήλωσε ότι «οι διατλαντικές σχέσεις υπερβαίνουν κατά πολύ τις μεμονωμένες δηλώσεις», ο υπουργός Εσωτερικών Ματέο Σαλβίνι είπε πως δεν θα σχολιάσει άλλο τέτοιου είδους θέματα, ενώ ο υπουργός Άμυνας Γκουίντο Κροζέτο ανέφερε ότι δεν αντέδρασε καθόλου και ότι «οι άνθρωποι έρχονται και φεύγουν, οι σχέσεις όμως παραμένουν».
Το προηγούμενο της διένεξης
Η νέα ανάρτηση δεν είναι μεμονωμένο περιστατικό, αλλά συνέχεια έντασης που ξεκίνησε στα τέλη Ιουνίου. Τότε, ο Τραμπ είχε δηλώσει σε ιταλικό δίκτυο ότι η Μελόνι τον «παρακάλεσε» να βγάλουν μαζί φωτογραφία στη Σύνοδο των G7, προσθέτοντας πως δέχθηκε επειδή «τη λυπήθηκε». Ακολούθησε ανάρτησή του στο Truth Social όπου κατηγόρησε τη Μελόνι ότι «τα πάει άσχημα στην Ιταλία» σε επίπεδο δημοτικότητας, συνδέοντας το με την άρνηση της Ιταλίας να επιτρέψει τη χρήση αεροδιαδρόμων/βάσεών της κατά τη διάρκεια της αμερικανικής στρατιωτικής επιχείρησης κατά του Ιράν.
Η Μελόνι απάντησε τότε ότι οι επιθέσεις ήταν «ασυναίτητες και χωρίς πρόκληση» και ότι η δημοτικότητά της «σίγουρα δεν έχει ωφεληθεί» από τη φιλία της με τον Τραμπ. Είχε επίσης δηλώσει πως δεν καταλαβαίνει «γιατί ο Πρόεδρος των ΗΠΑ συμπεριφέρεται έτσι στους ίδιους του τους συμμάχους», σημειώνοντας πως δεν είναι η πρώτη φορά.
Ένταση είχε προηγηθεί και σε σχέση με τον Πάπα Λέοντα XIV, τον οποίο ο Τραμπ επέκρινε για τα σχόλιά του κατά του πολέμου με το Ιράν· η Μελόνι χαρακτήρισε τις επιθέσεις αυτές «απαράδεκτες», κάτι που ο Τραμπ σχολίασε λέγοντας πως «νόμιζε ότι είχε θάρρος, έκανε λάθος».
Στοιχεία δημοτικότητας
Σύμφωνα με έρευνα YouGov που διεξήχθη τον Απρίλιο, το 35% των Ιταλών έχει θετική άποψη για τη Μελόνι, με το 57% να έχει αρνητική. Ξεχωριστή έρευνα της Ipsos τον Φεβρουάριο έδειχνε ποσοστό αποδοχής 44%. Τα ποσοστά αυτά είναι χαμηλότερα σε σχέση με το 2023, όταν το Pew Research είχε καταγράψει 57% θετική άποψη λίγο μετά την ανάληψη των καθηκόντων της. Ωστόσο, δεν υπάρχουν ενδείξεις πολιτικής κατάρρευσης της κυβέρνησής της.
Γιατί έχει σημασία ενόψει Άγκυρας
Η ένταση Τραμπ-Μελόνι έρχεται σε ιδιαίτερα ευαίσθητη στιγμή, καθώς και οι δύο ηγέτες αναμένεται να παραστούν στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα. Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο CNN ότι η τεταμένη δυναμική ανάμεσα στους δύο πρώην φιλικούς ηγέτες προσθέτει ένα επιπλέον στρώμα αβεβαιότητας στη σύνοδο.
Η υπόθεση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο: ο Τραμπ διατηρεί τεταμένες σχέσεις και με τον Καναδό πρωθυπουργό Μαρκ Κάρνεϊ, ενώ κατά τη διάρκεια της συνάντησής του με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε τον περασμένο μήνα επανέλαβε παράπονα κατά συμμάχων, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Θέλω απλώς την πίστη τους. Δεν χρειαζόμαστε τα χρήματά τους, δεν χρειαζόμαστε τίποτα. Έχουμε το ισχυρότερο στρατό στον κόσμο, μακράν, αλλά θέλω απλώς πίστη».
Η Μελόνι, γνωστή στο παρελθόν ως «ψίθυρος του Τραμπ» στην Ευρώπη λόγω της στενής σχέσης τους, φαίνεται να έχει απομακρυνθεί αισθητά τους τελευταίους μήνες — μια εξέλιξη που παρακολουθείται στενά από την υπόλοιπη Ευρώπη, καθώς η Ιταλία θεωρούνταν μέχρι πρόσφατα βασικός δίαυλος επικοινωνίας ΕΕ-Ουάσιγκτον.
Τι μπορεί να σημαίνει
Αναλυτές και δημοσιογράφοι που καλύπτουν τη σύνοδο επισημαίνουν τρία πιθανά σενάρια:
- Περιθωριακό επεισόδιο δίχως ουσιαστικές συνέπειες: Παρόμοιες εντάσεις (π.χ. με τον Καναδά) δεν έχουν ανατρέψει τη συνολική συνεργασία στο ΝΑΤΟ. Η ιταλική κυβέρνηση φαίνεται να επιλέγει σκόπιμα τη χαμηλόφωνη αντίδραση, ακριβώς για να αποφύγει κλιμάκωση πριν τη σύνοδο.
- Ένδειξη ευρύτερης αναδιάταξης: Η απόσταση Μελόνι-Τραμπ μπορεί να αντανακλά ευρύτερη ευρωπαϊκή στροφή προς μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία απέναντι στις ΗΠΑ — τάση που παρατηρείται και σε δηλώσεις άλλων ευρωπαϊκών κυβερνήσεων (συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας) τις τελευταίες εβδομάδες.
- Εσωτερική πολιτική διάσταση: Η προσωπική αντιπαράθεση μπορεί να επηρεάσει την εγχώρια εικόνα της Μελόνι ενόψει της επόμενης εκλογικής αναμέτρησης το 2027, είτε ενισχύοντας την αφήγηση περί «ανεξαρτησίας» απέναντι στην Ουάσιγκτον, είτε τροφοδοτώντας αντιπολιτευτική κριτική για αδυναμία διαχείρισης της σχέσης με βασικό σύμμαχο.
Σε κάθε περίπτωση, το επεισόδιο προστίθεται σε μια ήδη φορτισμένη ατμόσφαιρα ενόψει της συνόδου, όπου οι Ευρωπαίοι ηγέτες επιδιώκουν να αποφύγουν μια δημόσια «έκρηξη» με τον Τραμπ, ελπίζοντας σε επανάληψη της σχετικά ήπιας έκβασης της περσινής συνόδου στη Χάγη.