Η επίσημη εκπρόσωπος του ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα, προχώρησε σε νέα δημόσια δήλωση κατά τη διάρκεια της τακτικής της ενημέρωσης την 1η Ιουλίου, θέτοντας εκ νέου προϋποθέσεις για ενδεχόμενη διαπραγμάτευση με την Ουκρανία και σχολιάζοντας παράλληλα εξελίξεις στην Άπω Ανατολή. Οι δηλώσεις μεταδόθηκαν και από την πρεσβεία της Ρωσίας στη Νότια Αφρική μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσής της.
Οι βασικές θέσεις της Μόσχας
Σύμφωνα με τη Ζαχάροβα, η Ρωσία δηλώνει πρόθυμη να διαπραγματευτεί «με όσους ενδιαφέρονται πραγματικά για την ειρήνη», απορρίπτοντας ταυτόχρονα κάθε μορφή «εκβιασμού ή τελεσιγράφων». Κεντρικό σημείο της τοποθέτησής της ήταν το αίτημα η Ουκρανία να αποσύρει τις δυνάμεις της από το Ντονμπάς ως προϋπόθεση για οποιαδήποτε διευθέτηση —μια θέση που η ρωσική πλευρά επαναλαμβάνει σταθερά από την αρχή της σύγκρουσης και που το Κίεβο έχει κατ’ επανάληψη απορρίψει ως ισοδύναμη με παράδοση εδαφών χωρίς μάχη.
Η Ρώσίδα εκπρόσωπος κατηγόρησε επίσης την ουκρανική ηγεσία ότι δεν επιδιώκει ουσιαστικά την ειρήνη, υποστηρίζοντας ότι η Δύση «έχει αναθέσει» στον Πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι να συνεχίσει την κλιμάκωση, ενώ ισχυρίστηκε πως το Κίεβο επιχειρεί να εμπλέξει στενούς συμμάχους της Ρωσίας στη σύγκρουση. Παράλληλα, σύμφωνα με τη Ζαχάροβα, η Ουάσιγκτον δεν έχει ενημερώσει επίσημα τη Μόσχα για οποιαδήποτε αλλαγή στη θέση της σχετικά με τη διευθέτηση του πολέμου.
Τι είναι η επιχείρηση «40 ημέρες»
Η αναφορά της Ζαχάροβα σε επιχείρηση που το Κίεβο φέρεται να αποκάλεσε «40 ημέρες κόλασης» παραπέμπει σε πραγματική εξέλιξη: στις 25-26 Ιουνίου, ο Ζελένσκι ανακοίνωσε ότι ενέκρινε 40ήμερη «επιχείρηση επιρροής» της Υπηρεσίας Ασφαλείας της Ουκρανίας (SBU), με στόχο την αύξηση της πίεσης στη Ρωσία ώστε να οδηγηθεί σε ειρηνευτική διαδικασία. Ο ίδιος δεν έδωσε λεπτομέρειες, περιγράφοντας τις επιθέσεις εναντίον ρωσικών στρατιωτικών και ενεργειακών υποδομών —όπως διυλιστήρια πετρελαίου— ως «μακρόπνοες κυρώσεις». Η ρωσική πλευρά χαρακτήρισε την ανακοίνωση αυτή απόδειξη της «τρομοκρατικής φύσης» του Κιέβου, μια διατύπωση που το ρωσικό ΥΠΕΞ χρησιμοποιεί συστηματικά για να περιγράψει τις ουκρανικές επιθέσεις βαθιά στο ρωσικό έδαφος.
Η αιχμή προς την Ιαπωνία
Η Ζαχάροβα αναφέρθηκε επίσης στην ενδεχόμενη ανάπτυξη αμερικανικών βαλλιστικών συστημάτων μέσου βεληνεκούς στην Ιαπωνία, χαρακτηρίζοντάς την «άμεση απειλή» για τα ανατολικά σύνορα της Ρωσίας και προαναγγέλλοντας «αντισταθμιστικά μέτρα» για την ασφάλειά της. Πρόκειται για ζήτημα που εντάσσεται στην ευρύτερη ανησυχία της Μόσχας για την αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην περιοχή του Ειρηνικού, μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ από τη Συνθήκη INF το 2019.
Το πλαίσιο
Οι δηλώσεις Ζαχάροβα έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία οι διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου παραμένουν σε αδιέξοδο, με τη Μόσχα να διατηρεί αμετάβλητες τις εδαφικές της απαιτήσεις και το Κίεβο να εντείνει τα πλήγματα βάθους εντός ρωσικού εδάφους. Ανεξάρτητες πηγές επιβεβαιώνουν τόσο την ουκρανική ανακοίνωση για τη 40ήμερη επιχείρηση όσο και τη συνέχιση των εντάσεων γύρω από τους όρους μιας πιθανής συμφωνίας, χωρίς ωστόσο να υπάρχει ανεξάρτητη επιβεβαίωση των ισχυρισμών της ρωσικής πλευράς περί «τρομοκρατικής φύσης» του Κιέβου ή περί εμπλοκής της Δύσης σε επιθέσεις κατά της Ρωσίας — πρόκειται για χαρακτηρισμούς που εκφράζει αποκλειστικά η ρωσική πλευρά.