Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επανήλθε στο αγαπημένο του θέμα των αμυντικών δαπανών του NATO, δημοσιεύοντας στο Truth Social πίνακα με ποσά που φέρονται να αντιστοιχούν στη συνεισφορά κάθε χώρας-μέλους την περίοδο 2014-2025. Σύμφωνα με την ανάρτηση, οι ΗΠΑ «ξοδεύουν» 999 δισεκατομμύρια δολάρια, το Ηνωμένο Βασίλειο 90,5 δισ., η Γαλλία 66,5 δισ., η Ιταλία 48,8 δισ. και η Πολωνία 44,3 δισ., με τον Αμερικανό πρόεδρο να χαρακτηρίζει «γελοίο» το γεγονός ότι χώρες όπως η Γερμανία δαπανούν «πολύ λιγότερα».
Οι Ηνωμένες Πολιτείες ξοδεύουν περισσότερα χρήματα στο ΝΑΤΟ από οποιαδήποτε άλλη χώρα, κατά πολύ, για να τα προστατεύσουν, χωρίς να λαμβάνουν κανένα όφελος από αυτό: ΗΠΑ 999 Δισεκατομμύρια Δολάρια, Ηνωμένο Βασίλειο, 90,5 Δισεκατομμύρια Δολάρια, Γαλλία, 66,5 Δισεκατομμύρια Δολάρια, Ιταλία, 48,8 Δισεκατομμύρια Δολάρια, Πολωνία, 44,3 Δισεκατομμύρια Δολάρια. Οι υπόλοιπες, συμπεριλαμβανομένης της Γερμανίας, είναι ΠΟΛΥ ΧΑΜΗΛΟΤΕΡΕΣ. (2014-2025) Απίστευτο! Πρόεδρος DJT
Τι πραγματικά δείχνουν τα νούμερα
Τα ποσά που αναφέρει ο Τραμπ δεν αντιστοιχούν σε άμεσες πληρωμές προς το NATO, αλλά στις συνολικές εθνικές αμυντικές δαπάνες κάθε χώρας, όπως τις καταγράφει ο ίδιος ο Οργανισμός. Πρόκειται δηλαδή για τον προϋπολογισμό άμυνας κάθε κράτους-μέλους, δηλαδή στρατεύματα, εξοπλισμό, μισθοδοσία και υποδομές, και όχι για χρηματοδότηση που καταλήγει στο ταμείο του NATO.
Το ίδιο το NATO διαχειρίζεται έναν πολύ μικρότερο κοινό προϋπολογισμό, που καλύπτει λειτουργικά έξοδα, υποδομές και κοινές στρατιωτικές επιχειρήσεις. Σε αυτόν, η αμερικανική συνεισφορά υπολογίζεται σε ποσοστό περίπου 15%-16%, δηλαδή μόλις λίγα δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως, αριθμός δραματικά μικρότερος από τα «999 δισ.» που αναφέρει η ανάρτηση.
Το μοτίβο δεν είναι καινούργιο. Οργανισμοί ελέγχου γεγονότων όπως το AP, το CNN, το NPR και το PBS έχουν επανειλημμένα επισημάνει ότι ο Τραμπ συγχέει σκόπιμα ή εκ παραδρομής τις συνολικές εθνικές αμυντικές δαπάνες των ΗΠΑ, οι οποίες κινούνται πράγματι κοντά στο 1 τρισεκατομμύριο δολάρια ετησίως, με τα πραγματικά κονδύλια που κατευθύνονται στο κοινό ταμείο της Συμμαχίας.
Η πραγματική εικόνα των αμυντικών δαπανών στο NATO
Είναι αλήθεια ότι οι ΗΠΑ αποτελούν μακράν τον μεγαλύτερο αμυντικό «παίκτη» της Συμμαχίας, καλύπτοντας περίπου τα δύο τρίτα του συνολικού αμυντικού προϋπολογισμού όλων των συμμάχων μαζί. Ωστόσο, αυτό αντικατοπτρίζει το μέγεθος και τον παγκόσμιο ρόλο του αμερικανικού στρατού -όχι μια «πληρωμή» προς τους Ευρωπαίους συμμάχους.
Παράλληλα, τα τελευταία χρόνια, ιδίως μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022 και τη Σύνοδο Κορυφής της Χάγης το 2025, οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν αυξήσει σημαντικά τις αμυντικές τους δαπάνες. Η Πολωνία, για παράδειγμα, ξεχωρίζει ως η χώρα με το υψηλότερο ποσοστό δαπανών άμυνας σε σχέση με το ΑΕΠ της μεταξύ όλων των συμμάχων.
Το πλαίσιο της ανάρτησης
Η ανάρτηση έρχεται μέσα σε μια περίοδο αυξημένης έντασης ανάμεσα στον Λευκό Οίκο και τους Ευρωπαίους συμμάχους, με τον Τραμπ να έχει επικρίνει επανειλημμένα χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο για, όπως υποστηρίζει, ανεπαρκή στήριξη σε ζητήματα ασφαλείας. Οι σύμμαχοι, από την πλευρά τους, έχουν δεσμευτεί στη Σύνοδο της Χάγης να αυξήσουν τις δαπάνες τους στο 5% του ΑΕΠ έως το 2035, στο πλαίσιο ενός νέου, φιλόδοξου στόχου της Συμμαχίας.
Η συζήτηση για το «ποιος πληρώνει τι» στο NATO παραμένει, όπως φαίνεται, ένα από τα σταθερά σημεία τριβής της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής, με τους αριθμούς να χρειάζονται πάντα προσεκτική ανάγνωση πριν βγουν συμπεράσματα.