Ένα επαναλαμβανόμενο αλλά ανησυχητικό φαινόμενο επέστρεψε τις τελευταίες ημέρες στον Θερμαϊκό Κόλπο: μεγάλες συγκεντρώσεις φυτοπλαγκτόν που έχουν καλύψει μεγάλα τμήματα του κόλπου, προκαλώντας έντονη δυσοσμία στο παραλιακό μέτωπο της Θεσσαλονίκης και εγείροντας ανησυχίες για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις στο θαλάσσιο οικοσύστημα και την τοπική αλιεία.
Τι συμβαίνει
Από τις αρχές Ιουνίου 2026, παρατηρείται έξαρση του φυτοπλαγκτόν, ιδίως κοντά στις ακτές από το λιμάνι της Θεσσαλονίκης έως τον Λευκό Πύργο και άλλα σημεία του κόλπου. Το φαινόμενο, γνωστό και ως «ερυθρή παλίρροια» (red tide) σε ορισμένες περιπτώσεις, προκαλεί αλλαγή στο χρώμα των νερών και έντονη δυσάρεστη οσμή λόγω της αποσύνθεσης του οργανικού υλικού, ιδίως όταν επικρατούν άπνοια και υψηλές θερμοκρασίες.
Οι επιστήμονες εξηγούν ότι πρόκειται για φυσικό φαινόμενο που ενισχύεται από:
- Αυξημένα θρεπτικά συστατικά (άζωτο και φώσφορος) που προέρχονται από αστικά λύματα, γεωργικές απορροές και βροχοπτώσεις.
- Υψηλές θερμοκρασίες νερού λόγω κλιματικής αλλαγής.
- Περιορισμένη ανανέωση των νερών στον κλειστό κόλπο.
Οικολογικές και οικονομικές επιπτώσεις
Το φυτοπλαγκτόν αποτελεί τη βάση του θαλάσσιου τροφικού πλέγματος, αλλά οι μαζικές ανθίσεις (blooms) μπορεί να έχουν αρνητικές συνέπειες:
- Μείωση οξυγόνου στα βαθύτερα στρώματα (υποξία), που απειλεί ψάρια και άλλους θαλάσσιους οργανισμούς.
- Επηρεασμός της αλιείας: Οι επαγγελματίες αλιείς της περιοχής (ιδίως μυδοκαλλιεργητές, καθώς ο Θερμαϊκός είναι η μεγαλύτερη περιοχή παραγωγής μυδιών στην Ελλάδα) εκφράζουν ανησυχία για πιθανή μείωση των αποθεμάτων και πτώση ποιότητας προϊόντων.
- Τουρισμός και ποιότητα ζωής: Η δυσοσμία και η όχι ελκυστική εικόρα του κόλπου επηρεάζουν το παραλιακό μέτωπο της Θεσσαλονίκης.
Είναι μόνιμο πρόβλημα;
Το φαινόμενο καταγράφεται σχεδόν κάθε καλοκαίρι εδώ και χρόνια, αλλά η συχνότητα και η έντασή του αυξάνονται λόγω της κλιματικής κρίσης και της συνεχιζόμενης εισροής θρεπτικών ουσιών. Ειδικοί του ΑΠΘ και περιβαλλοντικοί φορείς τονίζουν ότι ο Θερμαϊκός βρίσκεται σε ευαίσθητη ισορροπία και ότι απαιτείται συστηματική παρακολούθηση και μέτρα μείωσης της ρύπανσης.
Οι Αρχές και οι επιστήμονες συνιστούν στους πολίτες να μην ανησυχούν υπερβολικά για την υγεία (δεν είναι τοξικό σε αυτή τη φάση), αλλά να αντιμετωπίζουν το φαινόμενο ως ένδειξη της ανάγκης για καλύτερη διαχείριση των λυμάτων και προστασία του κόλπου.
Η σιωπηλή αυτή οικολογική κρίση υπενθυμίζει ότι ο Θερμαϊκός Κόλπος, ένα από τα πιο σημαντικά οικοσυστήματα της Βόρειας Ελλάδας, χρειάζεται συνεχή φροντίδα για να παραμείνει βιώσιμος τόσο για την αλιεία όσο και για τις επόμενες γενιές.
Δείτε το σχετικό ρεπορτάζ του Open
