Στην εποχή του 2026, τα social media έχουν μετατραπεί από απλό εργαλείο επικοινωνίας σε κεντρικό πεδίο μάχης της πολιτικής. Πολιτικοί ηγέτες, κόμματα και υποστηρικτές τους χρησιμοποιούν πλατφόρμες όπως το X (πρώην Twitter), το TikTok, το Instagram και το Facebook για να διαμορφώσουν αφηγήσεις, να κινητοποιήσουν ψηφοφόρους – αλλά και να επιτεθούν, να διαστρεβλώσουν και να εκφοβίσουν. Στο επίκεντρο αυτού του φαινομένου βρίσκονται τα τρολ (trolls): από μεμονωμένους χρήστες που «ψαρεύουν» αντιδράσεις μέχρι οργανωμένες ομάδες, «στρατιές» και «εργοστάσια τρολ» που λειτουργούν με στρατηγική και συχνά με οικονομική στήριξη.
Από το Χιούμορ στην Οργανωμένη Προπαγάνδα
Το trolling ξεκίνησε ως διαδικτυακό αστείο – «ψάρεμα» αντιδράσεων με προκλητικές δηλώσεις. Σήμερα, όμως, έχει εξελιχθεί σε εργαλείο πολιτικής επιρροής. Στην Ελλάδα και διεθνώς, βλέπουμε:
- Οργανωμένες ομάδες όπως η «Ομάδα Αλήθειας» (συνδεόμενη με τη ΝΔ), που κατηγορούνται για μαζικές επιθέσεις σε πολιτικούς αντιπάλους, δημοσιογράφους και πολίτες (π.χ. Μαρία Καρυστιανού).
- Αναφορές σε «τρολ του ΣΥΡΙΖΑ» από τον Στέφανο Κασσελάκη, που μίλησε για «μαύρα ταμεία» και τρολ στο παρελθόν του κόμματος.
- Φιλοκυβερνητικά τρολ στο TikTok που «τρέχουν» καμπάνιες υπέρ της κυβέρνησης Μητσοτάκη, ενώ αντίπαλα τρολ από αντιπολίτευση ή Βελόπουλο επιτίθενται μαζικά όταν ανεβαίνουν δημοσκοπήσεις.
- Περιστατικά όπως ο Άδωνις Γεωργιάδης που αρνείται σχέση με συγκεκριμένο «νεοφιλελεύθερο» τρολ, προκαλώντας σάλο στα social.
Διεθνώς, το φαινόμενο είναι ακόμα πιο εκτεταμένο: Ρωσικά «εργοστάσια τρολ», κινεζικοί «κυβερνοστρατιώτες», «buzzers» στην Ινδονησία, «patriotic trolls» που υπερασπίζονται εθνικές γραμμές. Με την άνοδο της AI, έρχονται deepfake βίντεο, bots και αυτοματοποιημένες «σμήνη» που διαδίδουν παραπληροφόρηση σε μαζική κλίμακα.
Πώς Λειτουργούν τα Τρολ στην Πολιτική
Τα τρολ δεν είναι τυχαία. Χρησιμοποιούν τεχνικές όπως:
- Μαζικές επιθέσεις (dogpiling) σε πολιτικούς ή πολίτες που εκφράζουν αντίθετη άποψη.
- Διαστρέβλωση δηλώσεων, fake news και memes για να δημιουργήσουν σκάνδαλα.
- Εκφοβισμό (harassment) με απειλές, doxxing ή προσβολές.
- Αλγοριθμική ενίσχυση: Οι πλατφόρμες προωθούν συχνά προκλητικό περιεχόμενο, δίνοντας μεγαλύτερη ορατότητα.
Στην Ελλάδα, το 2025-2026 είδαμε κύματα τρολ σε περιπτώσεις όπως Tempi, οικονομικές συμφωνίες, εκλογές – όπου η δημόσια συζήτηση πνίγεται από θόρυβο και προσωπικές επιθέσεις.
Οι Συνέπειες για τη Δημοκρατία
Το φαινόμενο αυτό δημιουργεί:
- Διχασμό και τοξικότητα στον δημόσιο διάλογο.
- Αποθάρρυνση πολιτών από συμμετοχή (πολλοί σιωπούν για να αποφύγουν επιθέσεις).
- Παραπληροφόρηση που επηρεάζει εκλογές και κοινή γνώμη.
- Εξάρτηση πολιτικών από «στρατιές» τρολ για να διατηρήσουν παρουσία.
Ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες (π.χ. Digital Services Act) και οργανώσεις προσπαθούν να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα με ρυθμίσεις, αλλά η ταχύτητα της τεχνολογίας ξεπερνάει συχνά τις προσπάθειες.
Τι Μπορεί να Γίνει;
- Πλατφόρμες να ενισχύσουν moderation και διαφάνεια (π.χ. ετικέτες για bots).
- Πολιτικοί να αποφεύγουν ενίσχυση τρολ και να προωθούν ουσιαστικό διάλογο.
- Πολίτες να αναγνωρίζουν τακτικές, να μην αντιδρούν συναισθηματικά και να αναφέρουν μαζικά.
- Εκπαίδευση για ψηφιακή γραμματική από μικρή ηλικία.
Στο 2026, τα social media δεν είναι πια «άλλοθι» – είναι κεντρικό πολιτικό πεδίο. Το trolling, από αστείο, έγινε όπλο. Η πρόκληση είναι να διατηρήσουμε τον διάλογο ελεύθερο χωρίς να τον αφήσουμε να πνιγεί από τοξικότητα και χειραγώγηση.