Σε έναν κόσμο όπου τα social media γίνονται πεδίο μάχης για ψεύτικες ειδήσεις, η Τέιλορ Σουίφτ βρίσκεται ξανά στο μάτι του κυκλώνα. Μόλις πριν από δύο μήνες, η κυκλοφορία του νέου της άλμπουμ The Life of a Showgirl πυροδότησε μια καταιγίδα από θεωρίες συνωμοσίας, με χιλιάδες αναρτήσεις να την κατηγορούν για… ναζιστικά σύμβολα και δεσμούς με ακροδεξιές ιδέες. Πίσω από αυτή την επίθεση, σύμφωνα με νέα έρευνα, κρύβεται ένα καλοσχεδιασμένο δίκτυο ψεύτικων λογαριασμών – και όχι τυχαίες απόψεις εξοργισμένων χρηστών.
Η αποκάλυψη προέρχεται από ανάλυση της πλατφόρμας τεχνητής νοημοσύνης Gudea, η οποία εξέτασε πάνω από 24.000 αναρτήσεις και 18.000 λογαριασμούς σε 14 πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, από την ημέρα κυκλοφορίας του άλμπουμ (4 Οκτωβρίου) έως τις 18 του ίδιου μήνα. Τα ευρήματα, που δημοσιεύτηκαν στο Rolling Stone, δείχνουν ότι μόλις το 3,77% των λογαριασμών –συμπεριλαμβανομένων bots και “προσποιούμενων” προφίλ– ευθύνονται για το 28% της συνολικής συζήτησης γύρω από τη Σουίφτ και το άλμπουμ της. Αυτοί οι λογαριασμοί, που συχνά παρίσταναν “αριστερούς” ακτιβιστές, σκόρπιζαν φήμες για “κρυφά μηνύματα” στους στίχους της, ενώ ένα απλό κολιέ από τη συλλεκτική σειρά προϊόντων της –με σύμβολο αστραπής εμπνευσμένο από το τραγούδι “Opalite”– χαρακτηρίστηκε “διακριτικό των SS”, δηλαδή των ναζιστικών Ενόπλων ΣΣ.
“Αυτή η εκστρατεία δεν ήταν τυχαία – ήταν συντονισμένη για να σπείρει χάος και να εκμεταλλευτεί την επιρροή της Τέιλορ”, εξηγεί ο ιδρυτής της Gudea, Κιθ Πρέσλι, σε συνέντευξή του στο Rolling Stone. “Οι αλγόριθμοι των πλατφορμών επιβραβεύουν τα προκλητικά περιεχόμενα, οδηγώντας influencers να τα αναπαράγουν για κλικς. Ακόμα και η αμφισβήτηση γίνεται νίκη για τους δράστες, καθώς κρατά το θέμα ζωντανό”.
Οι κατηγορίες δεν σταμάτησαν εκεί. Οι ψεύτικες αναρτήσεις συνέδεαν τη Σουίφτ με το MAGA (Make America Great Again) του Ντόναλντ Τραμπ, ενώ ο αρραβώνας της με τον αστέρα του αμερικανικού ποδοσφαίρου Τράβις Κέλσι παρουσιαζόταν ως “παραδοσιακός” (trad) ρόλος, συμβολίζοντας συντηρητικές αξίες. Μάλιστα, μεταξύ 6 και 7 Οκτωβρίου, το 35% των αναρτήσεων προερχόταν από λογαριασμούς με συμπεριφορά παρόμοια με bots. Η Gudea εντόπισε και “σημαντική εναλλαγή χρηστών” ανάμεσα σε αυτούς που επιτίθεντο στη Σουίφτ και σε εκείνους που στρέφονταν κατά της φίλης της, Μπλέικ Λάιβλι, εν μέσω μιας αγωγής για σεξουαλική παρενόχληση εναντίον του σκηνοθέτη Τζάστιν Μπαλντόνι. “Πρόκειται για ένα δίκτυο που δρα σε πολλαπλά μέτωπα, εισάγοντας παραπληροφόρηση σε καθημερινές συζητήσεις”, καταλήγει η έκθεση.
Η ιστορία ξεκίνησε από “σκοτεινά” φόρουμ όπως το 4chan, όπου γεννήθηκαν οι πρώτες θεωρίες, και γρήγορα μεταπήδησε σε mainstream πλατφόρμες όπως το X (πρώην Twitter) και το Instagram, όπου αναπαράχθηκαν από αλγόριθμους και απλούς χρήστες. “Μια στρατηγικά σπαρμένη ανακρίβεια μπορεί να γίνει viral, ακόμα κι αν οι περισσότεροι δεν την πιστεύουν”, σημειώνουν οι ερευνητές. Για παράδειγμα, συγκρίσεις της Σουίφτ με τον Κάνιε Γουέστ –που έχει κατηγορηθεί για αντισημιτισμό– έκαναν τον γύρο του διαδικτύου, μετατρέποντας μια αθώα κυκλοφορία σε πεδίο πολιτικής διαμάχης.
Παρά τις κακές γλώσσες, το The Life of a Showgirl –ένα άλμπουμ με 12 τραγούδια διάρκειας 41 λεπτών, σε έκδοση βινυλίου με πορτοκαλί γκλίτερ– έχει ήδη κατακτήσει κοινό και charts. Τραγούδια όπως το “Fate of Ophelia”, εμπνευσμένο από τον Σαίξπιρ, έχουν γίνει viral, με θαυμαστές να σχηματίζουν ουρές σε γκαλερί της Γερμανίας για πορτρέτα της ηρωίδας. Ωστόσο, ορισμένοι κριτικοί, όπως στο Pitchfork, έχουν εκφράσει επιφυλάξεις για στίχους όπως αυτοί στο “Cancelled!”, που αγκαλιάζουν “κοινωνικούς παρίες” –μια θεματική που η Σουίφτ αντλεί από προσωπικές εμπειρίες, όπως η δημόσια “ακύρωσή” της το 2015.
Αυτή η υπόθεση θυμίζει παλιότερες επιθέσεις, όπως εκείνη του 2018, όταν ακροδεξιοί την παρουσίασαν ως “κρυφή ναζί” για να την υπονομεύσουν πολιτικά. Σήμερα, με τις εκλογές στις ΗΠΑ να πλησιάζουν, τέτοιες καμπάνιες αποκαλύπτουν πόσο εύθραυστος είναι ο ψηφιακός δημόσιος διάλογος. Η Σουίφτ, με δισεκατομμύρια streams και εκατομμύρια θαυμαστές, συνεχίζει να λάμπει – αλλά η μάχη κατά της παραπληροφόρησης μόλις ξεκινά. Θα καταφέρει το διαδίκτυο να ξεχωρίσει την αλήθεια από το ψέμα; Μόνο ο χρόνος θα δείξει.
Photo: Pixabay NoName_13