Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν προχώρησε σε σειρά τηλεφωνικών επικοινωνιών με ηγέτες της Μέσης Ανατολής την Κυριακή 1 Μαρτίου 2026, εν μέσω της κλιμακούμενης κρίσης μετά τον θάνατο του Ανώτατου Ηγέτη του Ιράν Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ σε κοινές αμερικανο-ισραηλινές επιδρομές και τις ιρανικές αντεπιθέσεις σε γειτονικές χώρες.
Σε αναρτήσεις της στο X (πρώην Twitter), η φον ντερ Λάιεν τόνισε την ευρωπαϊκή αλληλεγγύη προς τους συμμάχους του Κόλπου και της περιοχής, ενώ εξέφρασε συνδυασμό ελπίδας για αλλαγή στο Ιράν και σοβαρή ανησυχία για περαιτέρω κλιμάκωση.
Οι Κύριες Επικοινωνίες και Δηλώσεις
- Με τον Πρίγκιπα Διάδοχο της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν: Η φον ντερ Λάιεν χαρακτήρισε τη Σαουδική Αραβία «στρατηγικό εταίρο» και δεσμεύτηκε για στενή συνεργασία ώστε να αποκλιμακωθεί η κατάσταση και να προστατευθεί η περιφερειακή σταθερότητα. «Μπορείτε να υπολογίζετε στην πλήρη υποστήριξή μας σε αυτούς τους ταραγμένους καιρούς», έγραψε, προσθέτοντας ότι η εταιρική σχέση ΕΕ – Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου θα ενισχυθεί περαιτέρω.
- Με τον Εμίρη του Κατάρ Σεΐχη Ταμίμ μπιν Χαμάντ Αλ Θάνι: Συζήτησαν τις συνέπειες των «απερίσκεπτων και αδιάκριτων» ιρανικών επιθέσεων κατά του Κατάρ. Η φον ντερ Λάιεν εξέφρασε ισχυρή ευρωπαϊκή αλληλεγγύη προς το Κατάρ, τονίζοντας ότι «όπως εμείς μπορούσαμε να υπολογίζουμε στην υποστήριξη του Κατάρ προς Ευρωπαίους πολίτες, έτσι και το Κατάρ μπορεί να υπολογίζει στην Ευρώπη».
- Με τον Βασιλιά Αμπντουλάχ Β’ της Ιορδανίας: Εξέφρασε πλήρη αλληλεγγύη προς το Χασεμιτικό Βασίλειο μετά τις ιρανικές επιθέσεις της προηγούμενης ημέρας. «Με τον Χαμενεΐ να έχει φύγει, υπάρχει ανανεωμένη ελπίδα για τον λαό του Ιράν. Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι το μέλλον ανήκει σε αυτούς, να το διεκδικήσουν και να το διαμορφώσουν», δήλωσε. Παράλληλα, προειδοποίησε: «Αυτή η στιγμή φέρει πραγματικό κίνδυνο ασταθούς που μπορεί να οδηγήσει την περιοχή σε σπείρα βίας». Η ΕΕ εμπλέκεται στενά με όλους τους βασικούς παράγοντες και περιφερειακούς εταίρους για να προστατεύσει τη σταθερότητα, την ασφάλεια και τις ζωές αμάχων. Η Ιορδανία χαρακτηρίστηκε «πολύτιμος εταίρος» που θα παίξει κεντρικό ρόλο.
Το Πλαίσιο της Διπλωματικής Κίνησης
Οι τηλεφωνικές αυτές επικοινωνίες έρχονται ενώ η ΕΕ παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις: ιρανικές πυραυλικές επιθέσεις έχουν πλήξει στόχους σε Ισραήλ, Κατάρ, ΗΑΕ, Μπαχρέιν, Κουβέιτ και Ιορδανία, προκαλώντας διακοπές πτήσεων, αύξηση τιμών πετρελαίου και φόβους για ευρύτερο πόλεμο. Η φον ντερ Λάιεν, όπως και η Ύπατη Εκπρόσωπος Κάγια Κάλας, βλέπουν τον θάνατο του Χαμενεΐ ως «καθοριστική στιγμή» για το Ιράν, με δυνατότητα για «πιστευτή μετάβαση» που θα σταματήσει τα πυρηνικά και βαλλιστικά προγράμματα.
Η Ευρώπη καλεί σε αποκλιμάκωση, προστασία αμάχων και διπλωματική λύση, ενώ ενισχύει την παρουσία της στην περιοχή (π.χ. αποστολή Aspides στην Ερυθρά Θάλασσα). Οι αναρτήσεις της φον ντερ Λάιεν αντανακλούν μια ισορροπημένη στάση: στήριξη στους συμμάχους, ελπίδα για αλλαγή στο Ιράν και προειδοποίηση για κινδύνους.
Η κατάσταση παραμένει ρευστή, με διεθνείς ηγέτες να καλούν σε αυτοσυγκράτηση.