Κατά τη διάρκεια της 18ης Συνόδου Κορυφής των BRICS στο Νέο Δελχί, ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ ανακοίνωσε επίσημα ότι η Κίνα θα αναλάβει την περιστροφική προεδρία της συμμαχίας το 2027, φιλοξενώντας την 19η Σύνοδο Κορυφής. Η ανακοίνωση επιβεβαιώθηκε τόσο από την κρατική τηλεόραση CCTV όσο και από το κινεζικό πρακτορείο ειδήσεων Xinhua, ενώ ο Ινδός πρωθυπουργός Ναρέντρα Μόντι συνεχάρη δημόσια τον Σι για την ανάληψη της προεδρίας κατά τη διάρκεια της τελετής λήξης της συνόδου.
Τι δήλωσε ο Σι Τζινπίνγκ
Σύμφωνα με κινεζικά μέσα ενημέρωσης, η Κίνα δεσμεύτηκε να «ενισχύσει τα θεμέλια της ενότητας μέσω γνήσιας πολυμέρειας», να προωθήσει μεγαλύτερη ευθυγράμμιση των αναπτυξιακών στρατηγικών μέσω πλατφορμών συνεργασίας, και να οικοδομήσει δυναμική για κοινή ανάπτυξη μέσω τεσσάρων πρωτοβουλιών που έχει προωθήσει τα τελευταία χρόνια: την Παγκόσμια Πρωτοβουλία Ανάπτυξης, την Παγκόσμια Πρωτοβουλία Ασφάλειας, την Παγκόσμια Πρωτοβουλία Πολιτισμού και την Παγκόσμια Πρωτοβουλία Διακυβέρνησης. Ο Κινέζος πρόεδρος ανέφερε επίσης ότι στόχος είναι η επίτευξη «περισσότερων εμβληματικών αποτελεσμάτων» σε τομείς όπως η ψηφιακή οικονομία, η πράσινη ανάπτυξη, η τεχνητή νοημοσύνη, η μείωση της φτώχειας και η αγροτική ανάπτυξη. Στην ίδια ομιλία, κάλεσε τα μέλη των BRICS να αναλάβουν ενεργό ρόλο ειρηνευτή εν μέσω της σύγκρουσης στη Δυτική Ασία.
Λεπτομέρειες όπως οι ακριβείς ημερομηνίες και η πόλη-διοργανώτρια στην Κίνα δεν έχουν ακόμη ανακοινωθεί.
Γιατί έχει σημασία ποιος κρατάει το «τιμόνι» των BRICS
Η προεδρία των BRICS εναλλάσσεται κάθε χρόνο μεταξύ των μελών, και η χώρα-πρόεδρος καθορίζει σε μεγάλο βαθμό την ατζέντα, τις προτεραιότητες και τον τόνο της συνεργασίας για εκείνη τη χρονιά. Η Ινδία, ως φετινή προεδρεύουσα χώρα, επέλεξε να δώσει έμφαση σε θέματα όπως η ανθεκτικότητα, η καινοτομία και η βιωσιμότητα — με το σύνθημα «Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability». Η ανάληψη της προεδρίας από την Κίνα το 2027 σημαίνει ότι το Πεκίνο θα έχει την ευκαιρία να διαμορφώσει την ατζέντα της συμμαχίας σύμφωνα με τις δικές του γεωπολιτικές και οικονομικές προτεραιότητες.
Τι σημαίνει αυτό για τον κόσμο
1. Ενίσχυση της κινεζικής επιρροής στον «Παγκόσμιο Νότο». Η Κίνα είναι ήδη η μεγαλύτερη οικονομία μεταξύ των μελών των BRICS. Αναλαμβάνοντας την προεδρία, αποκτά μια ισχυρή πλατφόρμα για να προωθήσει τις δικές της πρωτοβουλίες παγκόσμιας διακυβέρνησης σε μια περίοδο όπου επιδιώκει να παρουσιαστεί ως εναλλακτικός πόλος ηγεσίας απέναντι στη Δύση.
2. Δοκιμασία για την ενότητα της συμμαχίας. Οι BRICS έχουν πλέον διευρυνθεί σημαντικά, με νέα πλήρη μέλη και χώρες-εταίρους, με έντονες εσωτερικές αντιθέσεις — από τον ανταγωνισμό Ινδίας-Κίνας μέχρι τις αποκλίνουσες θέσεις μελών όπως η Σαουδική Αραβία και το Ιράν στη Μέση Ανατολή. Το αν η κινεζική προεδρία θα καταφέρει να διατηρήσει τη συνοχή της ομάδας ή θα αναδείξει περαιτέρω τις εσωτερικές διαιρέσεις παραμένει ανοιχτό ερώτημα.
3. Πιθανή επιτάχυνση ζητημάτων όπως η «ντε-ντολαριοποίηση». Η Κίνα έχει διαχρονικά υποστηρίξει την ανάπτυξη εναλλακτικών χρηματοπιστωτικών μηχανισμών εκτός δολαρίου, κάτι που αναμένεται να ενισχυθεί περαιτέρω υπό την προεδρία της, ενδεχομένως ενισχύοντας τις συζητήσεις για συστήματα πληρωμών που θα μειώνουν την εξάρτηση από τη δυτική χρηματοπιστωτική υποδομή.
4. Νέο σύμβολο πολυπολικότητας. Για τους υποστηρικτές των BRICS, η ανάληψη της προεδρίας από την Κίνα —τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του πλανήτη— ενισχύει το αφήγημα ότι η παγκόσμια τάξη πραγμάτων μετατοπίζεται προς μια πιο πολυπολική δομή. Επικριτές, από την άλλη, θα υποστηρίξουν ότι αυτό απλώς αναδεικνύει τον ήδη κυρίαρχο ρόλο του Πεκίνου εντός της συμμαχίας, ενισχύοντας ανησυχίες ορισμένων μελών —ιδίως της Ινδίας— για ισορροπία δυνάμεων εντός του ίδιου του μπλοκ.
Το ευρύτερο πλαίσιο
Η ανακοίνωση έρχεται σε μια στιγμή έντονης γεωπολιτικής αναταραχής, με τη σύνοδο του Νέου Δελχί να πραγματοποιείται εν μέσω του πολέμου στην Ουκρανία και της σύγκρουσης Ιράν-Ισραήλ-ΗΠΑ. Η παρουσία των ηγετών Κίνας, Ρωσίας και Ιράν στο ίδιο φόρουμ με την Ινδία υπογραμμίζει τον ιδιαίτερο ρόλο των BRICS ως πλατφόρμας διαλόγου μεταξύ χωρών με σημαντικές γεωπολιτικές διαφορές. Το αν η κινεζική προεδρία το 2027 θα ενισχύσει ή θα δοκιμάσει αυτή τη λεπτή ισορροπία θα φανεί μόλις αρχίσουν να διαμορφώνονται οι λεπτομέρειες της επόμενης συνόδου.