Τη βαθιά αντίφαση ανάμεσα στα συνεχή ρεκόρ του ελληνικού τουρισμού και στην πραγματική οικονομική κατάσταση χιλιάδων επιχειρήσεων εστίασης φέρνουν στη Βουλή οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής Ελένη Βατσινά (Ηρακλείου, Τομεάρχης Μικρομεσαίας Επιχειρηματικότητας) και Κατερίνα Σπυριδάκη (Λασιθίου, Τομεάρχης Τουρισμού).
Με κοινή Ερώτηση προς τους Υπουργούς Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Ανάπτυξης, οι δύο βουλευτές αναδεικνύουν ότι πίσω από τους υψηλούς αριθμούς αφίξεων κρύβεται μείωση της πραγματικής κατανάλωσης, πτώση του κύκλου εργασιών, εκτίναξη του λειτουργικού κόστους και αυξανόμενη αβεβαιότητα για τη βιωσιμότητα χιλιάδων μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
Η Ερώτηση βασίζεται σε στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, καθώς και σε διαπιστώσεις της ΠΟΕΣΕ, της ΓΣΕΒΕΕ και επαγγελματικών φορέων της Κρήτης. Όπως τονίζουν: «Η ελληνική εστίαση αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παραγωγικούς κλάδους της χώρας. Δεν είναι απλώς ένας κλάδος παροχής υπηρεσιών, αλλά αναπόσπαστο μέρος του ελληνικού τουριστικού προϊόντος, της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας, της περιφερειακής ανάπτυξης και της απασχόλησης».
Κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, ο κύκλος εργασιών της εστίασης μειώθηκε κατά 1,9% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025, σε περίοδο πληθωρισμού περίπου 3%. Σύμφωνα με την ΠΟΕΣΕ, ο κλάδος συμπληρώνει πλέον δεκαπέντε συνεχόμενους μήνες μείωσης του κύκλου εργασιών, ενώ έρευνα της ΓΣΕΒΕΕ δείχνει ότι τα λειτουργικά έξοδα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων έχουν φτάσει έως και το 37,5%.
Οι συνολικές απώλειες για την εστίαση εκτιμώνται ότι ξεπερνούν το 1 δισ. ευρώ στη διετία 2025-2026. Ακόμη και οι υψηλές πληρότητες των ξενοδοχείων δεν μεταφράζονται σε ανάλογη κατανάλωση εκτός καταλυμάτων, καθώς οι επισκέπτες περιορίζουν τις εξόδους και τη μέση δαπάνη.
Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η εικόνα στην Κρήτη. Στον Άγιο Νικόλαο η περίοδος περιγράφεται ως μία από τις δυσκολότερες των τελευταίων ετών, με απώλειες που σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβαίνουν το 50% λόγω και των έργων του ΒΟΑΚ. Στην Ιεράπετρα η πτώση ξεπερνά το 30%, ενώ στο Ηράκλειο η δραστηριότητα εμφανίζεται έως και 50% μειωμένη σε αρκετές περιπτώσεις. «Η Κρήτη είναι γεμάτη επισκέπτες, όμως τα ταμεία των επιχειρήσεων παραμένουν άδεια», συνοψίζουν οι εκπρόσωποι του κλάδου.
Οι βουλευτές υπενθυμίζουν ότι η Νέα Δημοκρατία είχε δεσμευτεί προεκλογικά για μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση, δέσμευση που δεν υλοποιήθηκε. Αντίθετα, από το 2024 σημαντικό μέρος των υπηρεσιών επανήλθε στον συντελεστή 24%.
Καταγράφουν τις τέσσερις προτάσεις της ΠΟΕΣΕ προς τον Πρωθυπουργό:
- Μόνιμος ενιαίος ΦΠΑ 13% σε όλα τα προϊόντα εστίασης (πλην αλκοολούχων) και πιλοτική εφαρμογή 6% για το πρώτο εξάμηνο του 2027.
- Κατάργηση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στον καφέ.
- Εξαίρεση από τον φόρο παρεπιδημούντων του κύκλου εργασιών από delivery και ψηφιακές πλατφόρμες.
- Κατάργηση των ασφαλιστικών εισφορών επί των προσαυξήσεων για Κυριακές, αργίες και νυχτερινή εργασία.
Καλούν την Κυβέρνηση να τοποθετηθεί συγκεκριμένα επί των προτάσεων αυτών και να παρουσιάσει ολοκληρωμένο σχέδιο στήριξης της εστίασης, τονίζοντας ότι η επιτυχία του τουρισμού δεν μπορεί να μετριέται αποκλειστικά με τις αφίξεις, αλλά με τη διάχυση του εισοδήματος στις τοπικές κοινωνίες και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.