Μια νέα επιστημονική μελέτη από το Πανεπιστήμιο της Δυτικής Αυστραλίας (UWA) φέρνει στο φως συναρπαστικά στοιχεία για την πρώιμη ιστορία της Γης και της Σελήνης. Μικροί κρύσταλλοι φελδσπάρου, κρυμμένοι μέσα σε 3,7 δισεκατομμυρίων ετών βράχους από την περιοχή Murchison της Δυτικής Αυστραλίας, λειτουργούν σαν «χρονοκάψουλες» και δείχνουν ότι οι ήπειροι της Γης δεν άρχισαν να σχηματίζονται αμέσως μετά τη δημιουργία του πλανήτη, αλλά περίπου ένα δισεκατομμύριο χρόνια αργότερα – γύρω στο 3,5 δισεκατομμύρια χρόνια πριν. Παράλληλα, η σύγκριση με δείγματα από τη Σελήνη επιβεβαιώνει τη θεωρία της γιγαντιαίας σύγκρουσης που γέννησε το φεγγάρι μας.
Οι Πιο Αρχαίοι Βράχοι της Αυστραλίας και η Μέθοδος
Η έρευνα, με επικεφαλής την υποψήφια διδακτορική Matilda Boyce από το UWA και συνεργάτες από το University of Bristol, την Geological Survey of Western Australia και το Curtin University, δημοσιεύτηκε στο Nature Communications (31 Οκτωβρίου 2025, με ανακοινώσεις το 2026). Οι επιστήμονες εξέτασαν ανορθοσίτες (πλούσιους σε φελδσπάρο βράχους) ηλικίας 3,7 δισεκατομμυρίων ετών – τους παλαιότερους γνωστούς στην αυστραλιανή ήπειρο και από τους αρχαιότερους στον πλανήτη.
«Η χρονική στιγμή και ο ρυθμός της πρώιμης ανάπτυξης του φλοιού της Γης παραμένουν αμφιλεγόμενα λόγω της σπανιότητας τόσο αρχαίων βράχων», εξήγησε η Boyce. Χρησιμοποιώντας υψηλής ακρίβειας τεχνικές, ανέλυσαν άθικτα τμήματα κρυστάλλων πλαγιόκλασου φελδσπάρου, που διατηρούν το ισοτοπικό «δακτυλικό αποτύπωμα» του αρχαίου μανδύα της Γης.
Η Καθυστερημένη Γέννηση των Ηπείρων
Τα χημικά στοιχεία δείχνουν ότι η σημαντική ανάπτυξη ηπείρων ξεκίνησε γύρω στο 3,5 δισεκατομμύρια χρόνια πριν – δηλαδή περίπου ένα δισεκατομμύριο χρόνια μετά τον σχηματισμό της Γης (περίπου 4,54 δισεκατομμύρια χρόνια πριν). Αυτό αμφισβητεί παλαιότερες θεωρίες που ήθελαν ταχύτερη δημιουργία ηπείρων στα πρώτα στάδια της Γης.
Σύνδεση με τη Σελήνη: Η Θεωρία της Γιγαντιαίας Σύγκρουσης
Οι ερευνητές συνέκριναν τα αποτελέσματα με δείγματα σεληνιακών ανορθοσιτών από τις αποστολές Apollo της NASA. «Οι ανορθοσίτες είναι σπάνιοι στη Γη, αλλά πολύ συνηθισμένοι στη Σελήνη», τόνισε η Boyce. Η χημική ομοιότητα είναι εντυπωσιακή: Η Γη και η Σελήνη φαίνεται να μοιράζονται την ίδια αρχική σύνθεση πριν από περίπου 4,5 δισεκατομμύρια χρόνια.
Αυτό ενισχύει τη θεωρία ότι ένας πλανήτης μεγέθους Άρη (ονομάζεται Theia) συγκρούστηκε με την πρωτο-Γη, εκτοξεύοντας υλικό που σχημάτισε τη Σελήνη. Η καταστροφική αυτή σύγκρουση όχι μόνο γέννησε το φεγγάρι, αλλά και καθυστέρησε την ανάπτυξη ηπείρων στη Γη, καθώς ο πλανήτης παρέμεινε σε κατάσταση έντονου χάους για εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια.
Γιατί Είναι Σημαντικό;
Η μελέτη ρίχνει νέο φως στην πρώιμη εξέλιξη της Γης, εξηγώντας γιατί ο φλοιός μας αναπτύχθηκε αργά και πώς η Σελήνη έγινε «δίδυμος» της σε χημική σύνθεση. Χρηματοδοτήθηκε από το Australian Research Council και ανοίγει δρόμους για μελλοντικές έρευνες σε άλλους πλανήτες.
Χρόνος Ανάγνωσης: Περίπου 4 λεπτά
