Ο Γερμανός Καγκελάριος Friedrich Merz κάλεσε σήμερα (22 Ιανουαρίου 2026) τους Ευρωπαίους να μην βιαστούν να αποκηρύξουν τη διατλαντική συμμαχία, παρά τις πρόσφατες εντάσεις με τις ΗΠΑ λόγω της Γροιλανδίας. Μιλώντας στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, ο Merz χαιρέτισε την απότομη αλλαγή στάσης του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος χθες απέσυρε τις απειλές για επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες και απέκλεισε τη χρήση βίας για να αποκτήσει τον έλεγχο της Γροιλανδίας.
«Παρά όλη την απογοήτευση και τον θυμό των τελευταίων μηνών, ας μην βιαστούμε να αποκηρύξουμε τη διατλαντική εταιρική σχέση», δήλωσε ο Merz σε μια εκτενή ομιλία που κάλυψε θέματα παγκόσμιας ασφάλειας και ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας. «Εμείς οι Ευρωπαίοι, εμείς οι Γερμανοί, γνωρίζουμε πόσο πολύτιμη είναι η εμπιστοσύνη πάνω στην οποία βασίζεται το ΝΑΤΟ. Σε εποχή μεγάλων δυνάμεων, και οι ΗΠΑ θα εξαρτηθούν από αυτή την εμπιστοσύνη. Είναι το δικό τους – και το δικό μας – καθοριστικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα.»
Η δήλωση έρχεται μετά από εβδομάδες έντασης: Ο Τραμπ είχε απειλήσει με δασμούς από 1ης Φεβρουαρίου σε χώρες που αντιτίθενται στα σχέδιά του για τη Γροιλανδία (αυτονομική περιοχή της Δανίας), ακόμα και με χρήση βίας, προκαλώντας φόβους για βαθιά ρήξη στις διατλαντικές σχέσεις και παγκόσμιο εμπορικό πόλεμο. Χθες, μετά από συναντήσεις στο Νταβός (συμπεριλαμβανομένης με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ Mark Rutte), ο Τραμπ ανακοίνωσε «πλαίσιο συμφωνίας» για την ασφάλεια της Αρκτικής χωρίς βία ή δασμούς, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων.
Ο Merz χαρακτήρισε την εξέλιξη «καλά νέα» και «τον σωστό δρόμο», ενώ τόνισε ότι οποιαδήποτε απειλή χρήσης βίας για ευρωπαϊκό έδαφος είναι «απαράδεκτη». Υποστήριξε τις διαπραγματεύσεις μεταξύ Δανίας, Γροιλανδίας και ΗΠΑ, αλλά επανέλαβε την αλληλεγγύη της ΕΕ προς τη Δανία και την υπεράσπιση της κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας.
Παράλληλα, ο Merz προειδοποίησε ότι ο κόσμος εισέρχεται σε εποχή «μεγάλων δυνάμεων» βασισμένη στη δύναμη και, εν ανάγκη, στη βία – «δεν είναι πια ένα άνετο μέρος». Κάλεσε την Ευρώπη να ενισχύσει την ενότητα, την οικονομική ανταγωνιστικότητα και τις αμυντικές δαπάνες για να ανταπεξέλθει σε αυτή την «τεκτονική» αλλαγή.
Στο πλαίσιο αυτό, η Γερμανία – μαζί με άλλες έξι ευρωπαϊκές χώρες – έστειλε μικρές στρατιωτικές δυνάμεις στη Γροιλανδία την περασμένη εβδομάδα, ενώ η Δανία προωθεί σχέδια για μεγαλύτερη και μόνιμη παρουσία του ΝΑΤΟ στο νησί, εν μέσω ανησυχιών για ρωσικές απειλές στην Αρκτική.
Η ομιλία του Merz ερμηνεύεται ως προσπάθεια ισορροπίας: Χαιρετίζει την αποκλιμάκωση από τον Τραμπ, αλλά προειδοποιεί ότι η Ευρώπη πρέπει να γίνει πιο ισχυρή και αυτοδύναμη, χωρίς να εγκαταλείψει το ΝΑΤΟ και τη διατλαντική εμπιστοσύνη. Η εξέλιξη αυτή φέρνει ανακούφιση στις ευρωπαϊκές αγορές και ανοίγει δρόμο για διάλογο, αλλά τα ερωτήματα για το μέλλον της συμμαχίας παραμένουν ανοιχτά.