Δεν πιστεύω ότι θα έπρεπε να τους δοθούν F-35 ή οι κινητήρες για τα μαχητικά τους αεροσκάφη, επειδή αυτό θα διαταράξει την ισορροπία ισχύος στη Μέση Ανατολή,
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, τάχθηκε ανοιχτά ενάντια στην πώληση αμερικανικών μαχητικών αεροσκαφών F-35 στην Τουρκία, σε συνέντευξή του στο δίκτυο Fox News, λίγες ώρες πριν την αναχώρηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.
Τι είπε ο Νετανιάχου
Μιλώντας στην εκπομπή Fox & Friends, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός ήταν κατηγορηματικός: δεν πιστεύει ότι θα έπρεπε να δοθούν στην Τουρκία F-35 ή κινητήρες για τα μαχητικά της αεροσκάφη, καθώς κάτι τέτοιο θα διατάρασσε την ισορροπία ισχύος στη Μέση Ανατολή — μια ισορροπία που, όπως είπε, εγγυάται τελικά η αεροπορική υπεροχή του Ισραήλ, αλλά και η στάση των ΗΠΑ στην περιοχή. Παράλληλα, ο Νετανιάχου χαρακτήρισε την Τουρκία καθεστώς «μολυσμένο από τη Μουσουλμανική Αδελφότητα», αν και σε άλλο σημείο της συνέντευξης αναγνώρισε πως πρόκειται για «σπουδαία χώρα», εκφράζοντας ωστόσο τη λύπη του για το γεγονός ότι κυβερνάται από τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, τον οποίο κατηγόρησε ότι απειλεί ανοιχτά το Ισραήλ με καταστροφή και ότι κατέχει το μισό νησί της Κύπρου.
Το φόντο: Η επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35
Η δήλωση του Νετανιάχου έρχεται σε μια περίοδο όπου ο Τραμπ φαίνεται να ανοίγει την πόρτα για την επιστροφή της Άγκυρας στο πρόγραμμα F-35, από το οποίο είχε αποβληθεί το 2019 λόγω της αγοράς των ρωσικών συστημάτων αεράμυνας S-400. Σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα, το αμερικανικό Στέιτ Ντιπάρτμεντ έχει ήδη προχωρήσει σε ενέργειες για την πώληση κινητήρων F110 στην Τουρκία, αξίας άνω των 700 εκατομμυρίων δολαρίων, παρά την ύπαρξη διακομματικής αντίθεσης στο Κογκρέσο όσο η Άγκυρα διατηρεί τα ρωσικά συστήματα.
Το Ισραήλ παραμένει σήμερα ο μοναδικός αερομεταφορέας F-35 στη Μέση Ανατολή, διαθέτοντας 45 αεροσκάφη με ακόμη 30 σε παραγγελία, στην ειδική εκδοχή F-35I «Αντίρ», προσαρμοσμένη με ισραηλινά συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου και διοίκησης που δεν μοιράζεται με άλλους χρήστες. Ισραηλινοί αξιωματούχοι άμυνας έχουν προειδοποιήσει επανειλημμένα ότι μια ενδεχόμενη πώληση F-35 σε γειτονικές χώρες θα μπορούσε να περιορίσει το προβάδισμα του Ισραήλ στον αέρα, με την ανησυχία να είναι ιδιαίτερα έντονη στην περίπτωση της Τουρκίας.
Ένταση στο παρασκήνιο πριν τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ
Οι δηλώσεις του Νετανιάχου έρχονται μέσα σε ένα ήδη τεταμένο κλίμα ανάμεσα σε Ισραήλ και Τουρκία, με τις διμερείς σχέσεις να βρίσκονται σε χαμηλό σημείο εδώ και μήνες, εν μέσω αμοιβαίων κατηγοριών περί «υποκίνησης γενοκτονίας» και σκληρής ρητορικής και από τις δύο πλευρές. Παρά τη δημόσια αντίθεσή του, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός φέρεται να αποφεύγει επιδεικτικά κάθε ανοιχτή αντιπαράθεση με τον Τραμπ πάνω στο ζήτημα, προτιμώντας —σύμφωνα με δημοσιεύματα— διακριτικές διπλωματικές πιέσεις παρά δημόσια σύγκρουση, καθώς η Ουάσιγκτον φαίνεται αποφασισμένη να προχωρήσει σε χειρονομίες καλής θέλησης προς την Άγκυρα ενόψει της Συνόδου στην Άγκυρα.