Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπένιαμιν Νετανιάχου, προκάλεσε νέο διπλωματικό σάλο αποκαλώντας τη Βρετανία «Ισλαμική Δημοκρατία της Βρετανίας», σε δηλώσεις του κατά τη διάρκεια εκτενούς συνέντευξης σε podcast που μεταδόθηκε από τον στρατιωτικό ραδιοφωνικό σταθμό του Ισραήλ, το Army Radio (Galey Israel).
Η συνέντευξη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της εκπομπής «Melech Blitzer Haim» με παρουσιαστή τον Άβι Χαρούς, πρώην αξιωματικό ο οποίος έχασε τον γιο του στη Γάζα.
Η αναφορά στους Τσόρτσιλ
Μιλώντας για τον Ράντολφ Τσόρτσιλ, γιο του πρώην Βρετανού πρωθυπουργού Ουίνστον Τσόρτσιλ, και για τον εγγονό του, Γουίνστον Σπένσερ Τσόρτσιλ —οι οποίοι εργάστηκαν κι εκείνοι ως δημοσιογράφοι— ο Νετανιάχου θύμισε ότι είχαν καλύψει τον Πόλεμο των Έξι Ημερών με θετικό τρόπο για το Ισραήλ.
Στη συνέχεια σχολίασε ειρωνικά ότι κάτι τέτοιο θα ήταν δύσκολο να βρεθεί σήμερα στη σύγχρονη βρετανική δημοσιογραφία, αποκαλώντας χλευαστικά τη χώρα «Ισλαμική Δημοκρατία της Βρετανίας».
Η αναφορά στον Βανς και το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν
Ερωτηθείς αν η περιγραφή αυτή αφορά ευρύτερα ολόκληρη την Ευρώπη, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός παρέπεμψε σε παλαιότερο σχόλιο που είχε αποδοθεί στον Αμερικανό αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, σύμφωνα με το οποίο η πρώτη «ισλαμική δημοκρατία» με πυρηνικά όπλα θα μπορούσε να είναι η Βρετανία. Ο Νετανιάχου συνέδεσε το σχόλιο με τη συνεχιζόμενη προσπάθεια του Ισραήλ να εμποδίσει το Ιράν να αποκτήσει πυρηνικό οπλοστάσιο.
Έντονες αντιδράσεις στο εσωτερικό
Οι δηλώσεις προκάλεσαν άμεση κριτική εντός Ισραήλ. Ο Άβι Νταμπούς, στέλεχος του κόμματος «Δημοκρατικοί», σχολίασε μέσω X ότι ένας πρωθυπουργός φέρει ευθύνη και δεν αρμόζει να αστειεύεται εις βάρος μόνιμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, υπενθυμίζοντας πως πρόκειται για χώρα με πληθυσμό πολλαπλάσιο του Ισραήλ.
Το πλαίσιο των σχέσεων Λονδίνου–Τελ Αβίβ
Οι σχέσεις μεταξύ Βρετανίας και Ισραήλ παραμένουν τεταμένες το τελευταίο διάστημα. Η κυβέρνηση Λαμπουριστών υπό τον Άντι Μπέρναμ θεωρείται πιο επικριτική απέναντι στο Ισραήλ σε σχέση με προηγούμενες βρετανικές κυβερνήσεις, ιδίως μετά την αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους επί πρωθυπουργίας Κιρ Στάρμερ, κίνηση που ο Νετανιάχου έχει χαρακτηρίσει ανταμοιβή προς τη Χαμάς.
Παρά την ένταση, το Λονδίνο και το Τελ Αβίβ διατηρούν τυπικά στενή συνεργασία σε ζητήματα ασφαλείας, με πρόσφατη επικοινωνία του Βρετανού υπουργού Εξωτερικών Εντ Μίλιμπαντ με τον Ισραηλινό ομόλογό του Γκιντεόν Σάαρ, όπου συζητήθηκε το κοινό ενδιαφέρον για την αποτροπή ενός πυρηνικού Ιράν.
Οι δηλώσεις Νετανιάχου έρχονται επίσης σε μια περίοδο εσωτερικής πολιτικής πίεσης στο Ισραήλ, με τον πρωθυπουργό να έχει απορρίψει πρόσφατα σχέδιο του Board of Peace για τη Γάζα, εμμένοντας στην παραμονή ισραηλινών δυνάμεων μέχρι τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς.