Ντακά/Γενεύη, 7 Φεβρουαρίου 2026 – Μία γυναίκα ηλικίας 40-50 ετών πέθανε στο βόρειο Μπανγκλαντές από λοίμωξη με τον ιό Nipah (NiV), όπως επιβεβαίωσε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) στις 6 Φεβρουαρίου. Το περιστατικό, το πρώτο θανατηφόρο κρούσμα του 2026 στη χώρα, συνδέεται άμεσα με την κατανάλωση ακατέργαστου χυμού από κορμό χουρμαδιάς (raw date palm sap), έναν παραδοσιακό τρόπο μετάδοσης του ιού μέσω μολυσμένων νυχτερίδων.
Η ασθενής από την περιοχή Naogaon (περιφέρεια Rajshahi) εμφάνισε συμπτώματα στις 21 Ιανουαρίου: πυρετό, πονοκέφαλο, μυϊκές κράμπες, ανορεξία, αδυναμία και εμετούς, ακολουθούμενα από υπερβολική σιελόρροια, αποπροσανατολισμό και σπασμούς. Νοσηλεύτηκε στις 28 Ιανουαρίου και πέθανε την ίδια ημέρα. Η λοίμωξη επιβεβαιώθηκε εργαστηριακά (PCR και ELISA) στις 29 Ιανουαρίου. Δεν είχε ταξιδιωτικό ιστορικό, αλλά ανέφερε επαναλαμβανόμενη κατανάλωση ακατέργαστου χυμού χουρμαδιάς από 5 έως 20 Ιανουαρίου.
Ο ΠΟΥ χαρακτηρίζει τον κίνδυνο διεθνούς εξάπλωσης χαμηλό, ενώ 35 στενές επαφές της ασθενούς παρακολουθούνται και έχουν βγει αρνητικές. Δεν έχουν εντοπιστεί επιπλέον κρούσματα.
Τι Είναι ο Ιός Nipah;
Ο Nipah είναι ζωονοτικός ιός (από ζώα σε ανθρώπους) που ανακαλύφθηκε το 1998 στη Μαλαισία. Στο Μπανγκλαντές και την Ινδία εμφανίζεται σχεδόν ετησίως, με εποχικότητα Δεκέμβριος-Απρίλιος, λόγω συγκομιδής χυμού χουρμαδιάς.
Κύριες οδοί μετάδοσης:
- Από νυχτερίδες φρούτων (Pteropus spp.): Οι νυχτερίδες μολύνουν τον χυμό με σάλιο ή ούρα όταν πίνουν από τον κορμό.
- Ακατέργαστος χυμός χουρμαδιάς (date palm sap ή “tari”): Ο πιο συχνός τρόπος πρωτογενούς μετάδοσης στο Μπανγκλαντές – σχεδόν το 50% των πρωτογενών κρουσμάτων.
- Άνθρωπος-σε-άνθρωπο: Μέσω στενής επαφής (π.χ. φροντίδα ασθενών), περίπου 30% των κρουσμάτων.
- Σπάνια από χοίρους (όπως στην αρχική επιδημία Μαλαισίας).
Συμπτώματα: Πυρετός, πονοκέφαλος, έμετοι, νευρολογικά προβλήματα (σπασμοί, εγκεφαλίτιδα), κώμα. Θνησιμότητα 40-75% (72% στο Μπανγκλαντές από το 2001).
Δεν υπάρχει εμβόλιο ή ειδική θεραπεία – μόνο υποστηρικτική φροντίδα.
Γιατί Είναι Επικίνδυνος ο Χυμός Χουρμαδιάς;
Στο Μπανγκλαντές, η συλλογή χυμού από χουρμαδιές είναι παραδοσιακή πρακτική. Οι νυχτερίδες επισκέπτονται τα δέντρα τη νύχτα και αφήνουν τον ιό. Ο χυμός πίνεται φρέσκος και ωμός, χωρίς βράσιμο που θα τον εξουδετέρωνε. Μελέτες δείχνουν ότι ο ιός παραμένει σταθερός στον χυμό για ημέρες.
Τι Γίνεται Τώρα;
- Οι αρχές παρακολουθούν επαφές και ενισχύουν ενημέρωση.
- Συστάσεις: Αποφύγετε ακατέργαστο χυμό χουρμαδιάς, πλύνετε φρούτα, αποφύγετε επαφή με νυχτερίδες ή άρρωστα ζώα.
- Μετά από κρούσματα στην Ινδία (Δυτική Βεγγάλη, Ιανουάριος 2026), χώρες όπως Σιγκαπούρη, Ταϊλάνδη και Μαλαισία ενίσχυσαν ελέγχους σε αεροδρόμια.
Από το 2001, το Μπανγκλαντές έχει καταγράψει ~348 κρούσματα και 250 θανάτους. Το 2025 είχαν 4 θανατηφόρα κρούσματα. Ο ιός παραμένει προτεραιότητα για τον ΠΟΥ λόγω υψηλής θνησιμότητας και δυνατότητας πανδημίας, αλλά η μετάδοση παραμένει περιορισμένη γεωγραφικά και εποχικά.