Σε άρθρο του στο Politico, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης υποστηρίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να υιοθετήσει νέο ειδικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση της εργαλειοποίησης της μετανάστευσης ως υβριδικής απειλής.
Ο πρωθυπουργός τονίζει ότι το περιβάλλον ασφάλειας της Ευρώπης έχει αλλάξει ριζικά. Πέρα από συμβατικές στρατιωτικές απειλές και κυβερνοεπιθέσεις, η ΕΕ αντιμετωπίζει ολοένα συχνότερα τη σκόπιμη εργαλειοποίηση της μετανάστευσης από κρατικούς και μη κρατικούς δρώντες, που επιδιώκουν να δοκιμάσουν την ανθεκτικότητά της, να υπονομεύσουν τη συνοχή της και να αποσπάσουν πολιτικές παραχωρήσεις.
Αναφέρεται στα πρόσφατα γεγονότα στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα, επισημαίνοντας ότι η μετανάστευση σε ορισμένες περιπτώσεις έχει μετατραπεί σε εργαλείο γεωπολιτικού εξαναγκασμού. Υπενθυμίζει παρόμοια περιστατικά στον Έβρο το 2020 και στα σύνορα Λιθουανίας, Πολωνίας και Λετονίας με τη Λευκορωσία το 2021, όπου σημειώθηκαν αιφνίδιες, μαζικές και συχνά συντονισμένες μετακινήσεις ανθρώπων που ξεπερνούσαν τις δυνατότητες των εθνικών αρχών.
Ο κ. Μητσοτάκης αναγνωρίζει την πρόοδο που έχει σημειώσει η ΕΕ με το Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, ωστόσο υπογραμμίζει ότι τα υπάρχοντα εργαλεία δεν επαρκούν για περιπτώσεις εργαλειοποίησης ή οργανωμένων ροών που δημιουργούν de facto υβριδική απειλή.
Ζητά τη δημιουργία ειδικού ευρωπαϊκού πλαισίου με σαφή και αντικειμενικά κριτήρια ενεργοποίησης, που θα συνδυάζουν ποσοτικά και ποιοτικά στοιχεία. Σε καθεστώς έκτακτης ανάγκης της ΕΕ, θα πρέπει να επιτρέπεται προσωρινή, αναλογική και αυστηρά ελεγχόμενη προσαρμογή των συνήθων διαδικασιών, συμπεριλαμβανομένης –σε εξαιρετικές περιπτώσεις– της προσωρινής αναστολής υποβολής αιτήσεων ασύλου από νεοαφιχθέντες, με παράλληλη ταχεία επιστροφή όσων δεν έχουν δικαίωμα παραμονής.
Τονίζει ότι κάθε τέτοιο μέτρο πρέπει να είναι χρονικά περιορισμένο, αναλογικό και να συνοδεύεται από ισχυρές δικλίδες ασφαλείας, με πλήρη σεβασμό του δικαίου της ΕΕ, του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων και της αρχής της μη επαναπροώθησης. Παράλληλα, υπογραμμίζει την ανάγκη πραγματικής ευρωπαϊκής αλληλεγγύης, με αυτόματη κινητοποίηση επιχειρησιακής, οικονομικής και τεχνικής υποστήριξης.
«Η αναγνώριση ότι η μετανάστευση μπορεί να εργαλειοποιηθεί δεν είναι κινδυνολογία, είναι ρεαλισμός», καταλήγει ο πρωθυπουργός, καλώντας την ΕΕ να εξοπλιστεί με τα απαραίτητα νομικά και επιχειρησιακά μέσα για την προστασία των εξωτερικών συνόρων της.
Δείτε και το σχετικό ρεπορταζ της ΕΡΤ
