Ο καφές φίλτρου μοιάζει με κάτι που υπήρχε πάντα, αλλά έχει αφετηρία και όνομα. Η Μελίτα Μπεντς (Melitta Bentz), γεννημένη στη Δρέσδη στις 31 Ιανουαρίου 1873, δημιούργησε το 1908 το φίλτρο καφέ που ξέρουμε και έφτιαξε γύρω του μια εταιρεία που υπάρχει μέχρι σήμερα.
Το πρόβλημα με τον καφέ της εποχής
Σύμφωνα με το Γερμανικό Γραφείο Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας και Σημάτων (DPMA), η Μπεντς, μητέρα τριών παιδιών, δοκίμαζε στην κουζίνα της με ένα τρυπημένο μπρούντζινο κύπελλο. Έψαχνε κάτι που να κρατά το κατακάθι, χωρίς να αφήνει τον καφέ πικρό. Το υλικό που βρήκε ήταν ένα στυπόχαρτο από το τετράδιο του γιου της. Το φίλτρο που κατέληξε να κατοχυρώσει είχε, σύμφωνα με τον τίτλο της καταχώρισης, θόλο στο κάτω μέρος, βυθισμένο πάτο και κεκλιμένες οπές ροής.
Οι ημερομηνίες του 1908
Οι ημερομηνίες έχουν σημασία, γιατί στη λαϊκή αφήγηση μπερδεύονται. Το DPMA αναφέρει ότι η Μπεντς κατέθεσε το νέο φίλτρο στο γραφείο στις 20 Ιουνίου 1908. Δεν ήταν δίπλωμα ευρεσιτεχνίας αλλά πρότυπο χρησιμότητας (Gebrauchsmuster), δηλαδή προστασία για μια τεχνική ιδέα, με τίτλο «φίλτρο καφέ με θόλο στο κάτω μέρος, βυθισμένο πάτο και κεκλιμένες οπές ροής». Σύμφωνα με το ίδιο κείμενο, το δικαίωμα χορηγήθηκε με την καταχώριση και δημοσιεύθηκε στις 8 Ιουλίου 1908 στο δελτίο του Αυτοκρατορικού Γραφείου Διπλωμάτων στο Βερολίνο. Στις 15 Δεκεμβρίου 1908 η νεοϊδρυθείσα εταιρεία για την εμπορία του φίλτρου Melitta καταχωρίστηκε στο εμπορικό μητρώο. Το αρχικό κεφάλαιο ήταν 72 Reichspfennig και η δραστηριότητα ξεκίνησε σε ένα δωμάτιο του σπιτιού της οικογένειας.
Από ένα δωμάτιο στην αγορά
Το 1909, στην εμποροπανήγυρη της Λειψίας, πουλήθηκαν πάνω από 1.200 φίλτρα, σύμφωνα με το DPMA. Σύμφωνα με τη Wikipedia, ο μεγαλύτερος γιος της, ο Willy, έγινε το 1923 συνιδιοκτήτης και αύξησε σημαντικά τις πωλήσεις. Η ίδια η εταιρεία αναφέρει σήμερα παραγωγή 50 εκατομμυρίων φίλτρων την ημέρα, ένας αριθμός που προέρχεται από την εταιρεία και όχι από ανεξάρτητη καταμέτρηση.
Τι δεν γράφουμε
Στη βιογραφία της υπάρχουν και άλλες λεπτομέρειες που κυκλοφορούν σε δημοσιεύματα, όπως το όνομα του γιου από τον οποίο πήρε το χαρτί ή αριθμοί διπλωμάτων. Δεν τις συμπεριλαμβάνουμε, επειδή διαφέρουν από πηγή σε πηγή και δεν τις επιβεβαιώσαμε. Ό,τι ισχύει με βεβαιότητα είναι το πλαίσιο που δίνει το DPMA: μια γυναίκα που πειραματίστηκε, προστάτευσε την ιδέα της τον Ιούνιο του 1908 και ίδρυσε εταιρεία πριν από το τέλος της ίδιας χρονιάς.
