Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ προχώρησε σε αυστηρή προειδοποίηση προς το Ιράν μέσω ανάρτησής του στο Truth Social, αναφορικά με πληροφορίες ότι η Τεχεράνη επιβάλλει ή σχεδιάζει να επιβάλλει τέλη (tolls) σε πετρελαιοφόρα που διέρχονται από τον Πορθμό του Ορμούζ, τον κρίσιμο θαλάσσιο διάδρομο από τον οποίο διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Συγκεκριμένα, ο Τραμπ έγραψε:
«Υπάρχουν αναφορές ότι το Ιράν χρεώνει τέλη σε δεξαμενόπλοια που διέρχονται από τον Πορθμό του Ορμούζ — Καλύτερα να μην το κάνουν και, αν το κάνουν, καλύτερα να σταματήσουν αμέσως!» («They better not be and, if they are, they better stop now!»).
Η προειδοποίηση έρχεται εν μέσω εύθραυστης εκεχειρίας δύο εβδομάδων που συμφωνήθηκε πρόσφατα μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν (με διαμεσολάβηση του Πακιστάν), μετά από τον πόλεμο που ξεκίνησε τον Φεβρουάριο 2026. Το Ιράν είχε κλείσει ή περιορίσει σημαντικά την κυκλοφορία στον Πορθμό ως μέσο πίεσης, ενώ τώρα απαιτεί ως προϋπόθεση για μόνιμη συμφωνία ειρήνης το δικαίωμα να εισπράττει τέλη διέλευσης (σε ορισμένες προτάσεις ακόμα και σε κρυπτονομίσματα).
Το πλαίσιο
- Το Ιράν έχει προτείνει σχέδιο 10 σημείων για την οριστική λήξη του πολέμου, στο οποίο περιλαμβάνεται η δυνατότητα χρέωσης τελών σε πλοία (μαζί με το Ομάν, που μοιράζεται τον έλεγχο του πορθμού).
- Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι προτεραιότητά του είναι η άμεση επαναλειτουργία του Πορθμού χωρίς περιορισμούς ή διόδια.
- Ο Λευκός Οίκος έχει ξεκαθαρίσει ότι ο Πρόεδρος δεν δέχεται τέλη, ενώ ο ίδιος ο Τραμπ έχει προτείνει εναλλακτικά ακόμα και αμερικανική ή κοινή (joint venture) επιβολή τελών, ώστε «να μην τα πάρει μόνο το Ιράν».
- Διεθνείς οργανισμοί (όπως ο IMO του ΟΗΕ) και χώρες όπως η Ελλάδα έχουν προειδοποιήσει ότι οποιαδήποτε επιβολή διοδίων θα δημιουργούσε επικίνδυνο προηγούμενο για την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, παραβιάζοντας βασικές αρχές του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας.
Η ανάρτηση του Τραμπ έρχεται λίγες ημέρες πριν από νέες συνομιλίες και ενώ η κυκλοφορία στον Πορθμό παραμένει περιορισμένη παρά την εκεχειρία, προκαλώντας ανησυχία στις παγκόσμιες αγορές ενέργειας.
