Το τουρκολιβυκό μνημόνιο και η κύρωσή του από τη Βουλή της Λιβύης βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης μεταξύ της ύπατης εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής, Κάγια Κάλας, και του υπουργού Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν.
Σύμφωνα με όσα γνωστοποίησε η Κάγια Κάλας σε ανάρτησή της στις 21 Οκτωβρίου 2026, κατά τη συνάντηση με τον Τούρκο υπουργό Εξωτερικών έθεσε το ζήτημα της ψηφοφορίας στη Λιβύη για το μνημόνιο θαλάσσιας συνεργασίας με την Τουρκία, επισημαίνοντας ότι η συμφωνία θίγει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών.
«Έθεσα το ζήτημα της χθεσινής ψηφοφορίας στη Λιβύη σχετικά με Μνημόνιο Συνεννόησης για θαλάσσιες ζώνες με την Τουρκία και τόνισα ότι αυτό παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων χωρών», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η παρέμβαση της επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας ήρθε λίγες ώρες μετά τη δημόσια τοποθέτηση της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, και του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, σχετικά με το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τις ελληνικές θέσεις.
Στο επίκεντρο και το Κυπριακό
Κατά τη συνομιλία της με τον Χακάν Φιντάν, η Κάγια Κάλας αναφέρθηκε επίσης στη σημασία των σχέσεων καλής γειτονίας και στην προώθηση της διαδικασίας επίλυσης του Κυπριακού.
Όπως σημείωσε, η συζήτηση κάλυψε ένα ευρύ φάσμα διεθνών ζητημάτων, με την ευρωπαϊκή πλευρά να επιδιώκει την πρόοδο σε θέματα περιφερειακής ασφάλειας και διπλωματικής συνεργασίας.
Ρωσία και ελευθερία της ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα
Ένα ακόμη θέμα που συζητήθηκε ήταν η κατάσταση στη Μαύρη Θάλασσα και η κλιμάκωση της ρωσικής δραστηριότητας. Η Κάγια Κάλας υπογράμμισε την ανάγκη ενίσχυσης της πίεσης προς τη Μόσχα, με στόχο τον τερματισμό του πολέμου.
Παράλληλα, επισήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Τουρκία υποστηρίζουν μια ρύθμιση που θα διασφαλίζει την ελευθερία της ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα.
Στην ατζέντα βρέθηκαν επίσης οι εξελίξεις στον Νότιο Καύκασο και στη Μέση Ανατολή.
Χούθι και Στενά του Ορμούζ
Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας αναφέρθηκε ακόμη στις επιθέσεις των Χούθι κατά της Σαουδικής Αραβίας και της Υεμένης, τις οποίες χαρακτήρισε χαρακτηριστικό παράδειγμα τρομοκρατικών τακτικών, ζητώντας να σταματήσουν.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στα Στενά του Ορμούζ, υποστηρίζοντας ότι οι ενέργειες του Ιράν καθιστούν τη ναυσιπλοΐα στην περιοχή πιο επικίνδυνη και δαπανηρή.
«Η ελευθερία της ναυσιπλοΐας πρέπει να αποκατασταθεί, χωρίς διόδια ή τέλη», τόνισε.
Η τοποθέτηση της Κάγια Κάλας αναδεικνύει το εύρος των ζητημάτων που απασχόλησαν τη συνάντησή της με τον Χακάν Φιντάν, με το τουρκολιβυκό μνημόνιο να αποτελεί ένα από τα βασικά θέματα ενδιαφέροντος για την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση.