Στις 18 Μαρτίου 2026, η ιταλική κυβέρνηση υπό την πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι ενέκρινε έκτακτο διάταγμα που μειώνει προσωρινά τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης (accise) στα καύσιμα για 20 ημέρες, με στόχο να ανακουφίσει τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις από την εκτόξευση τιμών λόγω του πολέμου ΗΠΑ-Ισραήλ κατά Ιράν.
Βασικά Στοιχεία του Μέτρου
- Μείωση τιμών στα πρατήρια: Περίπου 25 σεντς/λίτρο για βενζίνη και ντίζελ (ανάλογα με τις φορολογικές ελαφρύνσεις).
- Διάρκεια: 20 ημέρες (από 19 Μαρτίου έως 7 Απριλίου 2026), με δυνατότητα παράτασης ανάλογα με την εξέλιξη της κρίσης.
- Επιπλέον ελαφρύνσεις: Φορολογικές μειώσεις για οδηγούς φορτηγών και επαγγελματίες μεταφορών.
- Κόστος για το κράτος: Περίπου 1 δισεκατομμύριο ευρώ (εκτίμηση κυβέρνησης).
- Σύγκριση: Ο αντιπρόεδρος Ματέο Σαλβίνι δήλωσε ότι μετά τη μείωση, οι Ιταλοί θα πληρώνουν λιγότερα από ό,τι σε Ισπανία, Γερμανία και Γαλλία.
Πολιτικό Πλαίσιο
Η απόφαση ανακοινώθηκε λίγες ώρες πριν από ένα κρίσιμο δημοψήφισμα αυτό το Σαββατοκύριακο (21-22 Μαρτίου 2026) για συνταγματική μεταρρύθμιση στο δικαστικό σύστημα – μια βασική προεκλογική δέσμευση της Μελόνι και του συνασπισμού Δεξιάς-Κεντροδεξιάς. Οι αυξήσεις στα καύσιμα (λόγω κλειστού Στενού Ορμούζ, επιθέσεων σε Ras Laffan και South Pars, και γενικής αναταραχής ενέργειας) έχουν εντείνει την ανησυχία για το κόστος ζωής, απειλώντας τη στήριξη προς την κυβέρνηση και το «ναι» στο δημοψήφισμα.
Σύνδεση με Παγκόσμια Κρίση
Η κίνηση εντάσσεται σε μια σειρά εθνικών μέτρων σε ευρωπαϊκές χώρες για αντιμετώπιση των επιπτώσεων του πολέμου στη Μέση Ανατολή:
- Εκτόξευση τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου μετά τις επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές.
- Κλείσιμο Στενού Ορμούζ από Ιράν.
- Μαζικοί εκτοπισμοί και ανθρωπιστική κρίση (Λίβανος, Γάζα).
- Η ΕΕ (μέσω EPP και άλλων) καλεί για μέτρα μετριασμού τιμών ενέργειας και επιτάχυνση πράσινης μετάβασης.
Η Ιταλία, ως μεγάλος εισαγωγέας ενέργειας, επιλέγει προσωρινή φορολογική ανακούφιση για να αποφύγει κοινωνική δυσαρέσκεια, ενώ η κυβέρνηση Μελόνι προσπαθεί να διατηρήσει πολιτική σταθερότητα ενόψει του δημοψηφίσματος. Το μέτρο μπορεί να παραταθεί αν η κρίση συνεχιστεί – μια εξέλιξη που παρακολουθούν στενά και άλλες χώρες της ΕΕ.