Σήμερα, 9 Ιανουαρίου 2026, το Ιράν βιώνει μια από τις πιο έντονες περιόδους κοινωνικής αναταραχής των τελευταίων ετών, με διαδηλώσεις που συνεχίζονται για 13 ημέρες και έχουν εξαπλωθεί σε πάνω από 100 πόλεις. Ο Ανώτατος Ηγέτης Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, σε μια σπάνια δημόσια ομιλία, επέκρινε έντονα τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, κατηγορώντας τον ότι έχει «λερωμένα χέρια με το αίμα Ιρανών» και προβλέποντας την «ανατροπή» του. Οι διαδηλώσεις, που ξεκίνησαν από οικονομικές δυσκολίες όπως η υποτίμηση του νομίσματος, έχουν μετατραπεί σε μαζικές εκδηλώσεις κατά του καθεστώτος, με συνθήματα όπως «Θάνατος στον δικτάτορα».
Η Ομιλία του Χαμενεΐ: Απόρριψη Διαδηλωτών και Επίθεση στον Τραμπ
Σε τηλεοπτική ομιλία που μεταδόθηκε από την κρατική τηλεόραση, ο Χαμενεΐ χαρακτήρισε τους διαδηλωτές «σαμποτέρ» και «βανδάλους» που «καταστρέφουν τους δικούς τους δρόμους για να ευχαριστήσουν τον πρόεδρο μιας άλλης χώρας» – σαφής υπαινιγμός στον Τραμπ. Δήλωσε ότι το Ιράν «δεν θα υποχωρήσει» και κάλεσε τον Αμερικανό Πρόεδρο να εστιάσει στα «δικά του προβλήματα». Αναφέρθηκε στον πρόσφατο 12ήμερο πόλεμο με το Ισραήλ τον Ιούνιο 2025, όπου οι ΗΠΑ εξαπέλυσαν πλήγματα κατά ιρανικών στόχων, κατηγορώντας τον Τραμπ για το θάνατο «περισσότερων από 1.000 Ιρανών». Προέβλεψε ότι ο «αλαζόνας» Τραμπ θα πέσει, συγκρίνοντάς τον με ιστορικούς τυράννους όπως ο Φαραώ και ο Σάχης του Ιράν.
Οι δηλώσεις αυτές έρχονται σε απάντηση σε προειδοποίηση του Τραμπ στο Fox News, όπου δήλωσε ότι οι ΗΠΑ είναι «έτοιμες να επέμβουν» αν οι ιρανικές δυνάμεις χρησιμοποιήσουν βία κατά των διαδηλωτών, απειλώντας με «πολύ σκληρή απάντηση».
Οι Διαδηλώσεις: Από την Οικονομία στην Αντίσταση
Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν στις 27 Δεκεμβρίου 2025 στην Τεχεράνη, με εμπόρους στο Μεγάλο Παζάρι να διαμαρτύρονται για την κατάρρευση του ριάλ (εθνικό νόμισμα) και την υψηλή ανεργία. Γρήγορα εξαπλώθηκαν σε πόλεις όπως η Ταμπρίζ, η Μασχάντ και η Κερμανσάχ (κυρίως κουρδική περιοχή), με συμμετοχή κυρίως νέων ανδρών αλλά και γυναικών. Πρόκειται για τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις μετά από αυτές του 2022 για τον θάνατο της Μαχσά Αμινί.
Σύμφωνα με το Human Rights Activists News Agency (HRANA), έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 34 διαδηλωτές και 4 μέλη δυνάμεων ασφαλείας, ενώ έχουν συλληφθεί πάνω από 2.200 άτομα. Οι αρχές χρησιμοποιούν δακρυγόνα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, πραγματικά πυρά, ενώ αναφέρονται πυρπολήσεις κυβερνητικών κτιρίων. Ο γιος του πρώην Σάχη, Ρεζά Παχλαβί, από την εξορία, κάλεσε σε νέες κινητοποιήσεις για «αποδυνάμωση του καταπιεστικού καθεστώτος».
Το Διαδικτυακό Μπλακάουτ και η Καταστολή
Σε μια προσπάθεια να περιορίσουν την εξάπλωση πληροφοριών, οι ιρανικές αρχές επέβαλαν διακοπή internet για πάνω από 12 ώρες, σύμφωνα με την οργάνωση NetBlocks. Αυτό το «μπλακάουτ» εμποδίζει την επικοινωνία μεταξύ διαδηλωτών και την αποστολή βίντεο στο εξωτερικό, μια τακτική που χρησιμοποιήθηκε και σε προηγούμενες εξεγέρσεις.
Παρά τις διαβεβαιώσεις των αρχών ότι οι οικονομικές διαμαρτυρίες είναι «νόμιμες» και θα αντιμετωπιστούν με διάλογο, η βία κλιμακώνεται. Διεθνείς οργανώσεις όπως η Human Rights Watch καλούν σε ανεξάρτητες έρευνες για τις απώλειες.
Οι Διεθνείς Συνέπειες
Η κατάσταση στο Ιράν προκαλεί ανησυχίες για περιφερειακή αστάθεια, ειδικά μετά τον πρόσφατο πόλεμο με Ισραήλ. Ο Τραμπ βλέπει ευκαιρία για πίεση, ενώ η ΕΕ και ο ΟΗΕ παρακολουθούν στενά, ζητώντας σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Αυτή η κρίση υπενθυμίζει πώς οικονομικές δυσκολίες μπορούν να πυροδοτήσουν πολιτικές αλλαγές. Οι Ιρανοί, παρά την καταστολή, δείχνουν αποφασιστικότητα για καλύτερο μέλλον – ένα μήνυμα που αντηχεί παγκοσμίως.