Έντονη αντιπαράθεση σημειώθηκε στη Βουλή κατά τη συζήτηση για τη δεύτερη ψηφοφορία επί της πρότασης αναθεώρησης διατάξεων του Συντάγματος, με τον εισηγητή του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, Παναγιώτη Δουδωνή, να εξαπολύει επίθεση στην κυβέρνηση και να ζητά την αποχώρηση του υπουργού Δικαιοσύνης Γιώργου Φλωρίδη από τα υπουργικά έδρανα.
Η συνεδρίαση της 16ης Σεπτεμβρίου 2026 αφορά τη δεύτερη ψηφοφορία για την αναθεώρηση του Συντάγματος, με εισηγητές τον Ευριπίδη Στυλιανίδη και τον Παναγιώτη Δουδωνή.
Ο κ. Δουδωνής υποστήριξε ότι ο κ. Φλωρίδης, ως εξωκοινοβουλευτικός υπουργός και μη εκλεγμένος βουλευτής, δεν θα έπρεπε να συμμετέχει στη συζήτηση της αναθεώρησης, επικαλούμενος το άρθρο 110 του Συντάγματος και τον Κανονισμό της Βουλής.
«Τι δουλειά έχετε εδώ πέρα στη Βουλή, κύριε Φλωρίδη;», ανέφερε χαρακτηριστικά, ζητώντας την αποχώρησή του. Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ακόμη ότι η παρουσία του υπουργού στη συγκεκριμένη διαδικασία συνιστά, κατά την άποψή του, παρέμβαση της εκτελεστικής εξουσίας στη διαδικασία αναθεώρησης του Συντάγματος.
Το άρθρο 110 του Συντάγματος προβλέπει ότι η ανάγκη αναθεώρησης διαπιστώνεται από τη Βουλή και καθορίζει συγκεκριμένα τις διαδικασίες και τις απαιτούμενες πλειοψηφίες για την ολοκλήρωση της αναθεωρητικής διαδικασίας.
Η αναφορά στον Κυριάκο Μητσοτάκη
Στη συνέχεια της ομιλίας του, ο κ. Δουδωνής άσκησε κριτική στη συνταγματική προσέγγιση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, επικαλούμενος προηγούμενη τοποθέτησή του κατά τη συζήτηση της αναθεώρησης.
Ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ στάθηκε ιδιαίτερα στη φράση που απέδωσε στον πρωθυπουργό, σύμφωνα με την οποία υπάρχει το ενδεχόμενο να υπάρξουν 151 βουλευτές και «να μπορούμε εμείς να διαμορφώσουμε το Σύνταγμα όπως το κρίνουμε».
Ο κ. Δουδωνής υποστήριξε ότι η λογική αυτή βρίσκεται σε αντίθεση με την αντίληψη του Συντάγματος ως κειμένου που περιορίζει την άσκηση της εξουσίας και λειτουργεί ως θεσμικό πλαίσιο για το σύνολο του πολιτεύματος.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στη θεωρία του συνταγματισμού και στη διάκριση των εξουσιών, υποστηρίζοντας ότι η αναθεώρηση του Συντάγματος θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως διαδικασία ευρύτερης θεσμικής συναίνεσης.
Οι προτάσεις του ΠΑΣΟΚ για το Σύνταγμα
Ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ παρουσίασε στη συνέχεια τις θέσεις του κόμματός του σε σειρά ζητημάτων που περιλαμβάνονται στη συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση.
Μεταξύ άλλων, αναφέρθηκε στο άρθρο 86 για την ευθύνη των υπουργών, υποστηρίζοντας ότι το ΠΑΣΟΚ προτείνει αλλαγές ώστε η σχετική διαδικασία να αποσυνδεθεί από την κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Αναφέρθηκε επίσης στην επιλογή των επικεφαλής της Δικαιοσύνης, υποστηρίζοντας ότι η θέση του ΠΑΣΟΚ είναι η αποσύνδεση της διαδικασίας από την εκτελεστική εξουσία και την εκάστοτε κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Για τις ανεξάρτητες αρχές, ο κ. Δουδωνής άσκησε κριτική στην πρόταση της Νέας Δημοκρατίας, υποστηρίζοντας ότι οι προτεινόμενες αλλαγές οδηγούν σε μεγαλύτερη εμπλοκή της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας στη διαδικασία επιλογής.
Η αναθεώρηση περιλαμβάνει πράγματι σειρά διατάξεων, μεταξύ των οποίων τα άρθρα 86, 89, 90, 101Α και 102, ενώ στην πρώτη ψηφοφορία της 27ης Ιουλίου καταγράφηκαν διαφορετικές πλειοψηφίες ανά άρθρο.
Εθνικό Σύστημα Υγείας και δικαιώματα των γυναικών
Ο κ. Δουδωνής επέκρινε ακόμη την κυβέρνηση για το γεγονός ότι, όπως υποστήριξε, δεν τοποθετήθηκε επαρκώς στις προτάσεις του ΠΑΣΟΚ για τη συνταγματική κατοχύρωση του Εθνικού Συστήματος Υγείας.
Παράλληλα, έκανε ιδιαίτερη αναφορά στις προτάσεις του κόμματος για τα δικαιώματα των γυναικών, σημειώνοντας ότι το ΠΑΣΟΚ έχει προτείνει συνταγματική προστασία της αναπαραγωγικής αυτονομίας, καθώς και αναφορά στην προστασία από τις γυναικοκτονίες και την έμφυλη βία ως υποχρέωση του κράτους.
Κριτική για το λεγόμενο «πολιτιστικό Σύνταγμα»
Ο εισηγητής του ΠΑΣΟΚ αναφέρθηκε επίσης στις προτάσεις που έχουν παρουσιαστεί ως «πολιτιστικό Σύνταγμα», ασκώντας κριτική σε ζητήματα όπως η προστασία της ελληνικής γλώσσας και της σημαίας.
Στο ίδιο πλαίσιο, έθεσε το ζήτημα της προστασίας των παραμεθόριων περιοχών και της απόκτησης ακινήτων και εμπράγματων δικαιωμάτων από υπηκόους τρίτων χωρών, υποστηρίζοντας ότι αυτά αποτελούν, κατά την άποψή του, ουσιαστικότερα ζητήματα από τις συμβολικές συνταγματικές αναφορές.
«Ο Μητσοτάκης τους δουλεύει ψιλό γαζί»
Ο κ. Δουδωνής αναφέρθηκε ακόμη στην πρόταση για το ασυμβίβαστο βουλευτή-υπουργού, απευθυνόμενος στους βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας.
«Ο κ. Μητσοτάκης τους δουλεύει ψιλό γαζί», είπε χαρακτηριστικά, υποστηρίζοντας ότι σχετική πρόβλεψη μπορεί να επανέλθει μέσω της αναθεώρησης του άρθρου 57.
Η αναφορά αυτή εντάχθηκε στη συνολικότερη κριτική του προς την κυβέρνηση για τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζει τη συνταγματική αναθεώρηση.
Η διαδικασία της αναθεώρησης
Η Βουλή έχει ολοκληρώσει την πρώτη φάση της διαδικασίας, καθώς στις 27 Ιουλίου 2026 πραγματοποιήθηκε η πρώτη ονομαστική ψηφοφορία επί των προτεινόμενων προς αναθεώρηση διατάξεων. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Βουλής, η διαδικασία ολοκληρώθηκε με τις πλειοψηφίες που προβλέπει το άρθρο 110 του Συντάγματος.
Στη σημερινή συνεδρίαση πραγματοποιείται η δεύτερη ψηφοφορία, πριν η διαδικασία περάσει στην επόμενη Βουλή, η οποία, σύμφωνα με το άρθρο 110, είναι αυτή που αποφασίζει τελικά για τις αναθεωρητέες διατάξεις κατά την πρώτη σύνοδό της.
Η ομιλία του Παναγιώτη Δουδωνή κινήθηκε έτσι σε δύο επίπεδα: αφενός στην έντονη κοινοβουλευτική αντιπαράθεση με τον υπουργό Δικαιοσύνης Γιώργο Φλωρίδη και αφετέρου στην παρουσίαση των θέσεων του ΠΑΣΟΚ για το περιεχόμενο της συνταγματικής αναθεώρησης.
