Ένα από τα πιο δημοφιλή φαρμακευτικά κοκτέιλ που μελετώνται για τις αντιγηραντικές του ιδιότητες φαίνεται να έχει σοβαρές παρενέργειες στον εγκέφαλο, σύμφωνα με νέα επιστημονική έρευνα.
Ερευνητές του Πανεπιστημίου του Κονέκτικατ (UConn) διαπίστωσαν ότι ο συνδυασμός Dasatinib + Quercetin (γνωστός ως D+Q) προκάλεσε σημαντική απώλεια μυελίνης – της προστατευτικής επένδυσης των νευρικών ινών – σε ποντίκια, τόσο νέα όσο και ηλικιωμένα. Η ζημιά ήταν μάλιστα μεγαλύτερη στα νεαρά ζώα.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό PNAS, εγείρει σοβαρά ερωτήματα για τη χρήση αυτού του συνδυασμού, ο οποίος έχει κερδίσει μεγάλη προσοχή τα τελευταία χρόνια τόσο σε κλινικές δοκιμές όσο και σε «πειραματικές» χρήσεις από άτομα που ενδιαφέρονται για την επιμήκυνση της ζωής.
Τι ακριβώς διαπίστωσαν οι επιστήμονες;
Ο καθηγητής Ανοσολογίας Stephen Crocker και η ομάδα του εξέτασαν τόσο ζωντανά ποντίκια (ηλικίας 6-9 μηνών και 22 μηνών) όσο και κύτταρα oligodendrocytes σε εργαστηριακές καλλιέργειες. Τα αποτελέσματα ήταν απρόσμενα:
- Δραστική μείωση της μυελίνης στον εγκέφαλο, ιδιαίτερα στο corpus callosum, τη δομή που συνδέει τα δύο ημισφαίρια.
- Τα κύτταρα που παράγουν μυελίνη δεν πέθαναν, αλλά επανήλθαν σε πιο «ανώριμη» κατάσταση, με διαταραγμένο μεταβολισμό.
- Η εικόνα που προέκυψε μοιάζει με αυτή που παρατηρείται σε ασθενείς με Πολλαπλή Σκλήρυνση (Multiple Sclerosis).
«Όταν χορηγείς αυτό το κοκτέιλ σε ζώο, είτε νέο είτε ηλικιωμένο, η μυελίνη καταστρέφεται και εξαφανίζεται. Και αυτό συνέβη χειρότερα στα νεαρά ζώα», δήλωσε χαρακτηριστικά ο καθηγητής Crocker.
Σημασία για την έρευνα κατά της γήρανσης
Το D+Q χρησιμοποιείται ευρέως σε έρευνες για την απομάκρυνση «zombie» κυττάρων (senescent cells) που συμβάλλουν στη χρόνια φλεγμονή και τις παθήσεις του γήρατος. Έχει δοκιμαστεί για διαβήτη τύπου 2, Alzheimer και άλλες παθήσεις. Ωστόσο, οι επιπτώσεις του στον εγκέφαλο δεν είχαν μελετηθεί επαρκώς μέχρι σήμερα.
Οι ερευνητές αρχικά ήθελαν να δουν αν το D+Q θα μπορούσε να βοηθήσει στην αποκατάσταση εγκεφαλικής βλάβης από Πολλαπλή Σκλήρυνση. Αντίθετα, ανακάλυψαν ότι μπορεί να προκαλέσει παρόμοια προβλήματα.
Ενδιαφέρον είναι ότι τα κύτταρα που υπέστησαν βλάβη μοιάζουν με συγκεκριμένο πληθυσμό κυττάρων που έχει ήδη εντοπιστεί σε ανθρώπους με Πολλαπλή Σκλήρυνση. Αυτό ανοίγει νέο δρόμο κατανόησης της νόσου και πιθανών θεραπειών αποκατάστασης.
Συμπέρασμα και προειδοποίηση
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι τα αποτελέσματα αφορούν πειράματα σε ποντίκια και δεν σημαίνουν αυτόματα τα ίδια σε ανθρώπους. Ωστόσο, προειδοποιούν για την αυξανόμενη «αυτοθεραπεία» με τέτοια σκευάσματα εκτός κλινικών πρωτοκόλλων.
Η έρευνα δημοσιεύθηκε στις 27 Μαΐου 2026 και αναμένεται να προκαλέσει περαιτέρω μελέτες για την ασφάλεια των senolytic θεραπειών.
Πηγή: University of Connecticut