Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) στέλνει σαφές μήνυμα για την ελληνική οικονομία: ο πληθωρισμός επιστρέφει και θα παραμείνει σε υψηλά επίπεδα το 2026, δημιουργώντας νέες προκλήσεις για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με τις τελευταίες προβλέψεις του ΔΝΤ (World Economic Outlook και Article IV Consultation Μαΐου 2026), ο μέσος πληθωρισμός στην Ελλάδα αναμένεται να διαμορφωθεί στο 3,5% το 2026, από 2,9% που ήταν η εκτίμηση για το 2025. Ταυτόχρονα, η οικονομική ανάπτυξη υποχωρεί στο 1,8%, σηματοδοτώντας επιβράδυνση σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.
Γιατί επιστρέφει ο πληθωρισμός;
Η αύξηση δεν είναι τυχαία. Οι κύριοι παράγοντες είναι:
• Νέο ενεργειακό σοκ: Η γεωπολιτική αστάθεια στη Μέση Ανατολή οδήγησε σε άνοδο των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου, με άμεση επίδραση στα καύσιμα, το ηλεκτρικό ρεύμα και το κόστος παραγωγής.
• Τρόφιμα: Οι τιμές παραμένουν πεισματικά υψηλές, ιδιαίτερα σε βασικά προϊόντα όπως ελαιόλαδο, γαλακτοκομικά και κρέατα.
• Στέγαση: Συνεχιζόμενη άνοδος ενοικίων, κυρίως σε τουριστικές περιοχές, λόγω υψηλής ζήτησης από βραχυχρόνιες μισθώσεις.
• Δομικές αδυναμίες: Η Ελλάδα εξακολουθεί να είναι περισσότερο ευάλωτη σε εξωτερικά σοκ σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, λόγω υψηλής εξάρτησης από εισαγωγές ενέργειας και αργής πράσινης μετάβασης.
Τι σημαίνει αυτό στην πράξη;
• Για τα νοικοκυριά: Η αγοραστική δύναμη θα συνεχίσει να πιέζεται, ιδιαίτερα στα μεσαία και χαμηλότερα εισοδήματα. Οι αυξήσεις μισθών δεν καλύπτουν πλήρως τις ανατιμήσεις.
• Για την οικονομία: Η επιβράδυνση της κατανάλωσης ενδέχεται να περιορίσει περαιτέρω την ανάπτυξη, γι’ αυτό και το ΔΝΤ προβλέπει μόνο 1,8% ΑΕΠ για το 2026.
• Για τις τράπεζες: Θετικό για τα επιτοκιακά τους έσοδα, αλλά αυξάνει τον κίνδυνο κόκκινων δανείων σε ευάλωτα νοικοκυριά.
Πού πάμε από εδώ;
Οι προβλέψεις δείχνουν ότι ο πληθωρισμός θα παραμείνει πάνω από τον στόχο του 2% της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας καθ’ όλη τη διάρκεια του 2026, με πιθανή κορύφωση τους επόμενους μήνες. Μια ουσιαστική αποκλιμάκωση αναμένεται μόνο το 2027 (γύρω στο 2,7%), εφόσον δεν υπάρξουν νέα μεγάλα σοκ.
Συμπέρασμα:
Ο πληθωρισμός στην Ελλάδα δεν είναι πλέον παροδικό φαινόμενο. Έχει εξελιχθεί σε δομικό πρόβλημα που τροφοδοτείται από εξωτερικές κρίσεις και εσωτερικές αδυναμίες. Η κυβέρνηση, η Τράπεζα της Ελλάδος και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλούνται να διαχειριστούν με προσοχή την κατάσταση, ενώ τα νοικοκυριά καλούνται να προσαρμοστούν σε ένα περιβάλλον υψηλότερου κόστους ζωής για αρκετό καιρό ακόμα.
Το 2026 διαγράφεται ως χρονιά δοκιμασίας για την ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας.